(Kαι) επικοινωνιακό φιάσκο

Τι να λέμε τώρα; Μήπως έχουμε και τίποτα να πούμε;

Οι συνεντεύξεις Τύπου αποτελούν συστατικό στοιχείο της δημοκρατικής μιντιακής
λειτουργίας και εφευρέθηκαν ως μέρος της διαφημιστικής στρατηγικής ενός
κόμματος, ενός πολιτικού κ.λπ. Ιδίως όταν πρόκειται για συνέντευξη Τύπου
Πρωθυπουργού, οφείλουν να «βγάζουν» ειδήσεις. Να δίνουν «τροφή» στον Τύπο για
να δημιουργηθεί ένα είδος «διαφημιστικού» θορύβου: ότι η κυβέρνηση κινείται,
ότι παίρνει αποφάσεις, ότι έχει όραμα, στρατηγική για φλέγοντα ζητήματα του
τόπου. Πρέπει να έχουν κάτι καινούργιο να προσφέρουν ή να γίνονται σε κρίσιμη
στιγμή, για να απαντήσουν σε κρίσιμα ερωτήματα· ειδάλλως αυτό που θέλουν να
δείξουν, ότι υπάρχει δράση, εν τέλει το διαψεύδουν.

H συνέντευξη Τύπου του κ. Κώστα Καραμανλή είχε τουλάχιστον μία αφορμή,
περισσότερο τυπική παρά ουσιαστική: ήταν τα «γενέθλια» της κυβέρνησής του.
Έκλεισε έναν ολόκληρο χρόνο στην εξουσία. Επιχείρησε με τη συνέντευξή του να
προσδώσει στο γεγονός μεγαλύτερο βάθος. H επισημότητα μιας γενέθλιας
συνέντευξης δημιουργεί προσδοκίες. Πολύ διαφορετικές ωστόσο από εκείνες που
επιχειρεί να δημιουργήσει ένα κόμμα πριν από τις εκλογές προκειμένου να τις
κερδίσει. Πλέον έχει και το μαχαίρι και το καρπούζι, άρα έχει διαφορετική
επικοινωνιακή πορεία. Χρειάζεται, εκτός από εικόνα, σκηνοθεσία, επισημότητα,
ντεκόρ κ.λπ., λόγο μεστό και συγκεκριμένο. Δεν υπόσχεται για να ψηφοθηρήσει
αλλά για να δικαιώσει ψήφους. Όταν μάλιστα έχουν προηγηθεί αλλεπάλληλες
κρίσιμες καταστάσεις, κατά τις οποίες εμφανίστηκε να ολιγωρεί η κυβέρνηση (από
Σινούκ και διάψευση των αγροτικών προσδοκιών μέχρι ΛΑΦΚΑ), ο λόγος οφείλει να
απαντά με προτάσεις λύσεων, με αποφάσεις.

Κατ’ αρχάς η επιλογή της ώρας που έγινε η συνέντευξη είχε στόχο τα
μεγάλα δελτία ειδήσεων. Την εικόνα. Την εντύπωση. Για να παραστούν οι κάμερες
και απευθείας να μεταδώσουν μεγεθύνοντας την αίσθηση της εθνικής
σπουδαιότητας. Αυτό ισχύει για την κρατική τηλεόραση (και για το ένα μόνο
κανάλι της, τη NET, που άλλωστε λόγω ποδοσφαίρου είχε προγραμματίσει το δελτίο
ειδήσεων νωρίτερα). Τα υπόλοιπα κανάλια δεν είχαν λόγο να μεταδώσουν απευθείας
ολόκληρο το γεγονός. Χρειάζονταν χρόνο να το επεξεργαστούν, να ξεχωρίσουν τα
σημαντικότερα, να αναλύσουν τα σπουδαιότερα. Έτσι χάθηκε μια ευκαιρία να
προβληθεί με ουσιαστικό δημοσιογραφικό τρόπο η συνέντευξη.

Ίσως όμως αυτός να ήταν και ο στόχος. H φασαρία και η λάμψη του γεγονότος
περισσότερο από αυτό που είχε να προσφέρει το ίδιο το περιεχόμενο. Γιατί όσα
ακούστηκαν έμοιαζαν με σύνοψη των προεκλογικών θέσεων και όσων έχουν
ισχυριστεί οι τηλεπαραθυράτοι υπουργοί αυτούς τους 12 μήνες. «Είδηση» δεν
υπήρξε άλλη εκτός από το ότι δεν υπάρχει «είδηση». Είχε νόημα μια τέτοια
συνέντευξη Τύπου ενός Πρωθυπουργού που πήρε την εξουσία καλλιεργώντας την
αίσθηση ότι όλα θα αλλάξουν;

Είχε μιλήσει για «επανίδρυση του κράτους» ο κ. Καραμανλής προεκλογικώς
– εύρημα από εκείνα που συχνά σφραγίζουν προεκλογικές καμπάνιες της εποχής μας
πολιτικών που δεν έχουν ριζοσπαστικές αλλαγές να προτείνουν αλλά πρέπει να
εμφανιστούν ως φορείς του καινούργιου. Στα προχθεσινά γενέθλια επανέφερε το
σύνθημα. Αν όμως σε προεκλογική περίοδο είχε τον επικοινωνιακό συμβολισμό του,
ύστερα από ένα χρόνο διακυβέρνησης αποδεικνύει απλώς την κενότητά του. H
«επανίδρυση» – αφήνουμε στην άκρη ότι κάτι τέτοιο κανονικά σημαίνει
τουλάχιστον επανάσταση και εκ βάθρων αλλαγή δομών – προϋποθέτει στρατηγική και
σχέδιο διαρθρωτικών αλλαγών που έχει μπει σε εφαρμογή από την πρώτη ημέρα της
ανάληψης των πρωθυπουργικών καθηκόντων.

Μιλάς, αν έχεις να πεις

Με άλλα λόγια, μια συνέντευξη Τύπου η οποία όχι μόνο δεν έχει να κομίσει
τίποτε καινούργιο αλλά αντιθέτως αποδεικνύει πως ο πρωθυπουργικός λόγος δεν
έχει απαλλαγεί από την προεκλογική αοριστολογία και την αντιπολιτευτική προς
την προηγούμενη κυβέρνηση στάση καταλήγει σε επικοινωνιακό φιάσκο. Με δεδομένο
ότι ο κ. Καραμανλής έχει υιοθετήσει ένα είδος σιωπηλής πρωθυπουργίας,
κρατώντας αποστάσεις από την επικαιρότητα, γεγονός για το οποίο δέχθηκε
επανειλημμένως την κριτική του Τύπου, η αιφνίδια έκθεση στις κάμερες και στις
ερωτήσεις των δημοσιογράφων για τα φλέγοντα θέματα θα έπρεπε να προσφέρει
ουσιαστικό πολιτικό αποτέλεσμα. Μόνο έτσι θα φαινόταν η στάση τής σιωπής
πολιτική επιλογή ψύχραιμου πολιτικού και όχι υπεκφυγή.

Από τη στιγμή που η γενέθλια επισημότητα της εν λόγω συνέντευξης παρέμεινε
επικοινωνιακό, σχεδόν αναγκαστικό, σόου, απογυμνώθηκε και η προηγούμενη στάση
του κ. Καραμανλή απέναντι στα καυτά προβλήματα. Φάνηκε εν τέλει σαν στάση
αμηχανίας και έλλειψης οράματος.