«H αμερικανική μυθολογία γεννήθηκε στην Eυρώπη»

Ενώ η Γηραιά Ευρώπη γνώριζε την άνοδο των εθνικισμών και της
αποικιοκρατίας, οι ΗΠΑ συγκροτούνταν ως ομοσπονδιακό κράτος όπου η επιδίωξη
της ευτυχίας αποτελούσε μέρος του αμερικανικού Συντάγματος. Αν ήσουν λευκός
και προτεστάντης το μέλλον σού τραγουδούσε.

H ειδυλλιακή εικόνα για την αμερικανική δημοκρατία ενισχυόταν από την άγνοια:
οι Ευρωπαίοι, που ζούσαν κάτω από ολοκληρωτικά καθεστώτα, καλλιεργούσαν
φαντασιώσεις στις οποίες το χρυσάφι έρρεε στους αμερικανικούς δρόμους. H
αμερικανική μυθολογία γεννήθηκε στην Ευρώπη, όχι στην Αμερική: στην Αμερική
γεννήθηκε ο εγχώριος πατριωτισμός που στράφηκε αρχικά εναντίον των ατομικών
ελευθεριών ενώ, στη συνέχεια, συνετέλεσε στη διαμόρφωση της ιμπεριαλιστικής
δύναμης.

Όπως ολόκληρος ο πλανήτης, έτσι και οι ΗΠΑ, εκτός από σύντομα διαλείμματα,
υπήρξαν μια βαθιά συντηρητική κοινωνία και τέτοια παραμένουν. Από τις δίκες
των μαγισσών του Σάλεμ μέχρι τη σημερινή επιθετική θεοκρατία, γνώρισαν
διακυμάνσεις και κλυδωνισμούς κατά τους οποίους άλλοτε επικρατούσαν οι
συντηρητικοί φιλελεύθεροι, άλλοτε η άκρα Δεξιά. Το μοναδικό εν δυνάμει
«αριστερό» στοιχείο του αμερικανικού συστήματος ήταν – και είναι ακόμη – το
κοινοτικό ιδεώδες, το οποίο όμως επισκιάζεται από ακραιφνή ατομικισμό,
επαρχιωτισμό και θρησκοληψία.

Στην παρούσα φάση απειλούνται κεκτημένα πολιτικά δικαιώματα: ωστόσο, πρέπει να
ληφθεί υπόψη πως όταν αυτά «κατακτήθηκαν» η πλειοψηφία δεν ρωτήθηκε καν. H
αμερικανική επαρχία, που ορκίζεται στην Παλαιά Διαθήκη και την αστερόεσσα,
είχε απλώς αγνοηθεί. Εξάλλου, το μειονέκτημα της δημοκρατίας είναι όλες οι
ψήφοι ζυγίζουν το ίδιο: στις περιόδους κατά τις οποίες αυτή η αρχή καταλύεται
σιωπηρά, η ανθρώπινη κατάσταση βελτιώνεται. Οι φωτισμένες μειοψηφίες σώζουν
τον κόσμο από το βύθισμα στον καθημερινό φασισμό.

Τι κρίμα όμως: ο φασισμός βρίσκεται μέσα μας, έχει κληροδοτηθεί από χιλιετίες
δουλείας, θρησκομανίας και βαρβαρότητας. Κάτι που φαίνεται πως ξεχνάμε όταν
μιλάμε για «νεο-συντηρητισμό» και για στροφή προς τα «δεξιά»: ο συντηρητισμός
είναι παλιός όσο τ’ αστέρια. Δε μας εγκατέλειψε ποτέ. Μονάχα που, κατά
καιρούς, καταπνίγεται από τις εύθυμες φωνασκίες των ελευθεροφρόνων.