«Θέλω ένστικτο, όχι λογική»

«Δεν υποστηρίζουμε καμία πολιτική ιδεολογία. Όμως είναι πράξη πολιτική η προσπάθειά μας να υποστηρίζουμε την ελευθερία του κινηματογράφου από τα στούντιο και τους παραγωγούς», λέει ο Ρομέν Γαβράς και βγαίνει με την κάμερα στους δρόμους

Νεαροί σκηνοθέτες σε ρόλο σωτήρα του κινηματογράφου. Με μια βιντεοκάμερα στο
χέρι τρέχουν μέσα σε σκοτεινές στοές, ανάμεσα από τοίχους με γκράφιτι, πάνω σε
ράγες εγκαταλελειμμένων σιδηροδρομικών σταθμών. Το σενάριό τους είναι
αυθόρμητο, οι διάλογοί τους περιορισμένοι, σκόρπιες εκφράσεις στην αργκό και
πιο πολλές οι έννοιες που δημιουργούν με τη γλώσσα του σώματος: πηδούν από
ψηλά, κάνουν σκέιτ, τρέχουν δαιμονισμένα με ποδήλατα ή με ρόλερσκέιτ, χτυπούν,
σηκώνονται, γελούν, γδύνονται, κάνουν γκριμάτσες, ζουμάρουν πάνω στα παπούτσια
και τα μάτια τους.

Χλευάζουν το σύστημα των στημένων ταινιών που είναι «σχεδιασμένες να φέρνουν
χρήμα και να απευθύνονται σε πολύ κόσμο, στερώντας από τους ηθοποιούς την
ελευθερία να εκφραστούν», όπως λέει ο Ρομέν Γαβράς στα μιλώντας στα «ΝΕΑ», από
την άλλη γραμμή του τηλεφώνου, από το Παρίσι, όπου διαδίδει την ιδέα του
Kourtrajme και προετοιμάζει το ταξίδι του για το 47ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου
της Θεσσαλονίκης.

Το Kourtrajme, εκτός από γλωσσοδέτης για τους απροπόνητους των γαλλικών, είναι
ένα σύγχρονο φαινόμενο της νεανικής κουλτούρας των πόλεων. Γεννήθηκε στο
Παρίσι το 1995, από τους δεκαπεντάχρονους τότε Ρομέν Γαβρά και Κιμ Σαπιρόν που
γύριζαν ένα φιλμ μικρού μήκους, το «Paradoxe perdue», προσπαθώντας να χωρέσουν
την ανησυχία της ηλικίας τους σε μια κάμερα και να μοντάρουν τις εικόνες της
με τη βοήθεια ενός φορητού υπολογιστή. Ιδέα, που όλο και συχνότερα ακούγεται
οικεία στις μέρες μας, με νέους καλλιτέχνες, γραφίστες, ηχολήπτες, web
artists, χορευτές, μουσικούς να προσπαθούν να συνεισφέρουν στην τάση του
ανεξάρτητου κινηματογράφου με ταινίες χαμηλού ή μηδενικού κόστους.

«Kourtrajme είναι η αργκό για τις ταινίες μικρού μήκους. Γίναμε μια ομάδα από
διαφορετικούς καλλιτέχνες που αρχίσαμε να δουλεύουμε γύρω από το σινεμά. Στην
αρχή κάναμε μικρού μήκους ταινίες, μουσικά βιντεοκλίπ, συνεχίσαμε με το να
φτιάχνουμε τη σκηνογραφία, προσθέσαμε κίνηση και χορό και τα πρώτα 32 φιλμ τα
κυκλοφορήσαμε στο εξάωρο DVD με τίτλο «Κύριε μη ελέησον αυτούς, ότι οίδασι τι
ποιούσι» («Seigneur, ne leur pardonnez pas car ils savent ce qu’ ils font»)
και χρησιμοποιήσαμε το Ίντερνετ ως εργαλείο δημιουργίας και επικοινωνίας. Και
χάρη στον ηλεκτρονικό μας τόπο, η ομάδα του Kourtrajme αυξήθηκε στα 135 μέλη»,
εξηγεί ο Ρομέν Γαβράς.

