Ποδοσφαιρικό ριάλιτι

Οι μύθοι της φυλής και η μυθολογία του σταρ σύστεμ όλα μαζί ένα συμπούρδουλο εθνικό πατριωτικό τηλεθέαμα

Ο πατέρας του Χαριστέα, του ποδοσφαιριστή που αναπτέρωσε τις ελπίδες για
πρόκριση στο ματς με την Ισπανία, ρίχνει τις ζεϊμπεκιές του μπροστά στον φακό.
H μάνα τού αρχηγού της Εθνικής αποκαλύπτει πως ο γιος της την παίρνει πάντα
τηλέφωνο πριν από τους αγώνες για να του δώσει την ευχή της. Καταβαίνει αργά
τις σκάλες του σπιτιού της πριν να σταθεί μπροστά στον φακό. H σκηνοθεσία
απαραίτητη.

Στο Alter, που δίνει ρεσιτάλ ποδοσφαιρικού ριάλιτι, προβάλλεται ένα βίντεο από
μία σύντομη επίσκεψη της Βανδή στην Κρήτη, προ ημερών, η οποία κρατά την
κορούλα της αγκαλιά. Τότε τα ρεπορτάζ την ήθελαν προστατευτική μανούλα.

Αυτήν τη φορά τα ρεπορτάζ την ήθελαν «να δείχνει για πρώτη φορά ευάλωτη
και απροστάτευτη λόγω της απουσίας του Ντέμη».

Λένε πως μέσω του ποδοσφαίρου προβάλλονται οι κυρίαρχοι μύθοι της κουλτούρας.
Είναι όμως που, χάρη στο τηλεοπτικό τελετουργικό τής ριάλιτι ενημέρωσης,
ενισχύεται εκείνος, ο οποίος θέλει κάθε αθλητή να αποτελεί πρότυπο της
συντηρητικής κουλτούρας του μεσοαστικού κοινού στο οποίο απευθύνονται κυρίως
τα δελτία ειδήσεων. Ο καθένας και ένας «ήρωας». Οι «ήρωες των γηπέδων» έγραφε
άλλωστε στην οθόνη του Alter.

Και το θέαμα που ξετυλίχθηκε στη διάρκεια της αναμονής του αγώνα με τη
Ρωσία από τις οθόνες της εγχώριας τηλεοπτικής ενημέρωσης ήταν κάτι σαν κιτς
εθνικοπατριωτική οπερέτα.

Στην εποχή μας, ένα «ήρωας» πρέπει να έχει καλή οικογένεια και γονείς που τον
λατρεύουν και εκείνος το ίδιο, τουλάχιστον νεογέννητο μωρό, να έχει κάνει μία
συγκινητική χειρονομία για φίλους και γενικώς να αποτελεί πρότυπο της
νεοελληνικής συντηρητικής κουλτούρας.

Τα ζουμ στη φανέλα του Ντέμη αποκαλύπτει πως είναι τυπωμένη η φατσούλα
της κορούλας του Μελίνας. Ο Χαριστέας ασπάζεται την αγαπημένη του και φυσικά
ούτε απαρατήρητο περνάει ούτε ασχολίαστο. Σε κοντινό πλάνο και αυτός προσφέρει
ενσταντανέ της ερωτικής ευτυχίας του ήρωα.

Όσο για τη «ριάλιτι» τηλεόραση έχει άφθονο υλικό να γεμίσει πάθος,
ελπίδα, αγωνία και κυρίως «ανθρώπινα συναισθήματα». Οι μανάδες των ηρώων, οι
σύζυγοι των ηρώων, οι συμμαθητές των ηρώων και μαζί εθνικοπατριωτικοί μύθοι –
οι Έλληνες που είναι λιοντάρια, που νικούν στις δύσκολες στιγμές κ.λπ. κ.λπ. –
σημαίες, φουστανέλες – τη φορούν φίλαθλοι – και ο προσφάτως αναγορευθείς σε
σύμβολο των εθνικών αγώνων Sakis επίσης στο γήπεδο με ζωγραφισμένη την
ελληνική σημαία στο καλογυμνασμένο μπράτσο.

Όλα ένα φαντασμαγορικό συνονθύλευμα που αναδεικνύει, με άλλοθι την
ποδοσφαιρική νίκη, την κυριαρχία της μικροαστικής κουλτούρας των εγχώριων
δελτίων ειδήσεων.

Όλα καθαγιασμένα από τη λαμπρότητα της ποδοσφαιρικής νίκης και όλα ένας
γαλανόλευκος μανδύας της νέας μυθολογίας του «αθάνατου» έθνους που αναβιώνει
ιστορικές στιγμές δόξας με κινητήριο δύναμη τις αξίες της τηλεοπτικής
σαπουνοπερικής κουλτούρας. Επί τριήμερο και πλέον, η εγχώρια ενημέρωση μοιάζει
να «επανιδρύει» το έθνος των Ελλήνων διά της ποδοσφαιρικής του επιτυχίας. H
υπερβολή σε όλο της το μεγαλείο. Δεν είναι η πρώτη φορά.

Μέχρι και γιαπί επισκέπτεται ο φακός του Alter για να δείξει ότι όλοι, όπου
και να βρίσκονται, άλλο δεν συζητούν από την πρόκριση της Εθνικής.

Εθνικοπατριωτικό κιτς μετά τσάμικου

Μια χούφτα μοντέλες από την εκπομπή της Κορομηλά στο δελτίο του Alpha
χειροκροτούν με τον ρυθμικό τρόπο των γηπέδων και απαγγέλλουν συνθήματα με
νιαουριστές φωνούλες σαν χορός μιας σύγχρονης κιτσάτης κωμωδίας που στην
τηλεόραση βρίσκει το νόημά της. Στα τηλε-παράθυρα του Alter ο Ότο Ρεχάγκελ
ανακηρύσσεται «Έλλην» και εκφράζεται η βεβαιότητα ότι φέρει ελληνικό γονίδιο,
το οποίο και ευθύνεται για το ταλέντο του χαρακτηριστικού βουκολικού
σφυρίγματος. Για μουσική υπόκρουση στη σκηνή με τον Ρεχάγκελ «γιδοβοσκό»
επιλέγεται τσάμικος «ωρέ φύλαγα γίδια στο χωριό και το ‘χα για καμάααααρι». Το
απόλυτο εθνικό κιτς ξεδιπλώνεται και είναι εκτονωτικό, θριαμβευτικό. Το
ποδόσφαιρο μετατρέπεται σε όχημα μετάβασης του εθνικοπατριωτικού φολκλόρ από
τα μπρελόκ του Μοναστηρακίου στα ευρωπαϊκά γήπεδα, υπό το προστατευτικό και
ενθαρρυντικό «βλέμμα» της εγχώριας ριάλιτι ενημέρωσης. Τουλάχιστον το γλεντάμε.