Aνάμεσα σε ελευθερία και λεηλασία

Ένα 24ωρο πριν από την προβολή της ταινίας του Γιάννη Διαμαντόπουλου «Γαλάζιο
φόρεμα» προκύπτει εμπλοκή με το γνωστό δίλημμα: η αυθαίρετη μεταφορά ενός
λογοτεχνικού κειμένου δικαιώνεται ελέω σκηνοθετικής ελευθερίας ή συνιστά
λεηλασία πνευματικής ιδιοκτησίας;

Από τις κουβέντες με τον Βασίλη Καββαθά, συγγραφέα του βιβλίου «Ωραίο το
φουστάνι σου, Γιώργο μου» (σημείο εκκίνησης της εν λόγω ταινίας), και με τον
σκηνοθέτη Γιάννη Διαμαντόπουλο, το χρονικό έχει ως εξής: ύστερα από προτροπή
της Ειρήνης Παπά, η οποία θα πρωταγωνιστούσε στον ρόλο μιας μάνας που
«ψυχορραγεί» βλέποντας τον γιο της ν’ αλλάζει φύλο, ο Καββαθάς δίνει την άδεια
στον σκηνοθέτη για τη μεταφορά του βιβλίου του στην οθόνη. Εκείνος στη
συνέχεια αποφασίζει να συνεργαστεί για το σενάριο με τον Πάνο Παπαδόπουλο, ο
οποίος «πήγε» αλλού τη δράση, «έφυγε, ξέφυγε εντελώς από το βιβλίο και καλά
έκανε» (ισχυρίζεται ο σκηνοθέτης). Ο πνευματικός πατέρας του έργου όμως
ενίσταται και ζητάει ηθική αποκατάσταση, λέγοντας τα εξής: «Κατάφερε με το
βιβλίο μου να πάρει επιχορήγηση από το “Κέντρο” και στη συνέχεια λεηλάτησε το
έργο μου αγρίως. Τον πληροφορώ πως έχω γράψει άλλα 25 και του δίνω την άδεια
να τα κλέψει όλα».

Δηλαδή το ζήτημα είναι οικονομικό;

Όχι δεν διεκδικώ τίποτα, ούτε καν στα «γράμματα» να αναφερθεί το όνομά μου.
Παραιτήθηκα απ’ όλα τα δικαιώματά μου. Αυτό δεν σημαίνει ότι θα πάψω ν’
αγωνίζομαι εναντίον όσων λεηλατούν τα έργα των άλλων.

Ο Γιάννης Διαμαντόπουλος, φυσικά, τοποθετείται διαφορετικά: «Του προτείναμε να
του καταβάλουμε μια συμβολική αμοιβή και να γράψουμε στο ζενερίκ ότι η ιδέα
και μόνο η ιδέα προέκυψε από το βιβλίο του, αλλά εκείνος αρνήθηκε
κατηγορηματικά. Ζητούσε να ακολουθήσουμε το περιεχόμενο του βιβλίου, δηλαδή ή
να γράψει εκείνος το σενάριο ή να εγκρίνει την τελική μορφή του».

Το βρίσκω λογικό.

«Ναι, αλλά ο Πάνος τα άλλαξε όλα και με βρήκε απόλυτα σύμφωνο σ’ αυτό».

Υπάρχει ηθικό πρόβλημα εδώ.

«Το ξέρω και το αναγνωρίζω, αλλά τι άλλο μπορούσα να κάνω;».

Το περιστατικό που ενέπνευσε τον Καββαθά είναι αληθινό και αναφέρεται στην
τραγωδία μιας μάνας που βλέπει το παιδί της να μεταμορφώνεται σε γκέι.
«Πρόκειται για τον μακαρίτη Γ. Χουλιάρα, χορευτή και δημιουργό του
καφε-θεάτρου “Κους κους”, παντρεμένο με την άδεια της Εκκλησίας, λόγω αλλαγής
φύλου», λέει ο Διαμαντόπουλος

«Στο βιβλίο μου», διευκρινίζει ο Καββαθάς, «το κέντρο βάρους είναι η περίπτωση
αυτής της χαροκαμένης μάνας. Αυτό ενέπνευσε και συνεπήρε την Ειρήνη Παπά. Στην
ταινία, απ’ όσο ξέρω, ο στόχος είναι σκανδαλοθηρικός, ο γκέι γιος που στο
τέλος σκοτώνει τη μάνα του. Κολοσσιαία διαφορά. Άλλωστε του είχα πει να
προσέξει να μην κάνει ταινία γκέι και ριμέικ του “Άγγελου” του Κατακουζηνού».