H επιστήμη της κουτσομπολικής

Στρογγυλά τραπέζια κουτσομπολιού έχουν καθιερωθεί από το πρωί έως νωρίς το απόγευμα στα τηλεοπτικά προγράμματα όπου αναμασόνται όλα τα γαργαλιστικά μέχρι τελικής πτώσεως

Με γάμους και διαζύγια, με έρωτες και χωρισμούς γεμίζουν τα πρωινά, τα
απομεσήμερα ως νωρίς το απόγευμα οι τηλεοπτικές ώρες, αναδεικνύοντας το
κουτσομπολιό σε κυρίαρχο στοιχείο της εγχώριας κουλτούρας.

H τάδε που τα έχει με τον δείνα γόνο πλουσίων, πήρε διαζύγιο από τον πρώην
σύζυγο, που είναι ο X ζάπλουτος και ως δώρα αντικείμενα, σπίτια και κοσμήματα
αμύθητης αξίας, ακούμε στον «Πρωινό καφέ». Χάσκει η τηλεθεάτρια. Ποια είναι
αυτή που έχει το κοκαλάκι της νυχτερίδας; Τι να κάνω, για να έχω μια
επιτυχημένη αντίστοιχη καριέρα ως γυναίκα και είδος προς πώληση;

Κάνουμε ζάπινγκ και στον Alpha ανακαλύπτουμε συζήτηση γύρω από άλλο
φλέγον ζήτημα: Πώς να απιστήσετε και να την βγάλετε καθαρή. Πλήθος οι
συμβουλές προς άπιστους και άπιστες και από κοντά πλήθος και τα κουτσομπολικά
παραδείγματα. Ένας που είχε μία και της ήταν άπιστος, μέχρι στα γόνατα έπεφτε
δημοσίως για να την πείσει.

Και όχι μόνον αυτά. Έχουν καθιερωθεί στα πρωινάδικα στρογγυλά τραπέζια
κουτσομπολιού, όπου έχει περίοπτη θέση η επαγγελματίας κουτσομπόλα – «ρεπόρτερ
της κοσμικής κίνησης» κατά δημοσιογραφικό ευφημισμό – και θέτει επί τάπητος τα
της κρεβατοκάμαρας όλων των γνωστών και μη εξαιρετέων της νύχτας, της πίστας,
της πασαρέλας και συναφών ευαγών χώρων. Ένα γύρω κάθονται οι παρουσιαστές όλο
ενδιαφέρον για τα άπλυτα. Χώρισε ο τάδε γόης και με την δείνα αοιδό. Κρίμα και
ήταν πιτσουνάκια, σχολιάζει η ομήγυρις με εμφανή στενοχώρια. Αλλά εθεάθησαν με
καινούργιους συντρόφους. Αχ, ευτυχώς πήγε η καρδιά στη θέση της. Δεν θα
μείνουν στο ράφι οι άνθρωποι. Και ο τάδε μεγαλο-αοιδός θα παντρευτεί το αμόρε
του – κατά τριακονταετία και βάλε μικρότερη.

Στο Mega έχουν και βοηθήματα, ρόδα σαν του τροχού της τύχης με ονόματα
και για όποιο «κάτσει» έχει διάφορα να πει η αρμόδια. Παλαιότερα είχαν και
τεφτέρι τεραστίων διαστάσεων ή πίνακα, όπου έγραφαν τα ζεύγη που χωρίζουν,
τσακώνονται ή ερωτεύονται σαν μάθημα σχολικό, γιατί μερικοί μπορεί να είναι
οπτικοί τύποι και αν δεν το δουν γραμμένο να μην το καταλαβαίνουν.

Στον «Πρωινό Καφέ» το κουτσομπολιό το έχουν αναλάβει δύο κύριοι, που μαζί με
την Ελένη Μενεγάκη αναλύουν τα ρεπορτάζ που γράφουν οι διάφορες εφημερίδες του
κουτσομπολιού.

Σύμφωνα με ένα από τα στερεότυπα περί της γυναικείας προσωπικότητας είναι και
η γυναικεία έφεση στο κουτσομπολιό. Μάλιστα, ορισμένες φεμινίστριες στις ΗΠΑ,
γύρω στη δεκαετία του ’80, είχαν αρχίσει να επαναξιολογούν το κουτσομπολιό ως
μέρος της «γυναικείας προφορικής παράδοσης» και μάλιστα με θετική αξία, γιατί
προσφέρει «συναισθηματική ανακούφιση». Οι άνδρες υποτίθεται είναι πιο κλειστοί
στα συναισθήματα, ενώ οι γυναίκες θέλουν να τα εκφράζουν και να μιλούν γι’
αυτά.

Με το πέρασμα των χρόνων και την τηλεοπτική εμπειρία όλα αυτά
ανατράπηκαν. Πρώτον αποδείχθηκε πως δεν αρνούνται διόλου το κουτσομπολιό οι
άνδρες. Αντιθέτως το λατρεύουν, περισσότερο και από τις γυναίκες. Ίσως όχι ως
μέθοδο έκφρασης συναισθημάτων ή συναισθηματικής εκτόνωσης, αλλά ως μέθοδο
«συλλογής πληροφοριών». H τάση εκφράστηκε απολύτως στο τηλεοπτικό θέαμα, καθώς
τα δελτία ειδήσεων, με την υποτιθέμενη «ανδρική» δομή τους, πήραν
κουτσομπολική μορφή. Στόχος τους ήταν η ικανοποίηση του γυναικείου κοινού,
αλλά αποδείχθηκε πως είναι απολύτως δεκτικό και το ανδρικό.

Πληκτική τελετουργία

Μελετητές του φαινομένου υποστηρίζουν άλλωστε, πως το κουτσομπολιό αποτελεί
σημαντικό στοιχείο της προφορικής κουλτούρας. Αναπαράγονται μέσω αυτού
κοινωνικά στερεότυπα, κοινωνικές νόρμες, που βοηθούν τη συντήρηση κανόνων των
σχέσεων και επιτυγχάνεται ένα είδος κοινωνικής ειρήνης και συνέχειας της ζωής
με τον καθιερωμένο τρόπο της.

Ποιο το πρόβλημα; H τυποποιημένη του έκφραση, η οποία κορυφώνεται στην
τηλεοπτική του εκδοχή που καθιερώνει έναν κύκλο πρωταγωνιστών της
καθημερινότητας, οι οποίοι επιβάλλονται εντέλει ως προσωπικότητες-πρότυπα και
οι συμπεριφορές τους το ίδιο. Έχει γίνει κι αυτό από εκτόνωση μια πληκτική
τηλεοπτική τελετουργία. Δεν έχει γούστο πια.