Διαστάσεις Tο τέλος του 35ώρου

Πήραν φόρα οι εργοδότες. Εκμεταλλευόμενοι τη συντηρητική στροφή στην
Ευρώπη, προχωρούν στην κατάργηση ενός μέτρου που είχε γεννήσει κάποτε μεγάλες
ελπίδες. H αρχή έγινε από τη Siemens.

Στη Siemens: παιδιά των εργαζομένων στο εργοστάσιο του Καμπ-Λίντφορτ κρεμούν φωτογραφίες των γονιών τους σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την απειλή της εταιρείας να μετακομίσει στην Ουγγαρία

Από την περασμένη Παρασκευή το πρωί, οπότε έγινε γνωστή η τρομερή είδηση, το
τηλέφωνο του Βόλφγκανγκ Μίλερ δεν έχει σταματήσει να κτυπά. «Είναι αλήθεια;»
ρωτούν τον εκπρόσωπο της IG Metall στο Μόναχο. Ναι, είναι αλήθεια. H διοίκηση
του μεγάλου γερμανικού συνδικάτου της μεταλλουργίας υπέγραψε μια συμφωνία με
τη Siemens, με βάση την οποία οι εργαζόμενοι σε δύο εργοστάσια κινητής
τηλεφωνίας (στο Καμπ-Λίντφορτ και στο Μπόχολτ) θα δουλεύουν πλέον 40 ώρες την
εβδομάδα χωρίς αύξηση του μισθού τους. Ο εκβιασμός της εταιρείας ήταν σαφής:
αν δεν δεχθείτε την κατάργηση του βδελυρού 35ώρου, θα μεταφέρουμε 2.000 θέσεις
εργασίας στην Ουγγαρία, όπου το εργατικό κόστος είναι κατά 30% μικρότερο.

«Πρόκειται για τρομερή ήττα» λέει ο Μίλερ. «Μια τραγωδία για μας και τους
εργαζομένους. Το αποτέλεσμα αυτής της συμφωνίας είναι ότι ο μισθός θα μειωθεί
κατά 20%. Και φυσικά δημιουργείται προηγούμενο για ολόκληρη τη Γερμανία». Ο
αντιπρόεδρος της IG Metall στη Φρανκφούρτη διαφωνεί. «Σώσαμε 2.000 θέσεις
εργασίας και απομακρύναμε τον κίνδυνο να καταργηθούν άλλες 74.000 θέσεις στη
Γερμανία» υποστηρίζει ο Μπέρτολντ Χίμπερ. «Το 35ωρο εξακολουθεί να ισχύει στα
105 εργοστάσια της Siemens».

Όλοι καταλαβαίνουν όμως ότι αυτό το μέτρο, που με τόσο κόπο κατακτήθηκε, πνέει
πλέον τα λοίσθια. Αρκεί να δει κανείς τα χαρούμενα πρόσωπα πολλών Γερμανών
εργοδοτών για να πειστεί ότι ο αγώνας έχει κριθεί. «Οι νέοι που τελειώνουν το
σχολείο έχουν όρεξη για δουλειά» λέει η Κλώντια Άρνολντ, εκπρόσωπος της Bosch.
Στην εταιρεία αυτή, οι εργαζόμενοι υπέγραψαν πριν από δύο χρόνια ένα
συμπλήρωμα της συλλογικής σύμβασης, με βάση το οποίο όσοι το επιθυμούν μπορούν
να δουλεύουν 40 ώρες, αντί για 35: από τις πέντε επιπλέον ώρες, οι μισές
πληρώνονται και οι άλλες μισές εντάσσονται σε ένα σύστημα χρονομέτρησης. Το
αποτέλεσμα; Στα τρία εργοστάσια όπου εφαρμόστηκε πειραματικά αυτό το μέτρο, τα
2/3 των εργαζομένων πέρασαν στο νέο καθεστώς.

Είναι λογικό. Με το πρόβλημα της ανεργίας να οξύνεται και την απειλή των
βιομηχανιών ότι θα μετεγκατασταθούν σε χώρες με φθηνά εργατικά χέρια, οι
ισχυρισμοί κάποιων ρομαντικών ότι το 35ωρο θα συνέβαλλε στην αύξηση του
ελεύθερου χρόνου, δηλαδή στην ανακάλυψη της αληθινής ζωής, παραμένουν αυτό που
πάντα ήταν: όνειρα θερινής νυκτός. Το ερώτημα είναι κατά πόσον η επιστροφή
στις 40 ώρες δουλειάς θα λύσει το πρόβλημα της ανταγωνιστικότητας, όπως
υποστηρίζουν πολλοί επιχειρηματίες στη Γερμανία, αλλά και στη Γαλλία. Οι
ειδικοί θεωρούν ότι τίποτα δεν είναι λιγότερο σίγουρο. «Σε λίγα χρόνια θα
συζητάμε αν πρέπει να δουλεύουμε 45 ώρες την εβδομάδα» λέει ο Στέφεν Λέντορφ
στην Μπερλίνερ Τσάιτουνγκ. «Είναι ένας φαύλος κύκλος που οδηγεί συνεχώς προς
το χειρότερο».