Δρόμοι

Στο Σουδάν…

… τα παιδιά στην περιοχή Λούι τρώνε τα φασόλια και τον χυλό από το βρώμικο
πιάτο τους χρησιμοποιώντας μόνο τα μικροσκοπικά τους δάχτυλα. Πολλά γνωρίζουν
ότι κάτι κακό θα τους συμβεί. Και τότε αρχίζει η ταλάντωση στον λαιμό, μπροστά
και πίσω… Αυτή είναι η «σφραγίδα» της νόσου «νόντινγκ» (nodding disease).
Περίπου 300 παιδιά μέσα και γύρω απ’ αυτό το χωριό στο Νότιο Σουδάν πάσχουν
από την μυστηριώδη ασθένεια. Χαρακτηριστικό της είναι ότι χτυπά στη διάρκεια ή
αμέσως ύστερα από ένα γεύμα. Εμφανίζεται μόνο στη συγκεκριμένη περιοχή. Και οι
επιδημιολόγοι τα ‘χουν χαμένα.

Είναι μόνο ένα…

… από τα συμπτώματα της περίεργης ασθένειας. H ανάπτυξη των παιδιών που
πλήττονται, σταματά σε μικρή ηλικία. Ο εγκέφαλος επίσης δεν αναπτύσσεται,
προκαλώντας νοητική στέρηση. Στο τέλος, οι μικροί ασθενείς πεθαίνουν και οι
οικογένειές τους σκάβουν μικρούς τάφους πίσω από τις καλύβες τους. Ελάχιστα
σημεία του κόσμου είναι πιο άρρωστα απ’ αυτό. Οι κάτοικοι του Λούι μαθαίνουν
να ζουν με πυρετούς και πρησμένες κοιλιές, χρόνια διάρροια και κύστες με
σκουλήκια. Κι έτσι όμως, κάποιοι είναι τυχεροί. Στο μέσον του χωριού υπάρχει
ένα νοσοκομείο.

Ένας γιατρός…

… ιεραπόστολος που εργάζεται στο νοσοκομείο ήταν ο άνθρωπος που γνώρισε στον
υπόλοιπο κόσμο την ασθένεια. Οι κάτοικοι του χωριού άρχισαν να υποψιάζονται
ότι κάτι περίεργο συμβαίνει πριν από 10 χρόνια, αλλά γι’ αυτούς δεν ήταν
τίποτα άλλο παρά μια ακόμη δυστυχία – συνοδός των δεινών του μακροχρόνιου
εμφυλίου. «Δεν ήταν κάτι που μπορούσα να το αντιμετωπίσω χειρουργικά. Ύστερα
άρχισα να βλέπω όλο και περισσότερα κρούσματα», λέει ο δρ Γουόρεν Κούπερ της
χριστιανικής οργάνωσης αρωγής «Samaritan’s Purse». Το επισήμανε σε ειδικούς
εκτός Σουδάν στα τέλη της δεκαετίας του ’90. «Πίστεψα ότι θα έρχονταν, θα
αναγνώριζαν αμέσως την ασθένεια και θα μου έλεγαν, ανόητε…”. Όμως, μου είπαν
ότι δεν είχαν ξαναδεί κάτι παρόμοιο». Μέχρι σήμερα 3 φορές πήγαν και ήρθαν
επιστήμονες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, χωρίς να καταφέρουν να δώσουν
απάντηση. Τα παιδιά-ασθενείς είναι δυστυχισμένα. Κάποιες φορές μάλιστα
καίγονται στις φωτιές που ανάβουν στο ύπαιθρο οι συγχωριανοί τους για να
μαγειρέψουν αφού, εξαιτίας της πάθησης αυτής, συχνά καταρρέουν όλα μαζί.

«Όταν παίζω…

… πέφτω» λέει ο Μάικα Φίλιπ, που είναι 18 ετών, αλλά μοιάζει και
συμπεριφέρεται σαν 12χρονος. Οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι οι ταλαντώσεις του
κεφαλιού αρχίζουν όταν τα παιδιά τρέφονται με την παραδοσιακή τοπική διατροφή,
φασόλια και άμυλο. Υπάρχουν πολλές θεωρίες, τίποτα όμως δεν έχει αποδειχθεί.
Ίσως οι κάτοικοι του χωριού να έφαγαν κάτι βρώμικο – ένα δηλητηριώδες φυτό για
παράδειγμα, χαλασμένα τρόφιμα ή κρέας πιθήκου. Οι ίδιοι υποψιάζονται ότι η
νόσος «νόντινγκ» συνδέεται με κάποιον τρόπο με μια άλλη ασθένεια, ευρέως
διαδεδομένη στο Λούι, μια μορφή τύφλωσης. Προκαλείται από τσίμπημα μαύρης
μύγας που διοχετεύει στον οργανισμό ένα παρασιτικό σκουλήκι. Τα μικρά
σκουλήκια γλιστρούν στο σώμα, προκαλώντας στο τέλος τύφλωση.