Φονική «συγγνώμη»

Δυνάμεις των Ηνωμένων Εθνών, άπρακτες, μπροστά στα ερείπια στην πόλη Κάνα που σκέπασαν παιδικά κορμάκια

Πώς να το πιστέψει κανείς αυτό που δείχνει η μικρή οθόνη; Παιδιά σκοτωμένα
στις αγκαλιές των γονιών τους, που τα ανασύρουν από τα ερείπια, μια σταλιά
κορμάκια, τα ανασηκώνουν για να ‘χει ο φακός θέα στο αποτρόπαιο και
ουρλιάζουν: «Είναι ντροπή, ντροπή για τους Άραβες, ντροπή για τους
Ισραηλινούς, ντροπή…».

Για λίγο παγώνει το βλέμμα, σαν να μην αναγνωρίζει τι βλέπει. Δεν θέλει να
αναγνωρίσει. Μια βόμβα Ισραηλινών «κατά λάθος» – από εκείνες τις «κατά λάθος»
που δεν ντρέπονται να στέλνουν τα «στρατόπεδα» που υπερασπίζονται την «ειρήνη
και τη δημοκρατία – έπεσε στα θεμέλια καταφύγιου στην Κάνα, όπου κρύβονταν
γυναίκες και παιδιά. Είχαν σημειώσει τον στόχο, λέει, γιατί από εκεί εκτόξευε
η Χεζμπολάχ βόμβες κατά του Ισραήλ.

Αυτή ήταν η επίσημη δικαιολογία της εκπροσώπου της ισραηλινής
κυβέρνησης, η οποία έδωσε συνέντευξη στο CNN για το θέμα. Γυναίκα. Μάνα; Ποιος
ξέρει και μικρή σημασία έχει, μπροστά στο άδειο βλέμμα που απηύθυνε στην
κάμερα. «Παιδιά 4, 7 ή 10 χρόνων έστελναν βόμβες;», τη ρωτά η δημοσιογράφος
στην απ’ ευθείας σύνδεση. «Συγγνώμη, ειλικρινά το Ισραήλ λυπάται, θέλει να
εκφράσει τη λύπη του για το λάθος», απαντά το πάντα ψυχρό βλέμμα από το
τηλεπαράθυρο.

H τηλεοπτική τεχνολογία της απ’ ευθείας μετάδοσης των παγκόσμιων δικτύων,
μαγική, αναμεταδίδει σε όλες τις γωνιές του κόσμου τον λόγο του κυνισμού, τον
λόγο της ντροπής, τον λόγο που κάνει τον πολιτισμό της συγγνώμης και της
ευθύνης θλιβερό ράκος σε παγκόσμια θέα.

Στιγμές που η τεχνολογία της τηλεόρασης αποκαλύπτει την κολοσσιαία
σημασία της για τη διαμόρφωση συνειδήσεων, στιγμές που το βλέμμα των πολιτών
του κόσμου όχι μόνο δεν μπορεί να αρνηθεί, αλλά οφείλει και να υποταχθεί στην
κυριαρχία του φακού της κάμερας, που καταγράφει το ασυγχώρητο «λάθος».

Δύσκολα ο τηλεθεατής των τυχερών πλευρών του πλανήτη μπορεί να συναισθανθεί
την απόλυτη απόγνωση, την απόλυτη προσβολή, την απόλυτη αδυναμία των γονιών
που κρατούν τα παιδιά τους άψυχα στην αγκαλιά. Δύσκολα ο τηλεθεατής του
βολικού καναπέ μπορεί να αντιληφθεί το μέγεθος της ρωγμής που επιφέρουν αυτές
οι εικόνες στον πολιτισμό, αυτόν τον ίδιο που έχει αναγάγει την «ασφάλεια και
την ειρήνη» σε άλλοθι πολέμων. Είναι ο ίδιος πολιτισμός που θεωρεί την
προστασία της παιδικής ηλικίας αδιαπραγμάτευτη αξία του. Αυτός που υποχρεώνει
σε δημόσια έκφραση συγγνώμης το Ισραήλ. Θαύμα! Τον σώσαμε. Σώσαμε προσχήματα
και ιερά επιχειρήματα.

Την επομένη το Αλ Τζαζίρα αναμεταδίδει την εισβολή διαδηλωτών στο
κτίριο των Ηνωμένων Εθνών και τα πλάνα αναμεταδίδονται από εγχώρια δελτία
ειδήσεων. Σε ένα από αυτά διαδηλωτές επιτίθενται στην ηλεκτρονική φωτεινή
πινακίδα όπου αναβοσβήνει η φράση «καλώς ήρθατε στα Ηνωμένα Έθνη». Το μένος
τους απευθύνεται στα μέλη των Ηνωμένων Εθνών, στους εκπροσώπους, επειδή δεν
αντιδρούν στα όσα γίνονται. Εκείνοι άφαντοι. Βαρύς ο ρόλος και η σκηνή
τεράστια μπροστά τους.

Οι διαδηλωτές ξεσπούν για τον βομβαρδισμό της Κάνα, για τη βόμβα που «κατά
λάθος» σκότωσε παιδιά, για την τυφλή βία απέναντι στα ορθάνοιχτα μάτια του
παγκόσμιου τηλεοπτικού κοινού. Ποια θα είναι αυτή η «νέα Μέση Ανατολή» που θα
δικαιώσει τους σχεδιασμούς, τους οποίους εκφράζει η Κοντολίζα Ράις στα
μικρόφωνα των ανταποκριτών; Ποιοι κανόνες και ποιες μνήμες θα την στεριώσουν,
πόσες γενιές χρειάζεται η λήθη για να καλύψει τραύματα που χωρίζουν λαούς και
θεμελιώνουν την έχθρα παντού στον πλανήτη, χειρότερη από οποιαδήποτε πυρηνική
απειλή, που υποτίθεται σκιάζει τον πολιτισμένο κόσμο από τότε που ανακαλύφθηκε
η καταστροφική δύναμή της;

Το τηλεοπτικό μωσαϊκό του κόσμου

Το CNN αναμεταδίδει την απόφαση του Ισραήλ να σταματήσει τις αεροπορικές
επιδρομές για 48 ώρες. Μετά την παγκόσμια κατακραυγή; Κατόπιν πιέσεων; Οι
χτύποι του ρολογιού ακούγονται να δίνουν τον ρυθμό σε ταχύτατες προσπάθειες να
μεταφερθεί βοήθεια με ασφάλεια σε πληγέντες, λέει η ανταποκρίτρια, να
ανασυγκροτηθούν οι δυνάμεις και ίσως να γίνουν ορισμένες διπλωματικές
κινήσεις.

Το Αλ Τζαζίρα δίνει εικόνες από το μεγάλο συλλαλητήριο Αράβων (και δεν είναι
μόνο μουσουλμάνοι, ο φακός δείχνει ιερέα με το ράσο της Ορθοδοξίας να
πορεύεται) στο Παρίσι, κάτω από τον Πύργο του Άιφελ, και ύστερα από ολονύκτια
καθιστική διαμαρτυρία με κεριά που κρατούν νέοι και παιδιά.

Τα παγκόσμια δίκτυα συνθέτουν πλάνο πλάνο το μωσαϊκό του νέου κόσμου και του
νέου παραλογισμού: στην εποχή της κατάργησης των συνόρων να γίνονται πόλεμοι
ακριβώς γι’ αυτά.