Ο καπιταλισμός εγέρασε…

«H χρήση της προτεσταντικής ιδεολογίας γίνεται βάση σχεδίου από την αμερικανική άρχουσα τάξη για προπαγανδιστικούς λόγους» λέει ο Σαμίρ Αμίν

«Χωρίς αμφιβολία τα θύματα του συστήματος δε βρίσκονται μόνο ανάμεσα στους
λαούς των χωρών της περιφέρειας. H υποταγή όλων των κοινωνιών του πλανήτη στην
αποκλειστική λογική του μέγιστου κέρδους δημιουργεί στις ίδιες τις χώρες του
κέντρου το δικό της μερίδιο υποβαθμισμένων ανθρώπων, ανέργων, ανθρώπων που
ζουν στην αβεβαιότητα και στη φτώχεια, απόκληρων», λέει ο Σαμίρ Αμίν στο
βιβλίο του «Πέρα από το γερασμένο καπιταλισμό» (Εκδ. Λιβάνη) που κυκλοφορεί
αυτές τις ημέρες.

Ο Γαλλοαιγύπτιος νεομαρξιστής Σαμίρ Αμίν, συγγραφέας πολλών βιβλίων, γκουρού
μιας εποχής της αριστερής διανόησης, αλλά και πρόεδρος σήμερα του Παγκόσμιου
Φόρουμ των Εναλλακτικών, υποστηρίζει ότι ο καπιταλισμός έχει γεράσει και δεν
πρόκειται να μας προσφέρει άλλη φάση ανάπτυξης, στους υποτιθέμενους ή μη
συνεχείς του κύκλους. «Κάθε σύστημα έχει αρχή και τέλος», λέει, και το
συγκεκριμένο φτάνει με ταχύτητα στο δικό του τέλος. «H πιθανότητα εξέγερσης
των θυμάτων του καπιταλισμού είναι τεράστια», λέει, ενώ ταυτόχρονα «ο
παραλογισμός της σημερινής κατάστασης δεν μπορεί να συνεχίζεται επ’ αόριστον».

Ως παραλογισμό ορίζει τον τρόπο που λειτουργεί η σύγχρονη οικονομία: οι
μεν Αμερικανοί προβαίνουν σε αλόγιστες σπατάλες αψηφώντας το δημοσιονομικό
τους έλλειμμα, οι δε Ευρωπαίοι και Ασιάτες στηρίζουν την ανάπτυξή τους ακριβώς
στη σπατάλη των ΗΠΑ, που αποτελούν τη βασική δεξαμενή υποδοχής των εξαγωγών
των άλλων. Τροφοδοτώντας με κεφάλαια το αμερικανικό έλλειμμα, Ευρώπη και Ασία
πληρώνουν έναν «φόρο υποτέλειας» στη Νέα Ρώμη.

Ο Σαμίρ Αμίν δίνει έμφαση στη στρατιωτική μορφή του νέου συλλογικού
ιμπεριαλισμού. Θεωρεί πως το ένα τρίτο της οικονομικής δραστηριότητας στις ΗΠΑ
σήμερα είναι συνδεδεμένο άμεσα ή έμμεσα με το στρατιωτικό πλέγμα και ότι αν
αύριο αυτό άλλαζε, η αμερικανική οικονομία θα υφίστατο ένα κραχ ανάλογο του
’30. Ο Γάλλος συγγραφέας περιγράφει ένα σχήμα, στο οποίο η ισχύς τής νέας
Δεξιάς δεν πρέπει να υποτιμάται ούτε να θεωρείται προσωρινή. Ένα σύνολο
συνθηκών έχουν ωριμάσει κατά τέτοιον τρόπο, ώστε να της δίνουν πολύ μεγάλη
δύναμη. H ανυπαρξία συλλογικής έκφρασης των ασθενέστερων στην Αμερική
προσφέρει έναν μηχανισμό προπαγάνδας απόλυτα ελεγχόμενο. «H άκρα Δεξιά θέλει
να κάνει όλο τον κόσμο Τέξας», λέει ο Σαμίρ Αμίν και συγκρίνει ποικιλοτρόπως
τις τωρινές συνθήκες με τις συνθήκες ανόδου του ναζισμού.

Δίδυμοι Πύργοι και Ράιχσταγκ!

H 11η Σεπτεμβρίου έχει κατά τον Αμίν σαφείς αντιστοιχίες με την πυρπόληση
του Ράιχσταγκ το 1933, το χυδαίο βιβλίο «Ο Αγών μου» βρίσκει το πιο
εκλεπτυσμένο αντίστοιχό του στη «Σύγκρουση των πολιτισμών» του Χάντινγκτον
(που ορίζει τους νέους στόχους και εχθρούς), η Ευρώπη αρνείται να δει τους
κινδύνους – όπως δεν τους έβλεπε ούτε τη δεκαετία του ’30, που ο Χίτλερ έκανε
διαδοχικούς πολέμους.

INFO

Σαμίρ Αμίν, «Πέρα από το γερασμένο καπιταλισμό», μτφ Αργύρης Αργύρογλου,
επιστ. Επιμέλεια Κώστας Μελάς, Εκδ. Λιβάνη 2004, σελ. 382, τιμή: 16 ευρώ.