Θέρισο, το χωριό που ένωσε την Kρήτη με την Eλλάδα

Το Θέρισο είναι ένα χωριό που στέκει περίπου στη μέση του ομώνυμου φαραγγιού

και απέχει λίγα μόλις χιλιόμετρα από την πόλη των Χανίων. Ακόμα κι αν η

άσφαλτος έχει αλλοιώσει το τοπίο, η άγρια ομορφιά του είναι σχεδόν ανέγγιχτη,

μα πάνω από όλα επιβλητική. Το Θέρισο, στη σκιά των Λευκών Ορέων – Μαδάρες τα

λένε οι ντόπιοι – ξεπροβάλλει μπροστά σου εκεί που δεν το περιμένεις και δίνει

την αίσθηση αετοφωλιάς. Είναι ένας τόπος με ενέργεια, μια φυσική οχυρή θέση.

Ένα χωριό που διεδράματισε πρωταγωνιστικό ρόλο στην προσπάθεια των Κρητών να

ενωθούν με την υπόλοιπη Ελλάδα, στις αρχές του περασμένου αιώνα, με πρωτοστάτη

τον Ελευθέριο Βενιζέλο.

Στο κίνημα – κατα ορισμένους – ή την επανάσταση – κατ’ άλλους – του

Θέρισου είναι αφιερωμένο το βιβλίο «Θέρισο 1905» της συγγραφέας Στέλλας

Αλιγιζάκη, το οποίο κυκλοφόρησε πρόσφατα από το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών &

Μελετών «Ελευθέριος K. Βενιζέλος». Μέσα από τις μόλις 60 σελίδες του βιβλίου –

από τις οποίες οι δέκα τελευταίες είναι σύνοψη των προηγουμένων στα αγγλικά –

ο αναγνώστης μαθαίνει με απλή και κατανοητή γραφή για τα αίτια, τα κύρια

γεγονότα και τη σημασία του επαναστατικού κινήματος του Θέρισου. Το βιβλίο

ουσιαστικά χωρίζεται σε τέσσερις κύριες ενότητες. Το εισαγωγικό κείμενο δίνει

το περίγραμμα εκείνης της περιόδου κατα την οποία η επανάσταση του Θέρισου

αναζωπύρωσε το ενδιαφέρον για το Κρητικό ζήτημα. Στη συνέχεια, αφού

προσδιορίζεται η γεωγραφική θέση του Θέρισου γίνεται παρουσίαση – στην πρώτη

ενότητα – μιας σειράς γεγονότων που συνδέονται με το χωριό και συνάμα οι λόγοι

που επέλεξε ο Ελευθέριος Βενιζέλος το μέρος για την επαναστατική κινητοποίηση.

Ακολουθούν οι σελίδες μέσα από τις οποίες ξεδιπλώνονται – με γοργό ρυθμό – τα

αίτια που οδήγησαν στη συσπείρωση των Κρητών που ζούσαν με το όραμα της ένωσης

με την Ελλάδα, καθώς η Κρήτη αποτελούσε αυτόνομη Πολιτεία υπό τον έλεγχο των

Μεγάλων Δυνάμεων, τα γεγονότα με χρονολογική σειρά, οι πολιτικές εξελίξεις και

οι διαστάσεις που έλαβε η εξέγερση, συνθέτοντας έτσι τις άλλες δύο ενότητες. H

τέταρτη ενότητα αφορά τα αποτελέσματα του κινήματος με σημαντικότερο, όπως

αναφέρεται, την αναθεώρηση του πολιτειακού καθεστώτος του νησιού, την

επαναφορά στο προσκήνιο του Κρητικού ζητήματος και η νέα δανειοδότηση της

Κρητικής Πολιτείας.

Στην έκδοση περιλαμβάνονται φωτογραφίες με τους πρωταγωνιστές των γεγονότων,

τα πρωτοσέλιδα εφημερίδων της εποχής, του δημοσιογραφικού οργάνου της

επανάστασης, χάρτες και τα μέρη που συνδέθηκαν με το κίνημα.

Επίσης περιλαμβάνονται με επιγραμματικό τρόπο και με χρονολογική εξέλιξη τα

γεγονότα της περιόδου 1898-1913 στην Κρήτη, δίνοντας έτσι την πορεία του

νησιού από την αυτονομία στην ένωση με την υπόλοιπη Ελλάδα.

INFO

«Θέρισο 1905» της Στέλλας Αλιγιζάκη, Εκδόσεις Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και

Μελετών «Ελευθέριος Βενιζέλος», τηλ. 28210.56008, 28210.51555, http: //www.venizelos-foundation.gr

Πορτοφόλι

Μείωση λογαριασμών ρεύματος: Τι φέρνει το πρόγραμμα «Απόλλων» για τα ευάλωτα νοικοκυριά

Η Λερναία Ύδρα των τραπεζικών απατών: Έκοψαν τις κλήσεις, ήρθαν τα deepfakes

Εργατικα δυστυχήματα: Δουλεύοντας μέχρι θανάτου – Τι προκάλεσε το μαύρο ρεκόρ το 2025

Νέα όρια IRIS: Το κινητό σας γίνεται πορτοφόλι για άμεσες πληρωμές έως 1.000 ευρώ

Επιστροφή ενοικίου: Έφτασε η τελική φάση καταβολών για το 2025 – Ποιοι πληρώνονται τώρα