Στα κλασικά καουμπόικα φιλμ, ο πρωταγωνιστής, πριν τραβήξει το ρεβόλβερ του,
προειδοποιούσε «Ο Θεός συγχωρεί, εγώ ποτέ». Το ίδιο και στις αυτοβιογραφίες, ή
υπαγορευμένες βιογραφίες, των μελών της οικογένειας Γλύξμπουργκ. Αυτοί δεν
συγχωρούν στον «άλλοτε πιστό του μοναρχικού πολιτεύματος του βασιλέα Παύλου»,
τη στάση του τον Ιούλιο του 1974. Θεωρούν ότι «εξαπάτησε τον Τίνο» και δεν
δέχθηκε να έλθουν μαζί στην Ελλάδα τις πρώτες πρωινές ώρες της 24ης Ιουλίου
1974. Η βασίλισσα της Ισπανίας Σοφία, αδελφή του τέως, στην καθ’ υπαγόρευση
βιογραφία της στην Πιλάρ Ουρμπάνο, η οποία μόλις κυκλοφόρησε και στη χώρα μας
από τις εκδόσεις «Κούριερ Εκδοτική», αναφέρεται στην «επιλογή» του Κ.
Καραμανλή από τον πατέρα της βασιλιά Παύλο, μετά τον θάνατο του Αλέξανδρου
Παπάγου, για την πρωθυπουργία. Τη θέση του Κ. Καραμανλή («πολύ φιλοβασιλικός
εκείνη την εποχή») για τη συμμετοχή τού τότε διαδόχου Κωνσταντίνου στους
Ολυμπιακούς Αγώνες του 1960. Αλλά και τη συνεχή επικοινωνία Κωνσταντίνου –
Καραμανλή, όταν και δύο ζούσαν αυτοεξόριστοι, κατά τη διάρκεια της δικτατορίας
των συνταγματαρχών, στο εξωτερικό.
Η Σοφία, ειδικότερα, κατηγορεί τον Κ. Καραμανλή ότι εξαπάτησε τον αδελφό της,
και με κάποιο πρόσχημα, δεν γύρισαν μαζί μετά την κατάρρευση της χούντας στην Ελλάδα.
|
Η οικογένεια. Η Σοφία (δεξιά πίσω από το βασιλικό ζεύγος) κι ο Καραμανλής στη Θεσσαλονίκη, το 1960. Δεκατέσσερα χρόνια μετά, οι Γλύξμπουργκ θα κατηγορήσουν τον Καραμανλή ότι «τους εξηπάτησε»…
|
ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΑ, η Σοφία υποστηρίζει στη βιογραφία της: «Ο βασιλιάς Κωνσταντίνος,
από το Λονδίνο, και ο πρώην πρόεδρος της κυβέρνησης Κωνσταντίνος Καραμανλής,
από το Παρίσι, έρχονται σε τηλεφωνική επαφή. Και οι δύο είναι αυτοεξόριστοι
και επιθυμούν ν’ αλλάξουν τα πράγματα. Ο Κ. Καραμανλής παλαιός δημοκράτης
που μεταπήδησε στο μοναρχικό καθεστώς του βασιλιά Παύλου και χρημάτισε
πρόεδρος της κυβέρνησης είχε φύγει από την Αθήνα, θυμωμένος με τη βασίλισσα Φρειδερίκη.
