Από τον «Ερνέστο»

Σπάνια ακροκέραμα συγκεντρωμένα με μεράκι απο την Λόλα Νταϊφά που το καθένα κρύβει και μια μικρή ιστορία

Ήταν όλα στο ύψος των ματιών και χωρίς να κάνουν το παραμικρό προκαλούσαν τον
θαυμασμό. Αριστουργήματα από πηλό που κάποτε έστεκαν αγέρωχα και υπερήφανα
στις άκρες των κεραμοσκεπών, πάνω από πόρτες ή παράθυρα, τα ακροκέραμα ήταν η
πινελιά που έκανε την ειδοποιό διαφορά, καθώς έδινε δείγμα της προσωπικότητας
του οικοδεσπότη.

Κάπου 50 ακροκέραμα, ορισμένα εκ των οποίων κρύβουν μικρές ιστορίες των
δημιουργών τους, εκτίθενται από χθες και για λίγες ακόμη ημέρες στην αίθουσα
«Κωστής Παλαμάς» του πολιτιστικού πολυχώρου Τεχνόπολις (Πειραιώς 100), του
Δήμου Αθηναίων, υπό τον τίτλο «Ακροκέραμα και μνήμες».

Είναι ένα μικρό μόνον δείγμα της προσωπικής συλλογής τής αεικίνητης και
πάντα χαμογελαστής Λόλας Νταϊφά, καθώς απαρτίζεται από συνολικά 250 κομμάτια,
πολλά από τα οποία είναι σπάνια και όλα αξιοθαύμαστα.

Τα πηλοτεχνήματα που διακοσμούσαν τα σπίτια και τα κτίρια του 19ου αλλά
και του 20ού αιώνα είναι για τη συλλέκτρια σελιδοδείκτες ζωής. Κάθε ένα είναι
ταυτισμένο με στιγμές ξεχωριστές. Και κάθε ένα έχει να… διηγηθεί τη δική του
ιστορία, αλλά και μια μικρή περιπέτεια για το πώς αποκτήθηκε. Όπως εκείνο που
έφερε από τη Λισσαβόνα, όταν ως υπεύθυνη δημοσίων σχέσεων του Ολυμπιακού (επί
εποχής Σταύρου Νταϊφά) βρέθηκε με την αποστολή τής ομάδας στην πορτογαλική
πρωτεύουσα για την αναμέτρηση με την πανίσχυρη τότε Μπενφίκα. Στήθηκε ολόκληρη
επιχείρηση με τη συμμετοχή αθλητικών συντακτών για να αποκολληθεί από τη βάση
του εκείνο το ακροκέραμο που πέρασε τους ελέγχους των αεροδρομίων κρυμμένο σε
τσάντα με φόρμες των ποδοσφαιριστών.

Ανάμεσα στα εκθέματα θα συναντήσει ο επισκέπτης κι ένα ακροκέραμο με
αποτυπωμένο τον ερωτικό καημό τού μαστορόπουλου. Σε μιαν άκρη του ο νεαρός
ερωτευμένος τεχνίτης έχει σχηματίσει μια καρδούλα και έχει χαράξει ένα
«αχ-βαχ»!

Άλλα πάλι έχουν ονόματα. Όπως εκείνο το ανθρωπόμορφο ακροκέραμο που η
συλλέκτρια… βάφτισε «Ερνέστο» – όνομα δανεισμένο από τον περίφημο Γερμανό
αρχιτέκτονα Ερνέστο Τσίλλερ που έχτισε το σπίτι.

Ιστορίες που αποτυπώθηκαν στο χαρτί και περιλαμβάνονται στο ομότιτλο
λεύκωμα της συλλέκτριας, το οποίο θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις «Ι.
Σιδέρη».

