Η πολιτική είναι ευθύνη

Οι βασικές παράμετροι που έχουν σημασία για την πορεία της χώρα μας ως προς τον εμβολιασμό είναι τρεις: Οι εμβολιασμένοι με 1η και 2η δόση, το ποσοστό συμμετοχής των ευπαθών ομάδων και ο ρυθμός εμβολιασμού. Οι εμβολιασμένοι με 1η δόση στην Ελλάδα είναι αρκετά χαμηλότερα του ευρωπαϊκού μέσου όρου (62% έναντι 68,4%) ενώ είμαστε οριακά κάτω στη 2η δόση. Το ποσοστό συμμετοχής των ευπαθών ομάδων στον εμβολιασμό είναι σαφώς χαμηλότερο, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τους >80 ετών, όπου έχουμε εμβολιάσει το 71,1% έναντι του 82%. Ο δε ρυθμός εμβολιασμού βρίσκεται σε κάμψη καθώς έχει εξαντληθεί η δυναμική των ραντεβού.

Με βάση πρόσφατα στοιχεία του Οργανισμού Δημόσιας Υγείας της Αγγλίας, οι ανεμβολίαστοι άνω των 50 ετών έχουν 12 φορές μεγαλύτερες πιθανότητες να νοσηλευθούν ή να πεθάνουν μετά από λοίμωξη από την παραλλαγή Δέλτα του ιού. Αν κάνουμε τις πράξεις σε απόλυτους αριθμούς, οι ανεμβολίαστοι >50ετών στην Ελλάδα είναι 1.237.000. Αν στο νούμερο αυτό αφαιρέσουμε τους νοσήσαντες και θανόντες, το νούμερο παραμένει πάνω από το 1 εκατομμύριο.

Ερχόμενοι στην πανδημία, έχουμε να αντιμετωπίσουμε μία νέα πραγματικότητα. Ο ιός έχει γίνει πιο μεταδοτικός και τούτο σημαίνει ότι το επόμενο χρονικό διάστημα θα χτυπήσει κάθε πόρτα, θα μπει σε κάθε σπίτι. Αρα, το κρίσιμο επιδημιολογικό μέγεθος πλέον δεν είναι ο αριθμός των κρουσμάτων αλλά οι ΜΕΘ και οι θάνατοι. Η επιστημονική κοινότητα θα πρέπει να στοχεύσει στη χαμηλή θνητότητα και η πολιτεία θα πρέπει να ακολουθήσει μία στρατηγική με στόχο να σώσει τις μέγιστες δυνατές ζωές. Τι πρακτικά σημαίνει αυτό; Αύξηση της συμμετοχής εμβολιασμού σε όλες τις ευπαθείς ομάδες.

Γιατί δεν καταφέραμε μέχρι σήμερα υψηλή συμμετοχή εμβολιασμού στις ευπαθείς ομάδες; Διότι ακολουθήσαμε λανθασμένη στρατηγική στο πεδίο της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας. Ο σχεδιασμός θα έπρεπε να φτάνει μέχρι τα σπίτια των ασθενών και η ενημέρωση για τη χρησιμότητα του εμβολίου θα έπρεπε να γίνει ξεχωριστά για κάθε πολίτη από τον οικογενειακό του ιατρό. Η κυβέρνηση επέλεξε να μετακινήσει τους οικογενειακούς ιατρούς από τα περιφερειακά ιατρεία σε κεντρικότερες δομές, αφήνοντας τα χωριά που κατοικούνται κυρίως από ηλικιωμένους απομονωμένα και έρμαια της παραπληροφόρησης και των fake news. Η αυξημένη συμμετοχή επιτυγχάνεται διαμέσου της σχέσης εμπιστοσύνης μεταξύ ιατρού –  ασθενή· όχι με άνωθεν εντολές, περιορισμούς και εξαγορές. Εμείς σπαταλήσαμε την εμπιστοσύνη και τώρα αναζητούμε κίνητρα και τιμωρίες.

Η στρατηγική της υποχρεωτικότητας βοηθάει και αν ναι πώς; Με έναν τόσο μεταδοτικό ιό, είναι σαν να πηγαίνουμε στον πόλεμο με ξίφη ενώ απέναντί μας έχουμε οπλοπολυβόλα. Η δε υποχρεωτικότητα με οριζόντιο τρόπο σε όλους τους χώρους αναγκαίας συνάθροισης θα έφερε τέτοιες αντιδράσεις που θα μπορούσαν να καταστούν επικίνδυνες για τη διατήρηση της κοινωνικής συνοχής και τη συνολική διαχείριση της πανδημίας. Αρα, η υποχρεωτικότητα πρέπει και αυτή να υπηρετεί μία συγκεκριμένη στρατηγική, αυτή της προστασίας των ευπαθών ομάδων. Για παράδειγμα, οι υγειονομικές δομές και οι οίκοι ευγηρίας, σε αντίθεση με άλλους χώρους αναγκαίας συνάθροισης, συνιστούν υποδοχείς ευπαθών πολιτών. Υποχρέωση όλων μας είναι να προστατέψουμε κάθε άνθρωπο που θέτει σε αυξημένο κίνδυνο τη ζωή του χωρίς να είναι επιλογή του.

Οι λανθασμένοι χειρισμοί της σημερινής κυβέρνησης πρέπει να αναδεικνύονται με κάθε τρόπο. Ομως υπάρχει ευθύνη και στον τρόπο που αντιπολιτευόμαστε. Η επιλογή τού να πολιτεύεσαι ευχάριστα, αγκαλιάζοντας εμβολιασμένους και αντιεμβολιαστές συγχρόνως, φέρει ψήφους. Ομως η πολιτική είναι ευθύνη. Και ευθύνη μας δεν είναι να χρεώσουμε περισσότερους θανάτους στους αντιπάλους μας, αλλά να σώσουμε όσο το δυνατόν περισσότερες ζωές.

Ο Στέφανος Παραστατίδης είναι γραμματέας οργανωτικού του Κινήματος Αλλαγής