Eλληνική μόδα χωρίς διαβατήριο

Μια σχεδιάστρια με πείρα και πολύ καλή δουλειά στα βραδινά όπως η Λουκία δίνει μια βραδινή τουαλέτα προς 2.500 ευρώ. Και δεν έχει να ζηλέψει από τα βραδινά του Valentino (που πωλούνται ακόμη και 12.000 ευρώ – όχι μόνο γιατί είναι συνήθως πιο ακριβό το ύφασμα, αλλά και γιατί ο αγοραστής πληρώνει μαζί και το διαφημιστικό του μπάτζετ στα περιοδικά μόδας…)

H μόδα κάνει πρεμιέρα στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης. Είκοσι δύο Έλληνες
σχεδιαστές θα επιδείξουν μέρος από τις δυνατότητές τους, ξεσκονίζοντας από τα
χειροποίητα πλεκτά και τις δαντέλες τη δυσπιστία του κοινού. Που είτε προτιμά
να αγοράσει φτηνές – αλλά πιστές – αντιγραφές (τύπου Zara) «καυτών» ξένων
ονομάτων, είτε να αποκτήσει τα πολυδιαφημιζόμενα σινιέ.

H εμφάνιση των σχεδιαστών σε μία εμπορική διοργάνωση, σύμφωνα με την πρόεδρο
του Συλλόγου Δάφνη Βαλέντε, γίνεται «για να γίνουν επαφές με τα καταστήματα
της Βόρειας Ελλάδας». Όμως σε μια εποχή γενικότερης κρίσης, μπορεί η ελληνική
μόδα (ως σχέδιο) να βγει από τα σύνορα -όπως βγαίνει π.χ. το ελληνικό έπιπλο,
οι γούνες, τα δερμάτινα και τα τι-σερτ… – και να αντιμετωπίσει την κινεζική
υπερπαραγωγή; Οι υφαντουργίες μετακομίζουν προς τις βαλκανικές χώρες με τα
φθηνά εργατικά για να παράγουν χαμηλού κόστους ρούχα, τα οποία εισάγουν στην
Ελλάδα για να τα εξάγουν ξανά στην υπόλοιπη Ευρώπη χωρίς δασμούς. Σε αυτό το
ταξίδι, το ρούχο είναι απλό, πιθανόν αντίγραφο ενός Ιταλού, Γάλλου ή
Αμερικανού σχεδιαστή, με ελκυστική τιμή.

«Είναι σημαντικότερο να δημιουργηθεί μία αγορά σχεδιαστών που θα
τροφοδοτεί τις εταιρείες κατασκευής ενδύματος, παρά να προσπαθήσουμε να
συναγωνιστούμε τους Ευρωπαίους σχεδιαστές», υποστηρίζει ο αντιπρόεδρος του
ελληνικού Συνδέσμου Κατασκευαστών Ενδυμάτων (και μέλος του διεθνούς) Βασίλης
Μασέλος. Και μιλά για συνεργασία με τους κλεισμένους στα ατελιέ τους
σχεδιαστές, αδύναμους να αναλάβουν την παραγωγή σε μεγάλες ποσότητες.

Ο Άγγελος Φρέντζος πουλάει σε ξένους αγοραστές απλώς γιατί κατασκευάζει στην Ιταλία και την ετικέτα στα ρούχα την εμπιστεύεται το σύστημα της μόδας: Made in Italy…

Οι κατασκευαστές είναι άλλωστε το κομβικό σημείο στην ανάπτυξη της ελληνικής
μόδας, που μπορεί να είναι δημιουργική και να έχει πρωτότυπες ιδέες. Και όσο
«φολκλορικό» και να ακούγεται, το πλέξιμο, το βελονάκι και η χειροτεχνία
γενικώς, είναι τα ελληνικά στοιχεία που θα μπορούσαν να εξαχθούν, τώρα που το
έθνικ στυλ κυκλοφορεί στις διεθνείς πασαρέλες.

Την ίδια ώρα, οι πιο τολμηροί ή οι πιο απογοητευμένοι Έλληνες σχεδιαστές
ξενιτεύονται. H Σοφία Κοκοσαλάκη πήγε στο Λονδίνο κι έμαθε να συναγωνίζεται
τους Άγγλους σχεδιαστές, δουλεύοντας στοιχεία από τις ελληνικές παραδοσιακές
ενδυμασίες.

H Τες Τζιβέλη έγινε μέλος του ιταλικού βιομηχανικού επιμελητηρίου κάνοντας τη
γούνα προσιτή πολυτέλεια, εντάσσοντας και τους γουναράδες της Καστοριάς στους
προμηθευτές της.

Οι Deux Hommes έχουν υπεύθυνο πωλήσεων για το εξωτερικό ένα έμπειρο πρακτορείο
προβολής μόδας, με έδρα το Μιλάνο.

«Φταίει η έλλειψη παιδείας»

Ο Γιώργος Ελευθεριάδης (εδώ, μοντέλο του) σχεδιάζει και κατασκευάζει στην Ελλάδα, αλλά έχει συντονιστεί με τους όρους των Ευρωπαίων αγοραστών: ετοιμάζει τη συλλογή του έναν χρόνο πριν και την ταξιδεύει σε εκθέσεις στο Παρίσι και το Λονδίνο

«H ελληνική μόδα απέχει πολύ από το να είναι εξαγώγιμη», υποστηρίζει, μιλώντας
στα «NEA», η ιστορικός μόδας Λυδία Καμίτση, η οποία με βάση το Παρίσι
παρακολουθεί τις εξελίξεις της διεθνούς μόδας. «H εκπαίδευση των περισσοτέρων
σχεδιαστών είναι ακόμα αδύναμη, οι ίδιοι δεν έχουν αντίληψη της αγοράς εκτός
συνόρων. Από την άλλη, η υποστήριξη από κρατικούς θεσμούς είναι ανύπαρκτη.
Εκτός από την έλλειψη παιδείας των σχεδιαστών, υπάρχουν και άλλοι σημαντικοί
παράγοντες, όπως ο βιομηχανικός ιστός, τα επανδρωμένα και οργανωμένα με
έμπειρους τεχνίτες εργαστήρια χειροτεχνίας. Αλλά και δράσεις από την πλευρά
του υπουργείου Ανάπτυξης που θα βοηθούσαν στην προβολή και εξαγωγή της
ελληνικής μόδας».