«Για το γαλλικό σινεμά», γράφει η εφημερίδα «Liberation», «οι τύποι του
Kourtrajme είναι ό,τι και τα γκράφιτι για τον κόσμο της τέχνης: βάνδαλοι». Ενώ
η «Le Monde» στο ένθετο περιοδικό της τον Μάιο του 2004, στο πολυσέλιδο
αφιέρωμά της συμπληρώνει ότι «είναι μια ομάδα χαβαλέδων που νοιάζονται μόνο να
μη σοβαρευτούν ποτέ». Ωστόσο, το DVD του Kourtrajme πούλησε 17.000 αντίτυπα με
ανεξάρτητη διανομή, οι νέοι στο Παρίσι μπήκαν στο νόημά του κι έτσι ο πυρήνας
της ομάδας έφτασε σήμερα τα 135 μέλη. Ανάμεσά τους συγκαταλέγονται οι
ενηλικιωμένες ελπίδες του γαλλικού σινεμά: ο σκηνοθέτης Ματιέ Κασοβίτς και ο
ηθοποιός-παραγωγός Βενσάν Κασέλ· οι οποίοι μάλιστα υποστηρίζουν με την
εμπειρία τους και τα τεχνικά τους μέσα την κολεκτίβα των νεαρών καλλιτεχνών
και την ιδέα τους περί ανεξαρτησίας του σινεμά. Ώστε οι Kourtrajme να μην
καταλήξουν το γαλατικό αντίστοιχο του «χαβαλεδιάρη» Τζόνι Νοξβιλ που ανέδειξε
το αμερικάνικο MTV μέσα από τη νεανική σειρά «Jackass».

«Δεν υποστηρίζουμε καμία πολιτική ιδεολογία. Δεν προσπαθούμε να περάσουμε
κανένα πολιτικό μήνυμα. Όμως είναι πράξη πολιτική η προσπάθειά μας να
υποστηρίζουμε την ελευθερία του κινηματογράφου από τα στούντιο και τους
παραγωγούς. Μας ενδιαφέρει περισσότερο να βάλουμε όλοι μας κάτι από την τέχνη
μας για να εξελιχθεί η τεχνική της κινηματογράφησης. Όπως έκανε στο παρελθόν
και η νουβέλ βαγκ. Γιατί σήμερα μόνο οι Δανοί σκηνοθέτες του Dogma έφεραν μια
εξέλιξη στο καλλιτεχνικό κινηματογραφικό ύφος, ενώ από τη γαλλική παραγωγή
κάθε χρόνο μόνο τρεις ή τέσσερις ταινίες έχουν ενδιαφέρον», προσθέτει ο γιος
του εξαίρετου σκηνοθέτη Κώστα Γαβρά.

«Δεν με βοήθησε το όνομα Gavras»

«Το όνομα της οικογένειάς μου με βοήθησε, όσον αφορά το κίνητρό μου, αφού όλοι
και όλα γύρω μου μιλούσαν για σινεμά» λέει ο Ρομέν Γαβράς. «Οι Γάλλοι δεν
αντιμετωπίζουν ως σούπερ σταρ τον πατέρα μου, ώστε να υποδεχθούν εκ των
προτέρων θερμά τις ιδέες του γιου του. Όμως ο πατέρας μου όπως και του Κιμ
(σ.σ.: ο Κριστιάν Σαπιρόν ή Κικί Πικάσο είναι γραφίστας καλλιτέχνης,
εμπνευστής του ποστ πανκ αισθητικού κινήματος Bazooka) πίστεψαν στις
προσπάθειές μας και μας ενθάρρυναν να συνεχίσουμε παρέχοντάς μας από την αρχή
τον τεχνικό εξοπλισμό που χρειαζόμασταν», λέει ο Ρομέν Γαβράς.

Το αναστάσιμο Μανιφέστο Kourtrajme

* Ορκίζομαι να μη γράψω σοβαρό σενάριο.

* Ορκίζομαι ότι ο Ζοζό ο γορίλλας θα εμφανίζεται σε κάθε παραγωγή του
Kourtrajme.

* Ορκίζομαι να μη δίνω κάποια αίσθηση στις ταινίες μου αλλά να κάνω
ταινίες για τις αισθήσεις.

* Ορκίζομαι πως κάθε καλλιτεχνική σύνθεση (σκηνοθετική, μουσική,
ερμηνευτική) θα κυριαρχείται από το ένστικτό μου και όχι από τη λογική μου.

INFO

Ο Ρομέν Γαβράς συμμετέχει σε ανοιχτή συζήτηση του Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης στις
22 Νοεμβρίου στην αίθουσα «Τζον Κασσαβέτης» στις 11.30. Παραγωγές του
Kourtrajme θα προβληθούν μαζί με ψηφιακές δημιουργίες Ελλήνων σκηνοθετών του
Digital Wave. Ίντερνετ: http: //www.kourtrajme.com.