Διχασμός

Η Αμερική αποτελούνταν πάντα από δύο κομμάτια, το γνωρίζει οποιοσδήποτε ασχολείται έστω και στοιχειωδώς με τη διεθνή πολιτική: οι ακτές ψηφίζουν προοδευτικά, η ενδοχώρα συντηρητικά. Το αποτέλεσμα των εκλογών, βέβαια, κρινόταν κάθε φορά και από άλλους παράγοντες, με κυριότερο την οικονομία.

Τις τελευταίες δεκαετίες, οι διαχωριστικές γραμμές της ψήφου πολλαπλασιάστηκαν και έγιναν πιο σύνθετες. Υπάρχει το φυλετικό ζήτημα, όπου οι Δημοκρατικοί κυριαρχούσαν πάντα μεταξύ των μαύρων. Σε αυτές τις εκλογές, το 54% των λευκών ψήφισαν Τραμπ και το 43% Χάρις, με την τελευταία να έχει ευρύ (αλλά συρρικνούμενο) προβάδισμα μεταξύ των μαύρων (79% έναντι 16%) και να πλειοψηφεί (αλλά με μικρότερες διαφορές) μεταξύ των ισπανόφωνων (56% έναντι 39%).

Υπάρχει το εκπαιδευτικό ζήτημα, που έχει επηρεάσει τις εκλογές και σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες (αν και στην ψηφοφορία για το Brexit η εικόνα ήταν πιο σύνθετη). Εδώ η Χάρις προηγείται με 57% έναντι 39% του αντιπάλου της μεταξύ των ψηφοφόρων με πανεπιστημιακό πτυχίο, έπεται όμως με 43% έναντι 54% μεταξύ των αποφοίτων λυκείου.

Η διαχωριστική γραμμή όμως που θα μπορούσε να κρίνει το αποτέλεσμα των χθεσινών εκλογών (το οποίο δεν είναι γνωστό την ώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές) αφορά το φύλο: το 53% των γυναικών ψήφισαν Κάμαλα (έναντι 43% Τραμπ), ενώ τα αντίστοιχα ποσοστά των ανδρών ήταν 44% και 52%. Κυβερνητικός παράγων που γνωρίζει καλά την αμερικανική πραγματικότητα επέμενε εδώ και μήνες ότι ο Τραμπ θα έχανε λόγω της στάσης του σε σχέση με τις αμβλώσεις. Πράγματι, η περίφημη απόφαση Roe vs Wade, που προστάτευε για δεκαετίες σε ομοσπονδιακό επίπεδο το δικαίωμα στην άμβλωση, ανατράπηκε το 2022 από μια πλειοψηφία συντηρητικών δικαστών στους οποίους περιλαμβάνονταν και τρεις διορισμένοι από τον Τραμπ. Ο τελευταίος δεν έκανε καμιά προσπάθεια να αποστασιοποιηθεί από αυτή την εξέλιξη, που θέτει σε κίνδυνο τις ζωές χιλιάδων γυναικών. Και η πρόσφατη δήλωσή του ότι θα προστατεύσει τις γυναίκες «είτε το θέλουν είτε όχι» μάλλον έκανε τα πράγματα χειρότερα.

Η στάση αυτή, αν πιστέψουμε τους Financial Times, οδήγησε σε άλλον έναν διχασμό, αυτή τη φορά στους κόλπους της αμερικανικής οικογένειας: οι γυναίκες ψήφισαν μυστικά Κάμαλα, ενώ οι σύζυγοι ή σύντροφοί τους ψήφισαν Τραμπ. Η συνειδητοποίηση της απειλής για τα αναπαραγωγικά τους δικαιώματα έστρεψε στην Κάμαλα Χάρις και νεαρές γυναίκες που είτε αδιαφορούσαν ως τώρα για τις εκλογές (θεωρώντας ότι με την ψήφο τους δεν θα αλλάξει τίποτα) είτε έβλεπαν με συμπάθεια τους Ρεπουμπλικανούς (αλλά ένιωσαν ότι ο Τραμπ παραβιάζει την κόκκινη γραμμή τους).

Το να δώσουν οι γυναίκες τη νίκη στην Κάμαλα θα ήταν χωρίς αμφιβολία το μεγαλύτερο χαστούκι στον ανεκδιήγητο αντίπαλό της. Αν, αντιθέτως, αποδειχθεί ότι η αφύπνιση των γυναικών δεν ήταν αρκετή, είναι εκείνες που θα το πληρώσουν πρώτες.