ΜΑΤΙΕΣ Μετά 25 έτη

ΕΙΚΟΣΙ ΠΕΝΤΕ χρόνια, αύριο, από τότε. Η Πατησίων, οι μικροπωλητές, τα
στεφάνια, τα αφιερώματα στην τηλεόραση, οι δηλώσεις, η πορεία, τα συνθήματα,
τα λάβαρα και τα κούφια, μεγάλα, λόγια των κομμάτων. Τα ίδια και τα ίδια, εδώ
και ένα τέταρτο αιώνος! Ακόμα και το φινάλε των εκδηλώσεων για την επέτειο
ίδιο κι απαράλλακτο, κάθε φορά: οι γνωστοί νεαροί ταραξίες ­ οι περισσότεροι
ήταν αγέννητοι το 1973 ­ να επιτίθενται με μολότοφ για να τα κάνουν όλα γης
μαδιάμ και οι αστυνομικοί να… ταμπουρώνονται, να χρησιμοποιούν ρόπαλα και
δακρυγόνα και να μη μπορούν, ωστόσο, να συλλάβουν ούτε δέκα «μασκοφόρους»!..

Η εξέγερση του Πολυτεχνείου (το νόημά της, τα παιδιά που χάθηκαν) έπρεπε να
‘χει γράψει στην ψυχή μας. Να είναι κάτι ιερό. Οφείλουμε, όλοι μας, τη μεγάλη
αυτή μέρα, που μερικές εκατοντάδες νέοι πήραν απάνω τους την τιμή ενός
ολόκληρου έθνους, να την τιμάμε. Σωστά, όμως. Με καθαρή καρδιά. Και να την
προστατεύουμε από την ψευτιά, την καπηλεία, την ευτέλεια. Δεν την
προστατεύσαμε. Και είναι ντροπή μας.

Πριν από δεκαπέντε χρόνια, τέτοιο καιρό, ο Μανόλης Αναγνωστάκης έγραψε τούτο
το πικρό, αλλά τόσο αληθινό κείμενο: «Φοβάμαι τους ανθρώπους που εφτά χρόνια
έκαναν πως δεν είχαν πάρει χαμπάρι και μια ωραία πρωία ­ μεσούντος κάποιου
Ιουλίου ­ βγήκαν στις πλατείες με σημαιάκια κραυγάζοντας “δώστε τη χούντα στο λαό”.

Φοβάμαι τους ανθρώπους που, με καταλερωμένη τη φωλιά τους, πασχίζουν τώρα να
βρουν λεκέδες στη δική σου. Φοβάμαι τους ανθρώπους που σου ‘κλειναν την πόρτα
μην τυχόν και τους δώσεις κουπόνια και τώρα τους βλέπεις στο Πολυτεχνείο να
καταθέτουν γαρίφαλα και να δακρύζουν.

Φοβάμαι τους ανθρώπους που γέμιζαν τις ταβέρνες και τα ‘σπαζαν στα μπουζούκια
κάθε βράδυ και τώρα τα ξανασπάζουν όταν τους πιάνει το μεράκι της Φαραντούρη
και έχουν και “απόψεις”. Φοβάμαι τους ανθρώπους που άλλαζαν πεζοδρόμιο όταν σε
συναντούσαν και τώρα σε λοιδορούν, γιατί, λέει, δεν βαδίζεις στον ίσιο δρόμο.
Φοβάμαι, φοβάμαι πολλούς ανθρώπους. Φέτος, φοβήθηκα ακόμη περισσότερο».

Παρ’ όλα αυτά, εγώ, αύριο, έτσι για να «ζεσταθώ», θα τραγουδήσω και πάλι τους
στίχους του Λειβαδίτη με τη μουσική του Μίκη: «Παιδιά, και τον αντέξατε τον
δύσκολο καιρό / Δεν έχει ο έρωτας αρχή κι ο κόσμος τελειωμό / Στο δρόμο
περπατούν αγκαλιασμένοι / κρυφομιλούν σε κάποιο καφενείο / κι όλοι οι νεκροί
είναι πάλι αναστημένοι / σαν γονατίζουν στο Πολυτεχνείο / Τα νεαρά ζευγάρια
σαν αστέρια / σ’ ομορφαίνουν μαύρη πολιτεία / Για μια στιγμή κρατιούνται από
τα χέρια / σκοτώνονται στην άλλη τη γωνία…».