«Ζούμε πια σε ρυθμούς φαστ φουντ…»

H Χαρά Λεμπέση έχει τις προϋποθέσεις (σχεδίου) να βγει και εκτός συνόρων και είναι ακόμη προσιτή στις τιμές, όπως οι νεώτεροι Έλληνες σχεδιαστές: ένα ταγιέρ δεν ξεπερνά τα 1.000 ευρώ – βέβαια καταστήματα τύπου Zara με αντιγραφές ξένων σχεδίων τα πωλούν προς 250…

«Οι περιπτώσεις ενός Γιάννη Τσεκλένη και της εταιρείας Foli Follie είναι
μοναδικές. Συνέβησαν σε εποχές που τα πράγματα ήταν πιο εύκολα», εκτιμά ο
Βασίλης Μασέλος, αντιπρόεδρος του ελληνικού Συνδέσμου Κατασκευαστών Ενδυμάτων.
«Τώρα ο καταναλωτής ψωνίζει προσιτό ντιζάιν, κινείται πολύ γρήγορα στην
επόμενη νέα τάση. H μόδα σήμερα ζει σε ρυθμούς φαστ φουντ και η βιομηχανία
απαιτεί από τους σχεδιαστές εφικτό και εμπορικό σχέδιο χαμηλού κόστους
παραγωγής». «H παρουσία στο εξωτερικό προϋποθέτει όχι μόνο ταλέντο και
πρωτότυπη πρόταση. Απαιτεί επαγγελματισμό για να κατασκευάσεις την εικόνα σου,
να την επικοινωνήσεις σε καθιερωμένες διοργανώσεις και εκθέσεις και σε
δημοσιογράφους σε Παρίσι, Λονδίνο, Μιλάνο, Νέα Υόρκη… Επίσης πρέπει να είσαι
ικανός να ετοιμάσεις την παραγωγή και να παραδίδεις έγκαιρα τις παραγγελίες
στους αγοραστές, δηλαδή μεγάλα καταστήματα και μπουτίκ», σημειώνει η ιστορικός
μόδας Λυδία Καμίτση.

Παιχνίδια πολιτικής

Ιταλικά είναι τα υφάσματα των Ελλήνων σχεδιαστών (εδώ, Γ.Ξέννης), όπως και εκείνα πολλών ξένων οίκων

H πολιτική. Όταν ο Γάλλος υπουργός Τζακ Λανγκ εμφανίστηκε στο Κοινοβούλιο με
ένα μπλε ελεκτρίκ σακάκι του Τιερί Μιγκλέρ, το στυλ του δεν πέρασε
απαρατήρητο. Ήταν πράξη πολιτική απέναντι στη γαλλική μόδα. Μήπως η
γκαρνταρόμπα των Ελλήνων πολιτικών θα μπορούσε να δείξει αντίστοιχη ωριμότητα
επιλογών με μια στροφή στη μόδα Made in Greece;

Εκείνο που φάνταζε σαν σενάριο επιστημονικής φαντασίας – να ασχολούνται οι
Έλληνες πολιτικοί με την οικονομική ανάπτυξη της μόδας – φαίνεται πως αρχίζει
να αποκτάει ρεαλιστικά στοιχεία. Τουλάχιστον αυτές είναι οι προθέσεις των
υπουργείων Ανάπτυξης, Εμπορίου και Τουρισμού που συζητούν με τον Σύλλογο
Ελλήνων Σχεδιαστών, με τον Σύνδεσμο Κατασκευαστών Ενδύματος και τον Σύνδεσμο
Βιοτεχνών Βιομηχάνων Υποδημάτων και Εξαγωγέων. Από τις συζητήσεις, η μόδα σε
επίπεδο σχεδιαστών εξασφάλισε μία πρώτη επιχορήγηση για τη δεύτερη Εβδομάδα
Μόδας, στο Ζάππειο (21-24 Οκτωβρίου).

Σε επίπεδο κατασκευαστών ενδυμάτων και υποδημάτων, οι προσδοκίες στρέφονται
στην εσωτερική αγορά. «Το μόνο μας πλεονέκτημα είναι η δημιουργικότητα σε
σχέση με την ποιότητα για να αντισταθούμε στη λαίλαπα της Κίνας», εκτιμά ο
Δημήτρης Παλιοκώστας, πρόεδρος του Συνδέσμου Βιομηχάνων Υποδημάτων και
Εξαγωγέων. «Ποιοτικά είμαστε από τους πρωτοπόρους στην κατασκευή των
παπουτσιών, μετά τους Ιταλούς».

Υποστηρίζει δε την ανανέωση της ελληνικής μόδας με ένα θετικό στοιχείο: στον
χάρτη των εξαγωγών τα ελληνικά παπούτσια έχουν την έβδομη θέση στην Ευρώπη!

INFO

Σαλόνι Ελληνικής Μόδας φθινόπωρο – χειμώνας 2005-2006 στις 11-18/9 στο
Περίπτερο 10 της Διεθνούς Έκθεσης