Ουκρανία και Βιετνάμ

Τα χρόνια έχουν περάσει, λίγοι θυμούνται πια με πόσο σθένος και πόσοι πολλοί εδώ στην Ευρώπη υποστηρίξαμε το «μικρό Βιετνάμ» ενάντια στην αμερικανική επέμβαση  στο Βιετνάμ. Και κανείς δεν συζητά τι συνέβη μετά.

Ο πόλεμος στην Ουκρανία μοιάζει με εκείνον σε δύο προφανή σημεία: οι ΗΠΑ δεν κήρυξαν ποτέ πόλεμο, οι πρόεδροι των ΗΠΑ τον χειρίστηκαν σαν «ειδική στρατιωτική επιχείρηση» κατά του κομμουνισμού. Δεύτερο, ήταν και εκείνος semi-proxy war, δι’ ενός αντιπροσώπου πόλεμος Αμερικής- Ρωσίας, με αντεστραμμένους ρόλους: η Ρωσία χρηματοδοτούσε και εξόπλιζε το Βόρειο Βιετνάμ από απόσταση (μέσω της δύσθυμης Κίνας) που πολεμούσε απευθείας με τις ΗΠΑ.

[Παρενθετικά, ας θυμηθούμε ότι 20 χρόνια αργότερα έγινε νέα αναμέτρηση στο Αφγανιστάν, με σημερινούς όρους: οι Αμερικανοί ενίσχυαν εξ αποστάσεως τους Ταλιμπάν και τον Μπιν Λάντεν εναντίον των Ρώσων.]

Η Αμερική ηττήθηκε και αποχώρησε το 1975· το εμπειροπόλεμο «μικρό Βιετνάμ» (με 40 εκατομμύρια πληθυσμό, όσο της Ουκρανίας) επέβαλε την πολιτική του επικυριαρχία στο Λάος και λίγο μετά  εισέβαλε στη γειτονική φιλομαοϊκή Καμπότζη και διόρισε δική του κυβέρνηση. Ακολούθησε εισβολή της Κίνας (υπό την ηγεσία του αντι-μαοϊκού Τενγκ Χσιάο Πινγκ πλέον) στο Βιετνάμ και σύντομος πόλεμο. Η Κίνα έχασε: η στρατιωτική κατοχή της Καμπότζης διατηρήθηκε επί δέκα χρόνια. ΗΠΑ-Βρετανία ενίσχυαν τους γενοκτόνους «Κόκκινους Χμερ» της Καμπότζης κατά του Βιετνάμ.

Πέρα από τα εκατομμύρια νεκρούς που είχαν αυτοί οι πόλεμοι, εκατοντάδες χιλιάδες Βιετναμέζοι έφυγαν πρόσφυγες με πλοιάρια-θαλασσοπνίχτες· boat people τους λέγαμε.

Πενήντα χρόνια μετά, οι ηττημένες ΗΠΑ είναι ισχυρές όσο ποτέ άλλοτε, πανίσχυρες, και κάνουν ξανά semi-proxy πόλεμο κατά της Ρωσίας· το πάντα μονοκομματικό κομμουνιστικό Βιετνάμ με απολύτως «κινεζική» πολιτική και οικονομική δομή αποτελεί σημαντική περιφερειακή δύναμη.

Εδώ είναι Ευρώπη είμαστε πολιτισμένοι, οι πόλεμοι εδώ γίνονται μεταξύ δυνάμεων του φωτός και δυνάμεων του σκότους, όχι για τα συμφέροντα κρατών, κομμάτων, ηγεσιών. Πρέπει να αντισταθούμε στον ρωσικό επεκτατισμό όπως επί Βιετνάμ αντισταθήκαμε στον αμερικανικό. Αδιαφορώντας για τα εκατοντάδες χιλιάδες (ως τώρα) θύματα, τα εκατομμύρια μετανάστες, την ισοπέδωση της Ουκρανίας· για να ανατραπεί ο Πούτιν και να εγκατασταθεί δημοκρατία στη Ρωσία – όπως εγκαταστάθηκε στο Βιετνάμ, Ιράκ, Αφγανιστάν, Αίγυπτο, Λιβύη, Συρία.

Αδυνατώ να καταλάβω γιατί διαπρεπείς ιστορικοί -όπως ο Τίμοθι Γκάρτον Άς και ο Τίμοθυ Σνάιντερ- περιγράφουν με τα μελανότερα χρώματα την κατάσταση στην Ουκρανία και, αντί να ζητούν ειρήνη, υποστηρίζουν τη συνέχιση του πολέμου μέχρι πτώσεως του Βλαδίμηρου Πούτιν ή μέχρι πτώσεως του τελευταίου Ουκρανού στρατιώτη. Οι πολιτικοί θυμούνται την ιστορία μόνο όταν τους συμφέρει – πότε την ξεχνούν οι ιστορικοί, άραγε;