Oι εξερευνητές δεν είναι πλέον μόνοι

Ήταν μία το πρωί με τον ήλιο να λάμπει στον ουρανό όταν ο Μπεν Σόντερς,
ένας νεαρός Βρετανός εξερευνητής, έφτασε στην κατασκήνωση στο Καμπ Βόρνεο,
σημείο συνάντησης επιστημόνων, εξερευνητών και προχωρημένων τουριστών σχεδόν
100 χιλιόμετρα από τον Βόρειο Πόλο.

Μουσκεμένος και παγωμένος είχε μόλις συμπληρώσει 13 ημέρες απομόνωσης στους
πάγους, όχι βέβαια σε ταξίδι αναψυχής. Πέρασε τον χρόνο του κάνοντας
κοπιαστικές πεζοπορίες και σκι, κολύμπι σε νερά με θερμοκρασίες υπό το μηδέν ή
τραβώντας ένα έλκυθρο γεμάτο προμήθειες και εξοπλισμό σε απόσταση 195
χιλιομέτρων, πάνω σε παγόβουνα γεμάτα ρωγμές. Κατάφερε όμως να φτάσει στην
κορυφή του Κόσμου και να επιστρέψει στη βάση.

Το πρώτο πράγμα που έσπευσε να κάνει ο 25χρονος Σόντερς, όταν οι κόποι του
ανταμείφθηκαν, δεν ήταν να γιορτάσει μαζί με την πολυεθνική ομάδα που είχε
συγκεντρωθεί στην κατασκήνωση. Έβγαλε την ψηφιακή του ατζέντα iPaq, το σύστημα
παγκόσμιου εντοπισμού θέσης (GPS) σε μέγεθος τσέπης, το δορυφορικό του
τηλέφωνο και την ψηφιακή του κάμερα και ξεκίνησε να στέλνει τα νέα του στο
προσωπικό του site.

Επανάσταση. Πολλοί στη θέση του θα έκαναν το ίδιο. Οι μέρες της
εξερεύνησης στις άκρες της Γης έχουν αλλάξει ριζικά. Τα τελευταία τέσσερα
χρόνια, ελαφρά γκάτζετ και η ανάπτυξη του δικτύου των δορυφόρων μαζί με ένα
δίκτυο προγραμματιστών και εξερευνητών που εργάζονται για τον ίδιο σκοπό,
έχουν ενώσει αυτούς που αναζητούν την περιπέτεια στα πιο απομακρυσμένα μέρη με
τον υπόλοιπο κόσμο. «Το GPS και τα δορυφορικά τηλέφωνα έχουν φέρει την
επανάσταση στην εξερεύνηση», λέει ο Σόντερς.

Μερικές φορές οι συσκευές χρησιμοποιούνται όπως κατασκευάζονται, άλλες φορές
όμως προσαρμόζονται στις απαιτήσεις και ανάγκες του κάθε εξερευνητή. Κοινό
ζητούμενο είναι η καλύτερη απόδοση με το μικρότερο βάρος, όπως εξηγεί ο Τομ
Σιόγκρεν, ιδιοκτήτης της εταιρείας Explorersweb, που προμηθεύει λογισμικό,
περιφερειακό εξοπλισμό και ένα site στο οποίο οι λάτρεις της περιπέτειας
μπορούν να επικοινωνούν μεταξύ τους.

Συσκευές που μιλούν. Όταν ο εξερευνητής ξεκινά ένα ταξίδι δύο μηνών στο
Βόρειο Πόλο κουβαλώντας όλον τον εξοπλισμό που θα χρειαστεί, κάθε γραμμάριο
μετράει. Κάθε πρόσθετο μισό κιλό εξοπλισμού αντικαθιστά μισό κιλό τροφίμων,
που αντιστοιχεί σε μισή μέρα.

Ο Σουηδός Σιόγκρεν και η σύζυγός του Τίνα, και οι δύο 43 ετών, ξεκίνησαν την
ενασχόλησή τους με την τεχνολογία της εξερεύνησης από τότε που ταξίδεψαν μέχρι
τους δύο πόλους και την κορυφή του Έβερεστ. Ήθελαν να μπορούν να επικοινωνούν
μεταξύ τους ανά πάσα στιγμή αλλά και να μοιραστούν με άλλους τις εντυπώσεις
τους από τον τόπο της περιπέτειας.

Όμως τα φορητά κομπιούτερ ήταν πολύ βαριά, οι ηλεκτρονικές ατζέντες ασύμβατες
με τα δορυφορικά τηλέφωνα και οι μπαταρίες όλων των ειδών δεν λειτουργούσαν
στους πάγους. Επιστράτευσαν λοιπόν, προγραμματιστές και μηχανικούς σε όλον τον
κόσμο για να κατασκευάσουν συσκευές που «μιλούν» η μία στην άλλη. Κάθε μοντέλο
το δοκίμαζαν οι ίδιοι στα ταξίδια τους.