Στο εξής και για διάρκεια πέντε ετών θα βρίσκεται σε επικοινωνία με τον νεαρό
βασιλιά, προσπαθώντας να είναι ενήμερος και ίσως ακόμη να διευκολύνει την
επιστροφή του. Ο Καραμανλής φτάνει στο σημείο να στείλει “ανοιχτή επιστολή”
στους συνταγματάρχες, πιέζοντάς τους να καλέσουν τον βασιλιά “ως σύμβολο της
νομιμότητας”. Δύο εφημερίδες μια στην Αθήνα και άλλη μια στη Θεσσαλονίκη
ρισκάρουν και τη δημοσιεύουν. Η επιστολή έχει μεγάλο αντίκτυπο στην κοινή
γνώμη. Ωστόσο, η πολιτική απάντηση του Παπαδόπουλου είναι να ολοκληρώσει το
στρατιωτικό πραξικόπημα του Απριλίου του ’67: την 1η Ιουνίου του 1973 εκπίπτει
από τον θρόνο ο Κωνσταντίνος Β’, και στην Ελλάδα κηρύσσεται η δημοκρατία μετά
από ένα νοθευμένο δημοψήφισμα. “Παρέλειψαν την παράγραφο που όριζε την Ελλάδα
ως βασιλευομένη δημοκρατία διαβεβαιώνει η βασίλισσα. Ήταν ένα δημοψήφισμα –
παγίδα. Ήταν εξαπάτηση του νόμου”.
ΓΙΑ ΤΟ 1974
Υπ’ αυτές τις συνθήκες, καλείται το 1974 στην Ελλάδα ο Κ. Καραμανλής, ως
πολιτικός άνδρας με σταθερή πίστη στους νόμους και αποστασιοποιημένος από τις
εσωτερικές διαμάχες εκείνων των ετών. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, στρατηγός
Φαίδων Γκιζίκης, του αναθέτει τον σχηματισμό κυβέρνησης, καθώς και το να θέσει
δημοψήφισμα με το ερώτημα: δημοκρατία ή μοναρχία.
“Σ’ εκείνα τα πέντε χρόνια, και κυρίως προς το τέλος θυμάται η βασίλισσα ο
αδελφός μου Κωνσταντίνος από το Λονδίνο και ο Καραμανλής από το Παρίσι
διατήρησαν πολιτικές συζητήσεις σχεδόν συνεχείς. Τηλεφωνικώς πάντα, χωρίς ποτέ
να συναντηθούν πρόσωπο με πρόσωπο… Μια φορά κανονίστηκε μια συνάντηση στην
Ελβετία. Τελικά δεν ξέρω γιατί ο Καραμανλής απέφυγε να παρευρεθεί”.
Σ’ όλες τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ήταν γνωστό ότι μαζί με τον Καραμανλή θα
επέστρεφε επίσης και ο βασιλιάς Κωνσταντίνος. Ο άνθρωπος που σύμφωνα με την
“ανοιχτή επιστολή” του ήταν “το σύμβολο της νομιμότητας”. Και ο αδελφός μου
είχε ήδη φτιάξει τις βαλίτσες του, τρόπος του λέγειν. Έτσι είχαν συμφωνήσει.
Αλλά την τελευταία στιγμή ο Καραμανλής του είπε: “Όχι, μεγαλειότατε, μην
έρχεστε τώρα. Τα πράγματα είναι ακόμα πολύ συγκεχυμένα. Υπάρχουν ακόμη
εναντιώσεις. Η παρουσία σας θα μπορούσε να προκαλέσει ταραχές… Αφήστε να πάω
εγώ πρώτος και να προετοιμάσω το έδαφος. Κι ακόμα περιμένει!”.
«ΤΟΝ ΕΞΑΠΑΤΗΣΕ»
Η έκφραση του προσώπου της βασίλισσας σκληραίνει. Η φωνή γίνεται κοφτή. Τα
επιχειρήματά της πέφτουν σαν μολύβι και δεν χωρούν αμφισβήτηση.
“Ο Καραμανλής εξαπάτησε τον βασιλιά Κωνσταντίνο. Πρόδωσε την εμπιστοσύνη του.
