Δρόμοι

Μια μέρα…

… ξύπνησα, σηκώθηκα, αποχαιρέτησα τους γονείς μου, έφυγα από το σπίτι και
έγινα στρατιώτης. Ακριβώς δεκαοκτώ χρόνια αργότερα, ο στρατός με κυνηγάει και
ο κόσμος με κοροϊδεύει. Οι δεξιοί με θεωρούν προδότη και οι αριστεροί, που
μέχρι τώρα μου ζητούσαν την ψήφο, μου γυρίζουν την πλάτη. Κανείς δεν μπαίνει
στον κόπο να ρωτήσει: Πώς ένας φυσιολογικός άνθρωπος αποφασίζει, μια μέρα των
ημερών, να τα βροντήξει και πώς γίνεται και άλλοι πενήντα, εκατό, διακόσιοι,
διακόσιοι πενήντα άνθρωποι αποφασίζουν να κάνουν το ίδιο ακριβώς με εκείνον;

Οι γονείς μας…

… μας λένε πως τους ντροπιάσαμε πάλι. Αλλά φταίμε εμείς; Πώς μας ανέθρεψαν;
Εκείνοι μας λέγανε: «Οι Άραβες θέλουν να μας πετάξουν στη θάλασσα. Είναι
ύπουλοι και βάρβαροι. Δεν μπορείς να τους εμπιστεύεσαι». Από τη μια μεριά τα
τραγούδια του Τζον Λένον για την ειρήνη και από την άλλη το τραγούδι της
μακρινής αγαπημένης που τραγουδάει στο χωράφι: «Το τανκ είναι δικό σου και εσύ
είσαι δικός μας».

Στον στρατό…

… δεν έκανα τίποτα ηρωικό. Χτύπησα, τρομοκράτησα, έδωσα το κακό παράδειγμα,
στην πόλη της Καλκιλίας, μόλις δυο τρία χιλιόμετρα πιο κάτω από το σπίτι των
παππούδων μου. Όχι, δεν ήμουν η εξαίρεση. Ήμουν ο κανόνας. Στον στρατό μού
έλεγαν πάντα το ίδιο τροπάρι: «Φταίμε εμείς, που παραήμασταν καλοί στην πρώτη
ιντιφάντα. Αν είχαμε σκοτώσει καμιά εκατοστή από την αρχή, όλα θα ήταν
διαφορετικά». Αυτό ακριβώς κάνει ο στρατός τώρα. Όμως, να, έχω δύο μικρά
παιδιά, δύο αγοράκια, και ξέρω πως όταν και αυτά θα γίνουν δεκαοκτώ χρόνων, θα
τα πάρουν και θα τα στείλουν στα Κατεχόμενα. Φτάνει πια. Θέλω να μπορώ να τα
κοιτάζω στα μάτια. Αυτήν τη φορά δεν πρόκειται να πάρω όπλο. Και δεν είμαι ο
μόνος. Νιώθω σαν να ανακάλυψα ζωή σε έναν πλανήτη που μέχρι τώρα τον νόμιζα
ξένο.

Όπλο…

… δεν παίρνουμε, αλλά βάζουμε τα κορμιά μας για ασπίδα, σε μια προσπάθεια να
αποτρέψουμε νέους πολέμους, τους πιο περιττούς και ανόητους, τους πιο
απάνθρωπους και ανήθικους πολέμους στην ιστορία του Ισραήλ. Είμαστε εμείς οι
Κινέζοι που στέκονται μπροστά από τα τανκς. Και εσείς; Αν δεν είστε κάπου που
μπορούμε να σας δούμε, τότε σίγουρα βρίσκεστε μέσα στα τανκς, στη θέση του
οδηγού. (Απόσπασμα από την ανοιχτή επιστολή που είχε υπογράψει πριν από έναν
μήνα ο επιλοχίας Άσαφ Ορόν, μαζί με άλλους επτά Ισραηλινούς στρατιωτικούς.
Τότε, η υπογραφή του ήταν όγδοη στη σειρά. Αυτές οι υπογραφές γρήγορα έγιναν
εκατό, εκατόν πενήντα, διακόσιες, διακόσιες πενήντα, και ακόμη παραπάνω. Είναι
οι αντιρρησίες συνείδησης ή, καλύτερα, η φωνή της συνείδησης του Ισραήλ, η
μεγαλύτερη ελπίδα για την ειρηνική συνύπαρξη Ισραηλινών και Παλαιστινίων.)