Ο Σόντερς είναι πελάτης των Σιόγκρεν και χρησιμοποιεί ένα σύστημα
επικοινωνίας, προσαρμοσμένο σ’ αυτόν. Ένα κουτί με εξοπλισμό παντός καιρού
κοστίζει 3.000 δολάρια ή ενοικιάζεται. Ο Σόντερς στέλνει αναφορές με την
πρόοδό του καθημερινά στα ειδικά site. Αυτός και δεκάδες άλλοι εξερευνητές
χρησιμοποιούν συνεχώς το Ίντερνετ για να διαφημίσουν τα κατορθώματά τους και
τα προϊόντα των χορηγών, που προσφέρουν εξοπλισμό και οικονομική υποστήριξη.

Ο μίνι πομπός τον έσωσε

Ο Πεν Χάντοου, βετεράνος οδηγός στην Αρκτική και δάσκαλος του Μπεν Σόντερς
διέσχισε για πρώτη φορά στην ιστορία μόνος του τους πάγους την άνοιξη
φτάνοντας από τη Βόρεια Αμερική στο Βόρειο Πόλο. Ο μίνι πομπός, που μετέφερε
και επικοινωνούσε με τον δορυφόρο, οδήγησε το αεροπλάνο στο σημείο που
βρισκόταν στις 27 Μαΐου, γλιτώνοντάς τον από δύσκολες στιγμές.

Ο άσχημος καιρός τον είχε καθηλώσει στον πόλο για περισσότερο από μία
εβδομάδα, ενώ τα τρόφιμα τελείωναν.

Κι όταν άδειασε η μπαταρία του δορυφορικού κινητού του, η θέση του γινόταν
γνωστή στους δορυφόρους κάθε 20 λεπτά χάρη στον πομπό, ενώ ο ίδιος έστελνε
κωδικοποιημένα σήματα για την κατάστασή του. Τελικά, όταν ο καιρός καλυτέρεψε,
το αεροπλάνο κατάφερε να προσγειωθεί και να τον σώσει.

Καινούργιο τηλεφωνικό σύστημα ειδικό για τα Ιμαλάια

Τα φθηνά δορυφορικά τηλέφωνα του Iridium επιτρέπουν πλέον στους εξερευνητές να
μιλούν στους συγγενείς τους ακόμα και από τους δύο πόλους. Το κόστος των
κλήσεων έχει πέσει στο ένα δολάριο το λεπτό. Στα Ιμαλάια όμως, τα τηλέφωνα δεν
λειτουργούν λόγω της κορυφογραμμής. Εκεί, οι ορειβάτες χρησιμοποιούν ένα
καινούργιο τηλεφωνικό σύστημα με την ονομασία «Thuraya», το οποίο ενώνει τους
ομιλητές μέσω ενός δορυφόρου που βρίσκεται πάντα πάνω από την Ασία.

Αντίθετα, στον επίπεδο Βόρειο Πόλο, το Iridium λειτουργεί κανονικά, αλλά το
κύριο πρόβλημα των πεζοπόρων είναι να κρατήσουν τον εξοπλισμό τους στεγνό. H
πιο κατάλληλη εποχή του χρόνου για εξερεύνηση των πάγων είναι ο Μάρτιος και ο
Απρίλιος. Οι θερμοκρασίες παραμένουν κάτω από το μηδέν, αλλά ο πάγος δε
λειώνει κάτω από τον ήλιο του καλοκαιριού. Οι μπαταρίες βέβαια αδειάζουν και
οι οθόνες υγρών κρυστάλλων παγώνουν. Ακόμα και το GPS δεν χρησιμεύει καθώς τα
γεωγραφικά μήκη συγκλίνουν. Ένα απλό βήμα μπορεί να μεταφέρει τον οδοιπόρο από
το μήκος του Βερολίνου σε αυτό της Χαβάης.

Εκεί λοιπόν, αλλά και στο Έβερεστ, νέο λογισμικό και συσκευές προσαρμοσμένες
στις ακραίες συνθήκες, καθώς και ασύρματα δίκτυα επικοινωνίας έχουν σώσει
ζωές. Οι ορειβάτες πειραματίζονται με γκάτζετ που τους αφήνουν να στείλουν
φωτογραφίες τους και συντεταγμένες στις κατασκηνώσεις βάσης.

LINKS:

* http://www.northpole2003.com

* http://www.explorersweb.com

Επιμέλεια: Εύη Ελευθεριάδου – Στέφανος Κρίκκης