Ψυχή

Πιο γλαφυρά απ’ όλους το είπε ο Γιώργος Τσίπρας. «Ο,τι κι αν ήταν αυτό που εξέφρασε ο Αλέξης Τσίπρας», είπε την περασμένη εβδομάδα ο υποψήφιος ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ στον Σκάι, «ήταν η ψυχή μας. Η εκλογή Κασσελάκη έγινε για να αλλάξουμε τα στραβά, όχι για να μεταλλαχθούμε και να αλλάξουμε την ψυχή μας». Ας ξεκινήσει λοιπόν η συζήτηση, απ’ όσους φυσικά ενδιαφέρονται για το θέμα: τι είναι η «αριστερή ψυχή»; Από τι είναι φτιαγμένη; Είναι κάτι άυλο και άφθαρτο, όπως περιγράφει την άλλη ψυχή η χριστιανική διδασκαλία, ή κάτι που μεταβάλλεται, εμπλουτίζεται, προσαρμόζεται στις συνθήκες;

Ο βασικός λόγος που κέρδισε ο Στέφανος Κασσελάκης τη μάχη της ηγεσίας ήταν ο ισχυρισμός του ότι αυτός, και μόνο αυτός, μπορούσε να κερδίσει τον Μητσοτάκη. Ηδη λοιπόν η έρμη η αριστερή ψυχή είχε δεχθεί ένα σοβαρό πλήγμα. Το ίδιο είχε συμβεί αρκετά χρόνια νωρίτερα με εκείνη την, ιδεολογικά αδιανόητη αλλά πολιτικά κυνική, απόφαση για συγκυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ με τους Ανεξάρτητους Ελληνες. Τότε, δεν ακολούθησε καμιά σοβαρή εσωκομματική κρίση: ο επαναστατικός ενθουσιασμός και η προοπτική της εξουσίας κάλυπταν τα πάντα. Τώρα, αντιθέτως, υπήρχε μια εκλογική συντριβή. Ο ζόφος προσωρινά υποχώρησε μπροστά στην ελπίδα ότι η αλλαγή ηγεσίας θα ανακάτευε την τράπουλα. Αλλά οι πρώτες δημοσκοπήσεις προκάλεσαν μια απότομη προσγείωση. Και κάποιοι άρχισαν να αναρωτιούνται μήπως το τίμημα για τη σωτηρία της ψυχής τους ήταν ο οριστικός αποχαιρετισμός της εξουσίας.

Ο Κασσελάκης δεν συμφώνησε – ίσως επειδή η δική του ψυχή είναι πιο ευπροσάρμοστη. Η συνέχεια είναι γνωστή: διασπάσεις, απειλές, εκβιασμοί, υποχωρήσεις, προσωρινή απώλεια της δεύτερης θέσης. Οσοι βιάστηκαν όμως να προδιαγράψουν το τέλος αυτού του πειράματος διαψεύστηκαν. Η πτώση ανακόπηκε. Βοήθησε χωρίς αμφιβολία η αδυναμία του Νίκου Ανδρουλάκη να εκμεταλλευθεί ακόμη και το δώρο που του έκανε το ΣτΕ για το θέμα των υποκλοπών. Βοηθά ωστόσο και η ικανότητα του Κασσελάκη να εκπλήσσει. Θετικά ή αρνητικά, δεν έχει σημασία. Ο θόρυβος τον ευνοεί. Μπορεί να μην καταφέρνει να απειλεί τον Μητσοτάκη, αλλά τον βασικό του στόχο να μην αμφισβητηθεί μετά τις ευρωεκλογές φαίνεται ότι θα τον πετύχει.

Από τις θέσεις του κόμματος για τη Μέση Ανατολή μέχρι τις θαυματουργές κινήσεις του λαδιού κατά τη βάφτιση του αρχηγού, η «αριστερή ψυχή» δέχεται τελευταία μπαράζ βομβαρδισμών. Ορισμένοι μιλούν για στροφή του ΣΥΡΙΖΑ προς τα δεξιά – αλλά η απερίφραστη καταδίκη της ιρανικής επίθεσης στο Ισραήλ είναι «δεξιά» μόνο για τους παραδοσιακούς αντιιμπεριαλιστές ή τους επαγγελματίες ισαποστάκηδες. Αλλοι, πάλι, επισημαίνουν την έλξη που ασκεί εσχάτως το κόμμα στους αντισυστημικούς ή τους ψηφοφόρους του καναπέ.

Ως προς αυτό, τουλάχιστον, ο Γιώργος Τσίπρας πρέπει να παραδεχθεί ότι ο Κασσελάκης ακολουθεί τα βήματα του εξαδέλφου του. Γνωρίζοντας, αν και διόλου μαρξιστής, ότι η Ιστορία επαναλαμβάνεται μόνο σαν φάρσα.