MATIEΣ Aνάχωμα

Στις πόλεις που αγαπώ (Χανιά, Ναύπλιο, Ναύπακτος, Ιωάννινα, Θεσσαλονίκη και –
κάπως – Αθήνα), έβαζα παλιά και την Καβάλα. Εδώ και τριάντα χρόνια, όμως, την
έχω μισοβγάλει από τον χάρτη. Φρόντισαν γι’ αυτό εργολάβοι και μηχανικοί της,
τεχνικά γραφεία και Πολεοδομίες. Που πήραν στα χέρια τους μια πόλη-ζωγραφιά κι
έφτιαξαν μια πόλη σαν τα μούτρα τους.

Δίπλα σε υπέροχα νεοκλασικά ή απλά λαϊκά σπιτάκια, φτιαγμένα με περίσσιο
γούστο, τερατώδεις πολυκατοικίες σε σχέδιο ακατανόητο και, σε κάθε περίπτωση,
κιτς. Ωστόσο, αυτή την πόλη – κι έτσι ακόμα όπως την έχουν καταντήσει – την
αγαπώ. Αγαπώ τις ανηφοριές της, την υπέροχη θάλασσα, τα παλιά καπνομάγαζα,
μερικά υπέροχα κτίρια, κάποια σπιτάκια που έχουν διασωθεί και, φυσικά, τους
ανθρώπους της. Ανθρώπους της δουλειάς. Ακόμη, δεν ξεχνώ ότι καπνεργάτες από
την Καβάλα, με τις δραχμούλες τους ύστερα από έρανο, μάζεψαν τα χρήματα που
απαιτούνταν για ν’ αγοράσουν ένα τανκ και να το στείλουν δώρο στον Λένιν, στην
Οκτωβριανή Επανάσταση!

Ήρθαμε εδώ μαζί με τον Αδ. Πεπελάση και τον Δημ. Παπακωνσταντίνου (καθηγητής
και οικονομολόγος) για να συναντηθούμε με παιδάκια του Δημοτικού Σχολείου, να
τραγουδήσουμε, να κουβεντιάσουμε, να απαντήσουμε σε ερωτήσεις των γονιών (τα
παιδιά δεν κάνουν πολλές ερωτήσεις – όντως, «τα ξέρουν όλα»). Κι ας ήταν η
μέρα δύσκολη, με τον αέρα να φυσάει σαν γύφτος κι από τον ουρανό να πέφτει
λασπωμένη αφρικανική βροχή.

Εμπειρία μοναδική! Που κανείς μας δεν την είχε ζήσει έως τώρα. Σαράντα παιδιά,
ίσαμε δώδεκα χρόνων το πολύ, που είχαν γεννηθεί το ’90, το ’92, το ’93
τραγουδούσαν ομαδικά, σωστά, τραγούδια που γράφτηκαν τη δεκαετία του ’60 – τα
περισσότερα! Πού τα ‘μαθαν αυτά τα τραγούδια οι μικροί χορωδοί; Και πώς δεν
παρασύρθηκαν από το κύμα των τραγουδιών της νεολαίας, τραγούδια που τ’ ακούνε
νύχτα-μέρα, ακόμη και με αγγλικούς στίχους, απ’ όλες τις ελληνικές
τηλεοράσεις;

Πολλές απαντήσεις μπορούν να δοθούν. Για μένα, όμως, σημασία έχει η ουσία: τα
παιδιά αυτά, όπως και πολλά άλλα σε διάφορα σχολεία της χώρας, κάτω από την
καθοδήγηση εμπνευσμένων δασκάλων και μουσικών, στήνουν μικρά αναχώματα εδώ κι
εκεί, για να μην περάσει το ποτάμι του τηλεοπτικού τραγουδιού. Του τραγουδιού
που δεν έχει κανένα περιεχόμενο, παράγεται απ’ όλες σχεδόν τις «δισκογραφικές»
και χρησιμοποιεί κανάλια, παραγωγούς, διαφημιστές, δημοσιοσχεσίτες,
«στυλίστες» κ.λπ., για να κατακλύσει την αγορά και να μην επιτρέψει σε
μεγάλους δημιουργούς (Θεοδωράκης, Μαρκόπουλος, Ξαρχάκος, Μούτσης, Σπανός κ.ά.)
να δείξουν το έργο τους, πουθενά!

Φεύγω από την Καβάλα. Γλυκιά πόλη, ζεστή, όμορφη, παρά τα όσα είπα στην αρχή.
Μια χαρά: το Δημοτικό Στάδιο έχει πια το όνομα της Ανθής Καραγιάννη, που
θριάμβευσε στα 100 μ. και στο μήκος των Παραολυμπιακών. Και μια λύπη: ο
Σύλλογος Δασκάλων θα κάνει μια οκταήμερη εκδρομή (7 διανυκτερεύσεις) στην
Πόλη, τη Σμύρνη, το Κουσάντασι και το Αϊβαλί, με 330 ευρώ το άτομο! Και στην
Ελλάδα οι τιμές εξακολουθούν να παίρνουν την ανηφόρα…