Η γνωριμία με τα ακροκέραμα της συλλογής είναι άμεση. Σε προθήκες όλα,
ταξινομημένα κατά «οικογένειες». Μικρόσχημα με μορφή γαλλικού κρίνου, που
βρίσκονταν σε πολλά σπίτια της Αθήνας και του Πειραιά. Καρδιόσχημα
περικλεισμένα ανθέμια με κυκλικό άνθος, που αρχικά υπήρχαν μόνο στην Αθήνα.
Καρδιόσχημα ακροκέραμα με πρόσωπα για επίπεδα κεραμίδια (όχι βυζαντινά),
προερχόμενα αποκλειστικά από την περιοχή της Χαλκίδας.

Ανάμεσα στις «οικογένειες» ο επισκέπτης συναντά και ορισμένα άλλα
μεμονωμένα. Μεταξύ αυτών ένα πολύ σπάνιο με γυναικείο πρόσωπο σε αρχαΐζον
κλασικό ανθέμιο από τον Πύργο της Ηλείας, ένα ακόμη – εξίσου σπάνιο – με
γυναικείο πρόσωπο στο κάτω μέρος ανάμεσα στους έλικες, που εντοπίστηκε στην
Πάτρα και στην Πρέβεζα, αλλά και ένα λιονταράκι και μια Σφίγγα – ακροκέραμο,
το πίσω μέρος της οποίας είναι διαμορφωμένο σε γλάστρα, και ήταν τοποθετημένα
στους παραστάδες της αυλόπορτας. Ακόμη ακροκέραμα με σταυρούς, σε πολλές
μορφές και μεγέθη, που προέρχονταν από εκκλησίες της Χαλκίδας ή της Λαμίας,
της Μονής Κλειστών, ή της Ζωοδόχου Πηγής και άλλων.

Και όλα αυτά «περικυκλωμένα» από ασπρόμαυρες φωτογραφίες μιας άλλης
Αθήνας, που απαθανάτισε με τον φακό της η Νέλλυ.

Τα σκαλιά της αίθουσας «Κωστή Παλαμά» οδηγούν στο υπόγειο του κτιρίου,
οι τοίχοι του οποίου δίνουν στον επισκέπτη μια γεύση του τι θα περιλαμβάνει το
ομότιτλο με την έκθεση λεύκωμα της Λόλας Νταϊφά, στο οποίο ο αναγνώστης θα
βρει φωτογραφίες της συλλογής ακροκεράμων, σημείωμα της καθηγήτριας του
Πολυτεχνείου Μάρως Αδάμη, κατατοπιστικές σημειώσεις του συλλέκτη Μάριου
Ροσσολάτου, του αρχιτέκτονα Στέφανου Νομικού, αλλά και κείμενα της
συλλέκτριας, με τα οποία αφηγείται τις αγωνίες της και τις «γλυκιές»
ταλαιπωρίες που πέρασε για να συμπληρώσει τη συλλογή της.

Η συλλογή των ακροκεράμων τούτων άρχισε από έναν νεανικό ενθουσιασμό,
πριν από περίπου 30 χρόνια, εξελίχθηκε σε αναζήτηση σε παλαιοπωλεία και
χαλάσματα οικοδομών – στα συνεργεία κατεδάφισης εκείνου του καιρού η φοιτήτρια
της Φιλοσοφικής Λόλα Νταϊφά ήταν γνωστή ως «το κορίτσι με τις κουκουβάγιες»,
διότι τα ακροκέραμα στέκονταν σαν τις εστιάδες θεές στις στέγες των κτιρίων
προστατεύοντας τους νοικοκυραίους – και τελικά έγινε πάθος συλλεκτικό. Στην
πορεία τα ακροκέραμα έγιναν συντροφιά και εξομολογητές ζωής και αναμνήσεων.

INFO

Η έκθεση «Ακροκέραμα και μνήμες» της Λόλας Νταϊφά θα διαρκέσει έως τις 15 του
μήνα στην αίθουσα «Κωστής Παλαμάς» στην Τεχνόπολι (πρώην Γκάζι) του Δήμου
Αθηναίων (Πειραιώς 100, τηλέφωνο 010-3467.322). Ώρες λειτουργίας 10 π.μ. έως 2
μ.μ. και 5 μ.μ. έως 10 μ.μ. καθημερινά.