ΠITEP MΠPΟYK «Τo θέατρο είναι η αναζήτηση της αλήθειας»

Σκηνή από την παράσταση «Ο Σούζι Μπάντζι πέθανε», που πραγματεύεται το πρόβλημα των Αφρικανών, που δεν έχουν ταυτότητα. Ένα σύγχρονο θέμα που αφορά οικονομικούς μετανάστες κι όχι μόνο

Απίστευτο, κι όμως συνέβη. Ο Πίτερ Μπρουκ που πέρασε χθες από την Αθήνα για
λίγες ώρες, και συναντήθηκε με τους δημοσιογράφους, με σκοπό να τους μιλήσει
για την παράστασή του «Ο Σούζι Μπάντζι πέθανε», που θα δούμε τον Ιούνιο,
ξεκίνησε με μια καταγγελία. Εναντίον του δημάρχου Πετρούπολης, Στέφανου
Βλάχου!

«Δουλεύω για το θέατρο περισσότερο από 50 χρόνια και απέκτησα στην Ελλάδα μια
καινούργια εμπειρία. Είναι η πρώτη φορά που εμπλέκομαι σ’ ένα τέτοιο σκάνδαλο.
Να υπάρχει φορέας, ο Δήμος Πετρούπολης, να μας καλεί για να παίξουμε την
παράστασή μας “Τιέρνο Μποκάρ” και μετά να μην πληρώνει – όχι εμένα, τους
συνεργάτες μου. Όταν γνώρισα τον δήμαρχο με υποδέχτηκε λέγοντάς μου πως
επιστρέφω στην πατρίδα μου – πριν από 25 χρόνια είχαμε παρουσιάσει εκεί την
«Μαχαμπχαράτα». Ο ίδιος αυτός άνθρωπος, στον ίδιο χώρο μάς έκανε το βίο
αβίωτο, γιατί μας περιέβαλαν άνθρωποι απλήρωτοι. Και να σκεφτείτε πως
πρόκειται για σοσιαλιστή δήμαρχο. Εγώ προέρχομαι από μια αφελή σοσιαλιστική
παράδοση, που αποδίδει αξία στους εργαζομένους, τηρεί τις συμφωνίες» (H οφειλή
ανέρχεται στα 70.000 ευρώ).

Ωστόσο, η καλή του διάθεση να μιλήσει για το θέατρο επανήλθε κι αν δεν φοβόταν
πως θα χάσει την πτήση του για Κωνσταντινούπολη – ο «Σούζι Μπάντζι» θα παιχτεί
αύριο στο Διεθνές Φεστιβάλ – θα μας πρόσφερε μια εκτεταμένη ομιλία, ένα
καταστάλαγμα ζωής και δημιουργίας.

«Το έργο αφορά μια κατάσταση που προσεγγίζουμε μέσα από πολλά και διαφορετικά
πρίσματα. Ο Σούζι Μπάντζι είναι ένας άνθρωπος, ένας Αφρικανός που ζει στο
Γιοχάνεσμπουργκ, όπου επειδή του αρνούνται ένα χαρτί, δεν έχει ταυτότητα, δεν
μπορεί να κινηθεί από το ένα μέρος στο άλλο, δεν έχει ζωή. Το Γιοχάνεσμπουργκ
έχει έναν πολυάσχολο, σύγχρονο, αμερικάνικο τρόπο ζωής. M’ αυτόν συναντιέται
ένας πανάρχαιος, παραδοσιακός τρόπος ζωής, που σφύζει στους πέριξ,
γκετοποιημενους οικισμούς. Για τους Αφρικανούς, που είναι η πλειονότητα μέσα
στη λευκή μειονότητα, η ανάγκη για άμεση επικοινωνία μεταξύ τους προκάλεσε μια
θεατρική δραστηριότητα, που με τη βοήθεια ορισμένων λευκών δημιούργησε το
λεγόμενο θέατρο των γκέτο, με μια φόρμα που ενσωματώνει την ανάγκη επιβίωσης,
τις πιο τραγικές στιγμές και το γέλιο, σχεδόν ταυτόχρονα. H ιστορία του «Σούζι
Μπάντζι» βγήκε από το γκέτο και το έκαναν θεατρικό έργο τέσσερις άνθρωποι.

«Ο λόγος που αποφασίσαμε να το παρουσιάσουμε τώρα, είναι ότι αυτή τη στιγμή
υπάρχουν άνθρωποι που δεν μπορούν να έχουν ταυτότητα, δεν μπορούν να έχουν
ζωή, ένα νόημα να προχωρήσουν. Το μόνο που μπορείς να κάνεις στο θέατρο, όσο
αδύναμες κι αν είναι οι προσπάθειές μας, είναι να ψάξεις για την αλήθεια. Για
να τη βρεις πρέπει να πας κάτω από την επιφάνεια των πραγμάτων, να ψάξεις για
πιο κρυφά, ιερά πράγματα. Σε όλα τα πράγματα υπάρχει μια εξωτερική μορφή κι
υπάρχει κι αυτό που ζωντανεύει τη μορφή. Παράδειγμα, το μικρόφωνο που κρατάω
αυτή τη στιγμή και σας μιλάω. H φωνή μου του δίνει ζωή. Αν δεν μιλήσω είναι
ένα νεκρό αντικείμενο.

Δεν κάνουμε ψυχολογικό, πολιτικό, ποιητικό θέατρο. Δεν αναζητάμε φιλοσοφικές
ιδέες. Ο Σαίξπηρ λέει κάπου στο “Ρωμαίο και Ιουλιέττα” μια φράση, που ήταν η
αγαπημένη του πατέρα μου: “παρατήστε τη φιλοσοφία, υπάρχει μόνο η αλήθεια”. H
αλήθεια είναι αυτή που πρέπει να αναζητάμε στο θέατρο, όπως και στη ζωή. Όλα
τα άλλα είναι θεωρία».

«H πολιτική είναι συνδεδεμένη με το ψέμα»

«H παγκόσμια κατάσταση σύγκρουσης των θρησκειών, που καθεμιά προδίδει τις αξίες της, μας βοηθάει να αντιπαρατεθούμε» (στη σύγκρουση), είπε ο Πίτερ Μπρουκ

«Το θέατρο πρέπει να μας δείχνει αυτή την εξωτερική πλευρά της ζωής έτσι, ώστε
να είναι αναγνωρίσιμη από όλους», είπε χτες ο Πίτερ Μπρουκ. «Το θέατρο είναι η
αναζήτηση της αλήθειας. Γι’ αυτό δεν θέλω ποτέ το όνομά του, καμία από τις
παραστάσεις μου να συνδεθεί με την πολιτική που είναι συνδεδεμένη με το ψέμα.
Οι πολιτικοί είναι καλλιτέχνες στο ψέμα, κι ο Μπους είναι πρόεδρος. Το θέμα
πάντως δεν είναι να μην είναι κανείς πολιτικός, αλλά να αναγνωρίσει επιτακτικά
ποια είναι η ανθρώπινη κατάσταση που δημιουργείται, κι αυτό είναι μια βαθιά
απαίτηση, πολύ πιο καίρια από το σύνθημα “Αμερικανοί, γυρίστε σπίτια σας”».

INFO

«Ο Σούζι Μπάντζι πέθανε» σε σκηνοθεσία Πίτερ Μπρουκ θα παίζεται με ελληνικούς
υπέρτιτλους, 1 – 4 Ιουνίου, στο Θέατρο «Ιλίσια – Ντενίση» (Παπαδιαμαντοπούλου
4, τηλ. 210-7216.317). Εισιτήρια: 50, 45, 35, 25 ευρώ.