Παρουσιάστηκε στην Ελλάδα ως ο σωτήρας της νομιμότητας. Σφετερίστηκε για
λογαριασμό του τον ρόλο που αντιστοιχούσε στον βασιλιά. Πέρασε από τη
βασιλευομένη στην αβασίλευτη δημοκρατία. Έδωσε οδηγίες κάτω απ’ το τραπέζι σε
όλους τους συνεργάτες και στους υπουργούς της κυβέρνησής του, για να ψηφίσουν
υπέρ της αβασίλευτης δημοκρατίας. Χρησιμοποίησε, συνεπώς, την προνομιακή του
θέση ως επικεφαλής της κυβέρνησης, επηρεάζοντάς τους κατά τρόπο
μεροληπτικό6 . Δεν έπαιξε καθαρά. Δεν άφησε χρονικά περιθώρια να
οργανωθούν οι μοναρχικοί. Ήθελε να είναι σαν τον Ντε Γκωλ, πρόεδρος μιας
Δημοκρατίας. Και δεν σταμάτησε, μέχρι που τα κατάφερε”
“Μετά από χρόνια, όταν ο Καραμανλής επισκέφθηκε την Ισπανία επίσημα ως
Πρόεδρος της Δημοκρατίας μου είπε η πριγκίπισσα Ειρήνη, χωρίς να κρύψει την
ικανοποίησή της η αδελφή μου η Σοφία του έδειξε ότι μαζί μας δεν παίζουν”».
«ΛΑΜΕ ΦΟΡΕΜΑ»
«Πράγματι. Πριν από κάθε επίσκεψη αρχηγών κρατών, οι χώρες είθισται να
ανταλλάσσουν τα αντίστοιχα παράσημα των ύψιστων αξιωματούχων. Κατόπιν, όταν
δίδεται η δεξίωση της υποδοχής, οι αμφιτρύωνες φορούν τις ταινίες παρασήμων
και τα εμβλήματα του φιλοξενουμένου. Αλλά το 1984, με αφορμή την επίσκεψη του
Κωνσταντίνου Καραμανλή στην Ισπανία, δεν συνέβη το ίδιο. Στο επίσημο δείπνο
που δόθηκε στο βασιλικό παλάτι, η βασίλισσα Σοφία εμφανίστηκε ντυμένη με ένα
εκτυφλωτικό ασημί λαμέ φόρεμα, κεντημένο με πετράδια. Στόλιζε το κεφάλι της
ένα βασιλικό στέμμα από πλατίνα και μπριγιάν που χρησιμοποιεί ελάχιστες φορές.
Μπροστά στο στήθος της φορούσε μια σκούρα μπλε κορδέλα με λευκά τελειώματα,
του Τάγματος της Όλγας και της Σοφίας, με διαμαντένια πόρπη. Και καρφιτσωμένο
στον αριστερό της ώμο, τον μεγαλόσταυρο των βασιλισσών προγόνων της και το
έμβλημα της εκατοστής επετείου του Βασιλικού Οίκου της Ελλάδος.
Στην ανταλλαγή χαιρετισμών, ο Καραμανλής, προσπαθώντας να γίνει αρεστός στη
βασίλισσα, τη ρώτησε στα ελληνικά: “Πώς είναι ο αδελφός σας;”. Η βασίλισσα δεν
απάντησε. Ο βασιλιάς Χουάν Κάρλος, που ξέρει αρκετά καλά ελληνικά ώστε να
καταλάβει μια τέτοια φράση, έσπασε τη σιωπή της βασίλισσας, λέγοντας με
υπονοούμενο: “Αυτός είναι τώρα… όπως ήμουν εγώ την εποχή του Φράνκο.
Αργότερα, κατά τη διάρκεια του δείπνου κι ενώ ο Καραμανλής επέμενε να
δικαιολογήσει την προδοσία του δέκα χρόνια πριν, η βασίλισσα τον έκοψε ξερά:
“Κύριε πρόεδρε, εγώ είμαι η βασίλισσα της Ισπανίας. Μη μου μιλάτε για τα
εσωτερικά προβλήματα της Ελλάδας”».








