Η πεινασμένη ρόδα του πεπρωμένου

ΔΥΟ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΙΜΡΕ ΚΕΡΤΕΣ: ΤΑ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΑ
ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΤΩΝ ΕΒΡΑΙΩΝ ΚΑΙ Ο ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΟΣ ΑΥΤΑΡΧΙΣΜΟΣ.
ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΟΥ ΕΧΕΙ Ο ΙΔΙΟΣ ΒΙΩΣΕΙ ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ
ΚΑΙ ΒΑΘΙΑ, ΚΑΙ ΜΕ ΤΑ ΟΠΟΙΑ ΕΠΡΕΠΕ ΝΑ ΒΑΔΙΣΕΙ ΗΔΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ
ΤΟΥ ΚΑΙ ΣΤΟ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ ΤΗΣ ΕΝΗΛΙΚΗΣ ΖΩΗΣ ΤΟΥ
Το στοιχείο που τον κάνει μεγάλο συγγραφέα, και που τον οδήγησε στο Νόμπελ, είναι ότι κατάφερε να αρθεί πάνω από το συντριπτικό βάρος του βιώματος, έστω κι αν αυτό τον σημάδεψε ανεξίτηλα και είναι η ανεξάντλητη πηγή της έμπνευσής του. Ότι, δηλαδή, μπόρεσε να το κοιτάξει κριτικά και από απόσταση, διευρύνοντας τα όριά του και συσχετίζοντάς το και με άλλα ομοειδή φαινόμενα της σύγχρονης εποχής. Επίσης γυρίζοντας πίσω τον χρόνο αν πρέπει, στη ζωή και τα συναισθήματα της πριν από την καταστροφή περιόδου, ώστε να μπορέσει να δει την εξέλιξη, ενδεχομένως να την εξηγήσει και, πάντως, να μελετήσει τους μηχανισμούς που την έθρεψαν.

Νέα απόδειξη το μικρό μυθιστόρημά του Αστυνομική ιστορία , που κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τον Κέδρο. Πρόκειται κατ΄ αρχήν για μια καφκικού τύπου εξιστόρηση της παράνοιας των κρατικών μηχανισμών στην κομμουνιστική Ουγγαρία. Όπως λέει ο ίδιος ο Κέρτες στο προοίμιο, το άγνωστο αυτό βιβλίοπου μόλις το 2004 άρχισε να μεταφράζεται σε ξένες γλώσσεςγράφτηκε το 1976, σε μια εποχή που στην Ουγγαρία υπήρχαν μόνο κρατικοί εκδοτικοί οίκοι και που η κριτική του καθεστώτος ήταν αδύνατη. Ο Κέρτες τη δημοσίευσε όπως την είχε σκεφτεί, μόνο που τοποθέτησε τη δράση σε μια φανταστική χώρα της Λατινικής Αμερικής. Κάτι, όμως, που του επέτρεψε να μιλήσει γενικότερα για το δικτατορικό αρχέτυπο. Και ταυτόχρονα να φωτίσει όχι μόνο τους μηχανισμούς καταστολής, αλλά και τις ιδιωτικές εξουσίες, ιδίως τις επιχειρηματικές, που στα κομμουνιστικά καθεστώτα καταργούνται: τόσο ως προς τη θέση και τον ρόλο των ίδιων των (μεγαλο)επιχειρηματιών στη σύγχρονη κοινωνική παλαίστρα, όσο και ως προς τη θέση των υπαλλήλων τους στο κλειστό πλαίσιο μιας εταιρείας. Και όλα αυτά συμπυκνωμένα, σε μόλις 105 σελίδες, με μια ψευδοαστυνομική ιστορία που από το αστυνομικό είδος κρατά την ίντριγκα, το σασπένς και το ελαφρό μειδίαμα του αναγνώστη. Κατ΄ αρχήν, βέβαια, το θέμα του είναι τα ειδικά αστυνομικά σώματα που διατηρούν οι πάσης Image.ashx?c=3284931&r=0&p=0&t=0&q=100&v=1 Ίμρε Κέρτες ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΤΦ. ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΤΣΟΚΑ, ΕΚΔ.
ΚΕΔΡΟΣ, ΣΕΛ. 105

φύσεως δικτατορίες. «Τη ζωή μπορεί κανείς να τη δει ως συγκυρία. Τα σώματα της αστυνομίας, όμως, είναι εκεί για να φέρνουν τη λογική στη δημιουργία», λέει ο προϊστάμενος του νεαρού αστυνομικού Αντόνιο Μάρτενς που αφηγείται την ιστορία σε πρώτο πρόσωπο. Πρόκειται για αφήγηση που κάνει ο Μάρτενς από τη φυλακή, όταν πια το καθεστώς έχει αλλάξει και αποκαλύπτονται τα εγκλήματα της υπηρεσίας στην οποία υπηρετούσε. Η υπηρεσία αυτή αναφέρεται ως το «Σώμα», ένα ειδικό τμήμα της αστυνομίας με χαρακτήρα μυστικών υπηρεσιών. Ο Μάρτενς είχε μόλις μετατεθεί εκεί όταν προέκυψε υπόθεση που έμπλεκε τον γιο ενός πολύ γνωστού επιχειρηματία σε επαναστατικές αντικαθεστωτικές οργανώσεις. Στην πραγματικότητα τα στοιχεία ήταν ελάχιστα αλλά μια σειρά παρεξηγήσεων θα βάλουν σε κίνηση τα γρανάζια μιας λογικής που οδηγεί αθώους ανθρώπους στο εκτελεστικό απόσπασμα.