Πρόσωπα Δραπέτες των φαβέλας

Παρά τη στασιμότητα της οικονομίας και των μεταρρυθμίσεων, η δημοτικότητα
του αριστερού προέδρου Λούλα της Βραζιλίας φθάνει το 60%. Επειδή άνθρωποι όπως
ο Κάρλος Άλβες εξακολουθούν να ελπίζουν.

Κάρλος Άλβες. Με τη Ροζάνα και τα τρία παιδιά τους

Ο Κάρλος – Καρλίνιος για τους φίλους του -, η Ροζάνα και τα τρία παιδιά τους
ξέφυγαν από τις φαβέλας, τις βίαιες παραγκουπόλεις της Βραζιλίας. Χάρη στο
Κίνημα των Ακτημόνων, στις 17 Απριλίου του 2000 κατέλαβαν με άλλους απόκληρους
το αγρόκτημα Σάντα Κλάρα, σε απόσταση 35 χλμ. από το Ριμπεράο Πρέτο και 300
χλμ. από το Σάο Πάολο. Εξήντα οικογένειες, 250 άνθρωποι, έστησαν ένα χωριό.
Στα περιβόλια τους καλλιεργούν μανιόκα, παπάγια, φασόλια και καλαμπόκι,
εκτρέφουν χοίρους και κατσίκες, νίκησαν την πείνα. Τα 10.000 στρέμματα του
αγροκτήματος είναι πάντως ακόμη φυτεμένα με το ζαχαροκάλαμο που επεξεργαζόταν
το εργοστάσιο του Νόβα Ουνιάο, που κήρυξε πτώχευση το 1992. Αλλά η κατάσχεση
που ζήτησε το δικαστήριο δεν εκτελέσθηκε και οι πρώην ιδιοκτήτες εξακολουθούν
να καλλιεργούν το πρώην τσιφλίκι τους σαν να μην τρέχει τίποτε…

Το Κίνημα των Ακτημόνων αναζητεί τέτοιες εκτάσεις που βρίσκονται στην «γκρίζα
ζώνη» του νόμου και εγκαθιστά τα μέλη του – μερικές φορές με τίμημα αιματηρές
συγκρούσεις με την αστυνομία. Αλλά αξίζει τον κόπο. «Εδώ δεν πεινάμε ποτέ»,
λέει ο Καρλίνιος. «Αν φυτέψεις μπανάνες, μανιόκα και καλαμπόκι, τρως όλο τον
χρόνο. Δεν έχουμε καμιά πολυτέλεια, αλλά ζούμε πολύ καλύτερα απ’ ό,τι στη
φαβέλα, όπου ήμασταν περικυκλωμένοι από το μπετόν, τα λαθρεμπόρια και τη βία».

Ο Καρλίνιος, 43 χρόνων, εγκατέλειψε το σχολείο στα 10 του για να βγάλει
χρήματα γυαλίζοντας παπούτσια στους δρόμους του Ματάο. Για δέκα χρόνια έζησε
ένα «σχεδόν όνειρο», όπως λέει, παίζοντας τερματοφύλακας σε ομάδες τρίτης και
δεύτερης κατηγορίας. Αλλά στα 31 του τα παράτησε: «Οι μικρές ομάδες δεν
πληρώνουν. Μόνον οι βεντέτες όπως ο Ρονάλντο κερδίζουν χρήματα με την μπάλα».
Άρχισε να δουλεύει εργάτης σε φυτείες, μέχρι που ένας φίλος του τον πήγε σ’
ένα αγρόκτημα που είχαν καταλάβει ακτήμονες. Και ο Καρλίνιος βρήκε τη θέση του
κι έναν στόχο στη ζωή.

«Εδώ ελπίζουμε σε κάτι περισσότερο από ένα κομμάτι γης», εξηγεί στην Ανί
Γκανιέ του «Λε Πουέν». «Ζητάμε έναν τόπο για να ζήσουμε αξιοπρεπώς, αλλά και
την αναγνώρισή μας ως πολιτών, μέσω της υγείας και της παιδείας που μας
οφείλει το κράτος». Όλοι έχουν τις ελπίδες τους στον Λούλα. «Ξέρουμε καλά πως
το να είσαι πρόεδρος δεν είναι αρκετό και πως οι βουλευτές και οι δικαστές,
ιδιαίτερα αυτοί που είναι σύμμαχοι με τους μεγαλοκτηματίες, θα κάνουν τα πάντα
για να εμποδίσουν την αγροτική μεταρρύθμιση», λέει ο Καρλίνιο. «Αλλά τον Λούλα
τον ξέρουμε και θα προσπαθήσει, επειδή μας υποσχέθηκε».