Πρόσωπα Ο γλύπτης του Πούτιν

Λέει πως κάνει «τέχνη για την τέχνη», αλλά είναι ικανότατος επιχειρηματίας

Ρώσος γεωργιανής καταγωγής, ο γλύπτης και ζωγράφος Ζουράμπ Τσερετέλι θεωρείται
από τους φίλους του ένας από τους μεγαλύτερους σύγχρονους καλλιτέχνες. Σίγουρα
είναι από τους πιο παραγωγικούς και ο ακριβότερος. Στη Μόσχα υπάρχουν παντού
μουσεία αφιερωμένα στα μνημειώδη γλυπτά του, τα οποία πωλούνται 15 έως 30
εκατομμύρια δολάρια έκαστο. Και βρίσκονται παντού. Στη Νέα Υόρκη, στην έδρα
του ΟΗΕ, στο Παρίσι, στην έδρα της UNESCO, στη Ρώμη, στη Σεβίλλη, στο Λονδίνο,
στη Βραζιλία, στη Συρία, στην Τουρκία, στην Ιαπωνία… Όσο για τους πίνακές
του, τονίζει πως δεν τους πουλάει ποτέ. H Μάργκαρετ Θάτσερ και ο Τζέημς
Μπέηκερ είναι από τους πολύ λίγους «προνομιούχους» που έχουν ένα από τα
5-10.000 ζωγραφικά έργα (δεν ξέρει πόσα ακριβώς είναι) που φέρουν την υπογραφή
του.

Έχοντας περάσει τα 70, ο Τσερετέλι τονίζει πως εξακολουθεί να κάνει «τέχνη για
την τέχνη». Πρεσβευτής καλής θέλησης της UNESCO, συμμετέχει σε πολλά
φιλανθρωπικά ιδρύματα, αλλά oι επιχειρηματικές του ικανότητες είναι
αναμφισβήτητες. Στη Μόσχα έχει αγοράσει την πρώην πρεσβεία της Ανατολικής
Γερμανίας, ένα επιβλητικό μέγαρο του 18ου αιώνα, όπου έχει εγκαταστήσει
ατελιέ, αίθουσα εκθέσεων, γραφεία και τα ιδιαίτερα διαμερίσματά του. Αλλά
επειδή ήταν λίγο… στενόχωρα, προσάρτησε έναν όροφο της γειτονικής
πολυκατοικίας, στον οποίο περνάει από μια γέφυρα. Εκεί εγκατέστησε ένα μέρος
της οικογένειάς του, τον προσωπικό κουρέα του, μια ιδιωτική πισίνα… Τον
κήπο, γεμάτο με εκατοντάδες γλυπτά του, φυλάσσουν μια εικοσαριά μολοσσοί,
μεταξύ των οποίων ο Κλίντον, δώρο του πρώην προέδρου των ΗΠΑ στον φίλο του
Ζουράμπ Τσερετέλι.

Επίσημος ζωγράφος του υπουργείου Εξωτερικών της ΕΣΣΔ, ο Τσερετέλι απολάμβανε
προστασίας σε όλη τη σοβιετική περίοδο. Αλλά την περιουσία του την οφείλει
μάλλον στον Γιούρι Λουζκόφ, τον δήμαρχο της Μόσχας, με τον οποίο είναι κάτι
περισσότερο από φίλοι – συνεταίροι στις επιχειρήσεις. Ο γλύπτης λέει την
αλήθεια όταν γράφει στο βιογραφικό του πως «δεν ζητάει την παραμικρή αμοιβή
για τα έργα του». Δεν διευκρινίζει όμως ότι ο Δήμος της Μόσχας πληρώνει. Και
ότι οι εκατοντάδες τόνοι χαλκού που απαιτούν τα έργα του προέρχονται από το
χυτήριο της Πετρούπολης, μέτοχοι του οποίου είναι, μεταξύ άλλων, η κυρία
Λουζκόφ και ο ίδιος ο Τσερετέλι.

Τώρα ασχολείται με το εμπόριο τέχνης και αρχαιοτήτων. Αυτός είναι ο στόχος της
πρώτης διεθνούς έκθεσης τέχνης στη Ρωσία, της Moscow World Fine Art Fair, που
ο Τσερετέλι οργανώνει από τις 31 Μαΐου έως τις 7 Ιουνίου. Πρόσφατα ολοκλήρωσε
ένα οκτάμετρο άγαλμα του Πούτιν ως «τζουντόκα» και τελειώνει, για λογαριασμό
της Ρωσικής Ομοσπονδίας, ένα μνημείο ύψους 30 μέτρων που αναπαριστά ένα δάκρυ,
είναι αφιερωμένο στα θύματα της 11ης Σεπτεμβρίου και θα εγκατασταθεί στο
Τζέρσι των Ηνωμένων Πολιτειών.