ΓΝΩΜΗ Το ιδεώδες

Το σχεδόν άλυτο πρόβλημα, γράφει ο Αντόρνο στα Minima Moralia, είναι να μην
αφίεται κανείς να αποβλακώνεται ούτε από την εξουσία των άλλων ούτε από την
δική του ανισχυρότητα. Ανίσχυρος δεόντως, αποβλακώνομαι καθημερινά από την
εξουσία των ΜΜΕ και το απολαμβάνω από δελτίου εις δελτίον, ιδίως στο δίωρο
επτά με εννέα όπου η κυκλοφορία των ειδήσεων προϋποθέτει «εγκεφαλικές τροχιές
μικρού εύρους». Υπ’ αυτήν την έννοια λίγο διαφέρω από γεροντοκόρη σε μπουρδέλο
που κλαίει όταν την τραβούν, αναφωνώντας: «τραβάτε με…».
Η ελληνική κοινωνία δεν κινδυνεύει από μακαρθισμό, όπως παρατηρούσε στην
«Ελευθεροτυπία» ο Βίκτωρ Αναγνωστόπουλος, αλλά από «αποβλάκωση».
Αυτό διαπιστώνω σε έγκυρους αρθρογράφους που απορούν γιατί δεν καταθέτει
κανείς, όταν του ζητείται, σε ξένες μυστικές υπηρεσίες ό,τι ξέρει και δεν
ξέρει για την τρομοκρατία υπό μορφήν «μελέτης» φερ’ ειπείν (και επ’ αμοιβή).
Ένας απ’ αυτούς πρόσφατα τις υπηρεσίες τις αποκαλεί «αρχές» ενισχύοντας τις
θέσεις υπέρ της παγκοσμιοποίησης και στον συντονισμένο χαφιεδισμό. Φάρμα
των ζώων;
Προσωπικά αυτό που ξέρω για την τρομοκρατία είναι ότι έχει ανεπτυγμένο το
ένστικτο του θανάτου.
Ο Αλμπέρ Καμύ το είχε λιγότερο, γι’ αυτό αναγκάζεται να ομολογήσει στα
Σημειωματάρια: «γράφω λογοτεχνία προκειμένου να αποφύγω το έγκλημα».
Τον κίνδυνο που διαβλέπω για την κοινωνία μας, με αφορμή την πάταξη της
τρομοκρατίας είναι η δεξιά στροφή της, δηλαδή η επιστροφή από την σοσιαλμανία
της μεταπολίτευσης στην συντήρηση της ΕΡΕ όχι μόνο από τον φυσικό της
κληρονόμο την Νέα Δημοκρατία, αλλά και από το ΠΑΣΟΚ.
Διότι την δαιμονοποίηση της Αριστεράς δεν την επιχειρεί μόνον ο Ανδριανόπουλος
και ο Μαρίνος αλλά και οι σοδιαλδημοκράτες. Δεν είναι μόνον οι δολοφόνοι της
17 Νοέμβρη άξιοι μαρξιστές – λενινιστές αλλά και οι τέως «επαναστάτες» είναι
υπεύθυνοι διότι δεν κατάλαβαν έγκαιρα σε τι οδηγεί η «επανάσταση» και πόσο
είναι προτιμότερος ο γκρίζος τρίτος δρόμος των μακρόσυρτων δημοκρατικών
διαδικασιών.
Βέβαια, οι τέως επαναστάτες υπήρξαν επαναστάτες επί χούντας, δηλαδή
αντιστασιακοί (ή ορθότερα αντεπαναστάτες, για όποιον θεωρεί την
χούντα «επανάσταση»). Σίγουρα όμως, είναι τέως, πράγμα που δεν σημαίνει
ότι νυν εμπιστεύονται τις ιδέες του κυρίου Μπλερ ή του κυρίου Φίσερ
ούτε ότι οι αργές δημοκρατικές διαδικασίες ανακόπτουν την γοργή προέλαση της
αγοράς η οποία επιτείνεται από την κανονιστική άποψη των γκρίζων
σοσιαλδημοκρατών (πρώην σοσιαλιστών αλλά και πρώην αριστερών).
Μου φαίνεται γελοία η, κατά τα άλλα, «πολιτικά ορθή» προτροπή προς τους
αριστερούς να διαγράψουν τον επαναστατημένο εαυτό της νεότητάς τους, διότι
τώρα «βολεύτηκαν».
Πρώτον δεν βολεύτηκαν (όλοι).
Δεύτερον, η διαγραφή σημαίνει αμνησία ή απώθηση.
Τρίτον, μέσα στον σχηματισμό της καπιταλιστικής κυριαρχίας από τις
δημοκρατικές διαδικασίες – μόνοι οι σχιζοειδείς επενδύσεις (η επιθυμία, τα
αχτένιστα μαλλιά) κλονίζουν το συμπαγές κοινωνικό σώμα, επιτρέποντας να περνά
κανείς από την μια όψη κοινωνικής παραγωγής στην άλλη – όχι λιγότερο
συλλογική, όπου – θα το πω με τα λόγια του Αντι-οιδίποδα – «σχηματίζονται οι
μοριακές πολλαπλότητες επιθυμητικής παραγωγής». Πράγμα που σημαίνει: «φαντασία
στην εξουσία» και όχι «τρομοκρατία στην εξουσία» ή «της εξουσίας».
Αλλά ας επιστρέψουμε στη σκέψη του Χέγκελ, προκειμένου να γελοιοποιήσουμε την
πολλαπλότητα των «τέως επαναστατών» ή των «τέως νέων», ταυτίζοντάς τους με τα
κακά παιδιά που αρκούνται να λένε: «αυτό, εκείνο, εδώ, τώρα» και ας
εγκωμιάσουμε το «έργο του θανάτου» με μνησικακία εκλαμβανόμενη ως παραλογισμός
της δύναμης που χωρίστηκε απ’ αυτό που μπορεί.
Και για τους τέως νέους με τα επαναστατικά ιδεώδη πρόκειται για μια βούληση
που θέλει τη ζωή.
Για τους νυν γέρους με τα ασκητικά ιδεώδη, εννοείται πως πρόκειται για μια
βούληση που θέλει το γκρίζο.
Το δράμα και για τους μεν και για τους δε είναι ότι οδηγούνται από την
ισχυρότερη φενάκη αυτού του πολιτισμού: του Ιδεώδους που κάθε ενεργό
δύναμη την καθιστά αντενεργή, υποδεικνύοντας πως η ιδέα μιας ευτυχίας χωρίς
ιδεώδη θα έμοιαζε ανυπόφορη, γιατί αυτή θα ήταν πραγματική ευτυχία σ’ έναν
πολιτισμό που ως και η τρομοκρατία είναι ένα από τα τελετουργικά του όπως οι
μυστικές του υπηρεσίες… άλλωστε.













