«Eίδαν» έναν Πραξιτέλη στο Kλίβελαντ

Ο νεαρός Απόλλων Σαυροκτόνος ήταν από τα ελάχιστα μπρούντζινα έργα του Πραξιτέλους, που διακρινόταν για τη χαλαρή στάση και τη θηλυκή απαλότητα της επιδερμίδας, που κάλυπτε σφιχτή σάρκα

Ένα μπρούντζινο άγαλμα του Απόλλωνα Σαυροκτόνου που δεν αποκτήθηκε από νόμιμη
ανασκαφή, αλλά από την «γκρίζα» αγορά της Τέχνης, κατέληξε πρόσφατα στο
Μουσείο Τέχνης του Κλίβελαντ και τώρα διεκδικεί τον βαρύ τίτλο της
αυθεντικότητας και μάλιστα με την υπογραφή του Πραξιτέλους.

Πέντε πόδια ψηλός, ο νεαρός μπρούντζινος Απόλλωνας του Μουσείου Τέχνης του
Κλίβελαντ στις Ηνωμένες Πολιτείες, παραμονεύει πίσω από ένα δαφνόδενδρο και
στοχεύει με το τόξο του μια σαύρα.

Τα πρωτότυπα μπρούντζινα έργα της αρχαιότητας που έφθασαν ώς τις μέρες μας
είναι λιγοστά. Τα περισσότερα βρέθηκαν σε αρχαία ναυάγια.

Ο Απόλλων Σαυροκτόνος του Κλίβελαντ αποκτήθηκε στη στεριά έπειτα από έρευνες
ενός έτους. Διαπιστώθηκε ότι το άγαλμα χυτεύθηκε τμηματικά και ενώθηκε
κατόπιν. Ενδείξεις ελληνικότητας και αυθεντικότητας θεωρούνται το φύλλο του
κοκκινωπού χαλκού που κάλυπτε τα χείλη και τις θηλές του στήθους, το λίθινο
ένθετο μάτι, το πάχος του αγάλματος, ο τύπος των μπαλωμάτων που
χρησιμοποιήθηκαν για επισκευές, η διάβρωση της επιφανείας και η γενική
κατάσταση.

Με βάση αυτά τα χαρακτηριστικά η διευθύντρια του Μουσείου του Κλίβελαντ Κάθριν
Λι Ριντ αποφάσισε να ρισκάρει και να αγοράσει τον Απόλλωνα Σαυροκτόνο έναντι
αγνώστου ποσού εκατομμυρίων δολαρίων. Πηγή της αγοράς είναι η Γκαλερί Αρχαίας
Τένης «Φοίνιξ» με καταστήματα στη Γενεύη και τη Νέα Υόρκη, που διευθύνεται από
δύο αδέλφια – τον Χιτσάμ και τον Αλί Αμπουντάαμ. Ο Χιτσάμ συνελήφθη τον
Δεκέμβριο του 2003 για την παράνομη εισαγωγή ενός ασημένιου σκεύους από το
Ιράν, για το οποίο ισχυριζόταν ότι προέρχεται από τη Συρία.

Ο Απόλλων έγινε γνωστό ότι ανακαλύφθηκε διαμελισμένος το 1994 από έναν
ηλικιωμένο δικηγόρο που διεκδίκησε την οικογενειακή περιουσία του μετά την
επανένωση της Γερμανίας. Ο κ. Έρνεστ Ούλριχ Βάλτερ τον πούλησε σε Ολλανδό
έμπορο και στα επόμενα χρόνια το άγαλμα πέρασε από διάφορα χέρια πριν
καταλήξει στο Κλίβελαντ. Ο δημόσιος διάλογος για την αυθεντικότητα αρχίζει
μόλις τώρα. Ένας κορυφαίος ειδικός του Μουσείου του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ, ο
Ντέιβιντ Μίτεν, δηλώνει ήδη ότι πρόκειται για αυθεντικό έργο – και η συζήτηση
θα πρέπει να στραφεί στην ακριβή χρονολόγηση και απόδοση της ταυτότητας της μορφής.