Πολιτικίζον τουρλουμπούκι

«Πυρετός» στα τηλεπαράθυρα. Ένα θεαματικό τουρλουμπούκι κατέλαβε κεντρική θέση
στα δελτία ειδήσεων ολόκληρη την εβδομάδα: Μαρκογιαννάκης – Ξεκουκουλωτάκης.
Μια δημοσιογραφική αποκάλυψη με πολιτικές προεκτάσεις; Μήπως μια προσωπική
κόντρα που κατέληξε, μέσω της τηλεοπτικής διόγκωσης, σε πολιτική υπόθεση ή
απλώς μια εντυπωσιακή στρέβλωση δημοσιογραφικής μεθόδου από τη μια και
πολιτικής συμπεριφοράς, από την άλλη, που συναντήθηκαν σε ωραίο, εκρηκτικό
μείγμα; Θα δυσκολευτεί ο απλός φιλοθεάμων να αποκρυπτογραφήσει τα
κωμικοτραγικά επεισόδια ώστε να καταλήξει σε συμπέρασμα που να δικαιώνει
τουλάχιστον το πολιτικό του αίσθημα – όσο του έχει απομείνει.

Όπως και να έχει η υπόθεση του πρώην υφυπουργού Δημόσιας Τάξης κ.
Μαρκογιαννάκη – ο οποίος ετέθη εκτός κυβερνητικού «τρένου», λόγω των
προσωπικών του απόψεων για τον εισαγγελέα κ. Λιανό, τις οποίες όμως εξέφρασε
με υπερβάλλουσα οικειότητα σε χώρο που δεν τη δικαιολογούσε εφόσον ήταν
ευρύτερος της οικογένειάς του και των κολλητών του -, αποκαλύπτει ακόμη μία
φορά την ιδανική λειτουργία ενός από τους επικίνδυνους «μύθους» του μοντέρνου
κοινωνικοπολιτικού συστήματος. Αυτού που επιβάλλει τη διαρκή αναζήτηση
«προσωπικών» χαρακτηριστικών στη δημόσια σφαίρα και αναδεικνύει σε ηθικό αγαθό
την εγγύτητα.

Περάστε, κ. Ξεκουκουλωτάκη, να μας αναλύσετε προθέσεις και διαθέσεις που
«όπλισαν» το δημοσιογραφικό μαγνητοφωνάκι σας. Και εσείς κ. Μαρκογιαννάκη να
αναλύσετε τις δικές σας προθέσεις και διαθέσεις. Εδώ μπροστά στο φιλοθέαμον
κοινό, πρόσωπα της πολιτικής σαπουνόπερας θα «ξετυλίξετε» χαρακτήρα, κίνητρα
και, εν τέλει, την επικοινωνιακή σας δεινότητα. Έτσι οι δυο τους, πλαισιωμένοι
από τον καθιερωμένο θίασο αναλυτών – ανακριτών, πρωταγωνίστησαν στο προσφιλές
θέαμα της παραγωγής «εγγύτητας» στην πολιτική σκηνή. Πλησιάζουμε και
«βλέπουμε» τα κατά παράδοση αθέατα στοιχεία. Για την ακρίβεια, παγιδευόμαστε
στη γοητεία του «παραπολιτικού».

Το θέαμα της κόντρας έτσι κι αλλιώς είναι από τα αγαπημένα των
τηλεπαραθύρων της ενημέρωσης. Προσφέρει ρόλους στον θίασο των σχολιαστών,
προσφέρει συγκινήσεις εκ των υποτιθέμενων αποκαλύψεων, προσφέρει την
ψευδαίσθηση της οικειότητας με τα πρόσωπα, προσφέρει τη δυνατότητα να
αναζητηθούν προσωπικά νοήματα σε αυτόν τον α-νόητο κόσμο, όπου όλα μοιάζουν
χαοτικά. H σύγχυση είναι προφανής και πανομοιότυπη με πολλές παρόμοιες
περιπτώσεις, όπου ο «κρυφός δάκτυλος» της τεχνολογίας του θεάματος συνεισφέρει
περισσότερο από την ενημέρωση στη σκηνοθεσία της πολιτικής σαπουνόπερας.

Γιατί αυτή δημιουργεί εθισμό στο φιλοθέαμον κοινό και κυρίως γιατί προσφέρει
την ισχυρότερη ψευδαίσθηση στους δυσνόητους καιρούς μας, την ψευδαίσθηση ότι
γινόμαστε μάρτυρες μιας παρακμής που επιδέχεται ωστόσο θεαματικές παρεμβάσεις
από την πλευρά της πολιτικής εξουσίας ώστε να περιοριστεί.

Έγκλημα και τιμωρία on camera. Μια ωραία τηλεοπτική μέθοδος για
«μετάθεση» των ουσιαστικών προβλημάτων της κοινωνίας σε εφήμερα προβλήματα
προσωπικής συμπεριφοράς. H πολιτική μετατοπίζεται από τη δημόσια σφαίρα στην
ιδιωτική και η άσκησή της γίνεται ζήτημα «ηθικής», αποκτά ψυχολογικά
χαρακτηριστικά, με πολιτικίζον επίχρισμα – εθνικής συνωμοσιολογίας.

Απολαυστικό το θέαμα της παρακμής

Επί ημέρες στα τηλεπαράθυρα αναδευόταν το πολιτικίζον «γλάσο» της υπόθεσης.
Υπήρξαν κίνητρα πολιτικής αντιπαλότητας, τα οποία υπηρέτησε ο δημοσιογράφος ή
μήπως υπάρχουν περισσότερο ύποπτες διαστάσεις στο ζήτημα, αφού ο δημοσιογράφος
έχει φιλίες με τη σύζυγο του πρώην Αμερικανού πρεσβευτή. H εν λόγω αποκάλυψη
άλλωστε, για την οποία ο Ξεκουκουλωτάκης βρέθηκε να απολογείται,
ανταποκρίνεται και στην παραδοσιακή εθνική μυθολογία περί «ξένου δάκτυλου» στα
εσωτερικά ζητήματα, η οποία ανασύρεται ανέκαθεν στις πολιτικές αντιπαραθέσεις.
Μύλος; Στην ουσία αυτό που παθιάζει είναι το θέαμα της παρακμής. Εξακολουθούμε
να το απολαμβάνουμε αφού αυτό, όσο και να προκαλεί την αίσθηση ενός κόσμου
διεφθαρμένου που καταρρέει, δημιουργεί και την ελπίδα πως υπάρχει αλλαγή και
αυτή δεν είναι άλλη φυσικά από ένα διαφορετικό πρόσωπο, το οποίο θα διαθέτει
τα ζητούμενα «ηθικά χαρακτηριστικά». Ο έλεγχος της πολιτικής μετατρέπεται σε
έλεγχο της ηθικής και το αίτημα για πολιτικές αποφάσεις που θα ανακουφίσουν
τον λαό μπορεί έτσι να μετατραπεί σε συναίνεση για πολιτική συντήρησης με απλή
εναλλαγή προσώπων.