Δεν παράγουμε

Η επιδείνωση του ελλείμματος στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών απειλεί τις αναπτυξιακές προοπτικές της ελληνικής οικονομίας. Η ανάπτυξη πατά σε σαθρές βάσεις, όταν η οικονομία δεν είναι ανταγωνιστική, όπως δείχνει το έλλειμμα του ισοζυγίου.

Μελέτη του ΚΕΠΕ δείχνει ότι μετά το 2009 καταγράφεται τάση περιορισμού του ελλείμματος, που σε μεγάλο βαθμό θα μπορούσε κάποιος να ισχυριστεί ότι οφείλεται στην απότομη πτώση της ζήτησης εξαιτίας των Μνημονίων. Ομως, από το 2021 και μετά, παρουσιάζεται πάλι μια τάση επιδείνωσης, η οποία μπορεί να οφείλεται στις παρενέργειες της πανδημίας (πληθωρισμός, ενεργειακή κρίση) και των γεωπολιτικών εξελίξεων.

Από την άλλη πλευρά, η επιδείνωση του ισοζυγίου, δηλαδή της ανταγωνιστικότητας, οφείλεται κατά κύριο λόγο στην άνοδο των εισαγωγών και στη συνεχή πτώση των εξαγωγών. Αρα κάποιες άλλες χώρες κερδίζουν, διότι αυτές παράγουν και είναι ανταγωνιστικές, ενώ εμείς όχι.

Το ΚΕΠΕ εντοπίζει τις πηγές για την ανισορροπία του Ισοζυγίου Αγαθών στους εξής παράγοντες: i) το υψηλό επίπεδο των ελληνικών εισαγωγών, ii) τη χαμηλή ανταγωνιστικότητα των ελληνικών προϊόντων, η οποία δεν συνδέεται άμεσα με τις τιμές και το κόστος των ελληνικών προϊόντων. Διότι, αν και είχαμε σημαντική βελτίωση της πραγματικής συναλλαγματικής ισοτιμίας τιμών και κόστους, αυτή δεν οδήγησε σε ανάλογη αύξηση των ελληνικών εξαγωγών. Το γεγονός αυτό ίσως οφείλεται στο ότι η μετακύληση των μεταβολών του κόστους εργασίας ανά μονάδα προϊόντος στις τιμές παραγωγών και εξαγωγών παραμένει ατελής, αντανακλώντας παράγοντες όπως η διατήρηση των εμποδίων που περιορίζουν τον ανταγωνισμό στις αγορές προϊόντων και οι αυξήσεις των έμμεσων φόρων, iii) το υψηλό εισαγωγικό περιεχόμενο των ελληνικών εξαγωγών, iv) την εξαγωγική εξειδίκευση της ελληνικής παραγωγής, v) τον χαμηλό βαθμό εξαγωγικής διείσδυσης των ελληνικών προϊόντων, vi) την ενεργειακή εξάρτηση της οικονομίας.