Η ποίηση συναντά τον καμβά

Εκείνος: ένας στοχαστικός ζωγράφος της γενιάς της αμφισβήτησης. Ο Γιάννης Ψυχοπαίδης. Εκείνη: η πλέον αναγνωρισμένη ποιήτρια των τελευταίων δεκαετιών, με εκατοντάδες χιλιάδες αναγνώστες. Η Κική Δημουλά. Δεν γνωρίζονταν προσωπικά. Η «Συνάντηση» των δύο τεχνών τους, της ποίησης και της ζωγραφικής, οργανώθηκε από τις Εκδόσεις Ίκαρος με τη μορφή μιας μεγάλης, πλούσια εικονογραφημένης ανθολογίας ποίησης, που συμπληρώνεται με δεκάδες πρωτότυπες εικόνες.

Ξένοι στην ίδια πόλη. Άγνωστοι στις ίδιες παραλίες. Κι όμως, σαν να ήταν πλασμένοι ο ένας για τον άλλον. Εικονολάτρες κι οι δύο, που πατούν γερά στο τετριμμένο υλικό της καθημερινότας. Παρατηρητές των αποκαλυπτικών λεπτομερειών που ανατρέπουν τη στημένη εικόνα. Ανήσυχοι, «προσωπικοί» δημιουργοί και οι δυο.

«Η πρόταση να ανθολογήσω την ποίηση της Κικής Δημουλάς με βρήκε έτοιμο» λέει ο Γιάννης Ψυχοπαίδης. «Αγαπούσα και ξεχώριζα εδώ και πολλά χρόνια την ποίησή της. Έβαλα όμως έναν όρο. Να μη βρεθούμε, να μην επικοινωνήσουμε μέχρι να τελειώσει η ανθολογία».

Ρίχτηκε με τα μούτρα στην αναδρομή του έργου μιας ζωής, στο «βαθύ διάβασμα» και μέσα σε μισό χρόνο «απάντησε» στα 80 ποιήματα που ανθολόγησε από τις δέκα ποιητικές συλλογές που εξέδωσε η Κική Δημουλά μέσα σε 40 χρόνια, από το «Έρεβος» (1956) μέχρι τη «Χλόη θερμοκηπίου» (2005), με 73 ζωγραφικά έργα, τη δική του αναδρομή και ανθολογία- μικρούς πίνακες που εκτίθενται στην Γκαλερί Ζουμπουλάκη.

«Δεν μπορούσα να ελέγξω αυτό το ποτάμι που ξεχείλιζε μέσα μου» λέει. Σ΄ αυτήν την πλημμύρα των εικόνων η κυρία της ποίησης απάντησε μ΄ ένα καινούργιο ποίημα: «Σου ταχυδρόμησα ένα βότσαλο χτες. Μόλις το λάβεις, εσύ που ξέρεις να πεταλώνεις χρώματα και να δαμάζεις ποιαν απόχρωση παίρνει το ακατόρθωτο όταν αφηνιάζει, ζωγράφισέ μου σε παρακαλώ αυτές τις άδειες κόγχες με χρώμα βαρύ σιδερένιο κλειστό διπλαμπαρωμένο να μοιάζουνε απόρθητες…».

«Η ζωγραφική για μένα είναι κυρίως απόλαυση, ευχαρίστηση» λέει η Κική Δημουλά. «Δεν είναι ποσοτικά αντίστοιχα η κατασκευή ενός πίνακα και ενός ποιήματος. Το να τραβήξεις μια γραμμή, το να γράψεις, είναι επίπονο. Προσπαθείς να γράψεις και δεν γίνεται τίποτα. Δεν τα καταφέρνεις. Και ξαφνικά κάτι γίνεται και βγαίνει ο στίχος».

«Με όρους ζωγραφικής η ποίηση της Κικής Δημουλά είναι σαν μια υπαρξιακή ποπ αρτ, με έντονη αναφορά σε μια πραγματικότητα που να ανατρέπεται τελείως, για να οδηγήσει σε μια υπέρβαση» παρατηρεί ο Γ ιάννης Ψυχοπαίδης.

ΙΝFΟ

«Συνάντηση. Γιάννης Ψυχοπαίδης- Κική Δημουλά» στην Γκαλερί Ζουμπουλάκη (Πλ. Κολωνακίου).
Εκδόσεις Ίκαρος, σελ.
306, τιμή 80 ευρώ.

Πού αισθάνεστε ότι συναντηθήκατε;

«Στην ώσμωση των τεχνών. Ζωγραφική και ποίηση διαφυλάσσουν τον ιδιαίτερο λόγο τους, τη γραμματική και το συντακτικό τους, τη δική τους γλώσσα. Δεν εικονογραφούν ούτε μεταφράζουν η μία την άλλη» σημειώνει.

«Είναι σαν δυο ποτάμια που τρέχουν παράλληλα, αλλά που τρέφονται από την ίδια υπόγεια φλέβα. Υπάρχει μια αντιστοιχία, με κάτι που αφορά τη μοίρα, τη νεοελληνική υπαρξιακή πραγματικότητα, μια αναγωγή σ΄ ένα κοινό αίσθημα πολύ σύγχρονο, που έχει βαθιές ρίζες και είναι η κατάφαση στη ζωή, η ευγένεια της απελπισίας, το χιούμορ, το φιλοκαλούμε μετ΄ ευτελείας, μια διαρκώς ελεγχόμενη ταραχή, αυτή του ζωντανού ανθρώπου που αρνείται το βόλεμα και επιδίδεται διαρκώς σε ελιγμούς και αναστροφές».