Μία πρόταση απ’ τα παλιά

Ας ξεκινήσουμε από τα εύκολα και προφανή: Η κρίση της πανδημίας είναι μια έκτακτη συνθήκη. Πολύ περισσότερο, είναι μια έκτακτη συνθήκη που διαφέρει ριζικά από την ελληνική κρίση της περασμένης δεκαετίας – γιατί μεταξύ άλλων έχει παγκόσμιο χαρακτήρα και δεν οφείλεται σε μακροοικονομικές στρεβλώσεις ή εγχώριες δημοσιονομικές ανισσοροπίες. Με άλλα λόγια, η Ελλάδα ούτε είναι δακτυλοδεικτούμενη αυτή τη φορά, ούτε και χρειάζεται να κάνει τόσο εκτεταμένες και επίμονες προσαρμογές.

Επίσης, παράμετρος κι αυτή σημαντική, διαθέτουμε σήμερα σημαντικούς πόρους για την ανακούφιση των συνεπειών της κρίσης και την ανασυγκρότηση της οικονομίας – πόρους που δεν είναι απίθανο να διευρυνθούν ακόμη περισσότερο, χωρίς όμως να είναι και βέβαιο.

Σ’ αυτή την ιδιαίτερη λοιπόν συνθήκη, η διατύπωση προτάσεων πολιτικής πρέπει να διέπεται από τρεις βασικές αρχές: Πρώτον της ιεράρχησης που θα μας επιτρέψει να ξέρουμε ποια είναι τα σημαντικότερα που μπορούμε να κάνουμε με τα χρήματα που διαθέτουμε σήμερα, και ποιες είναι οι αμέσως επόμενες προτεραιότητές μας αν μας διατεθούν περισσότεροι πόροι. Δεύτερον, της αποτελεσματικής κατανομής ανάμεσα στους δύο στόχους της ανακούφισης και της ανασυγκρότησης. Και τρίτον, της δικαιοσύνης, ώστε τα όποια παραθυράκια αθέμιτης εκμετάλλευσης να περιοριστούν όσο γίνεται περισσότερο.

Οι προτάσεις που πρόσφατα διατύπωσε ο ΣΥΡΙΖΑ με τίτλο «Ο δρόμος της επανεκκίνησης» πάσχουν και στα τρία αυτά πεδία. Δεν είναι ιεραρχημένες, με αποτέλεσμα να δίνεται η εντύπωση ότι οι συντάκτες τους απλώς επεδίωκαν να τάξουν τα πάντα στους πάντες – και η υλοποίησή τους σίγουρα υπερβαίνει κατά πολύ τα 5,7 δισ. που εκτιμά ο ΣΥΡΙΖΑ. Είναι επικεντρωμένες αποκλειστικά στην ανακούφιση, χωρίς να αγγίζουν καθόλου την ανάγκη της ανασυγκρότησης. Και με τη μαξιμαλιστική τους λογική, για παράδειγμα στα δάνεια, σπαταλά πόρους στρεβλώνοντας τον ανταγωνισμό και αδικώντας τους συνεπείς δανειολήπτες.

Ακόμη, ο ΣΥΡΙΖΑ προτείνει με την αφορμή αυτή την ανάκληση σημαντικών μεταρρυθμίσεων, όπως αυτή του πτωχευτικού κώδικα. Ζητά δηλαδή να δυσκολέψει ξανά η διαχείριση μιας επιχειρηματικής αποτυχίας, κάτι που επί δεκαετίες ήταν από τους βασικούς λόγους της αποθάρρυνσης επενδύσεων στη χώρα μας. Βαθύτερα, αυτό υπονομεύει τη σταθερότητα στην οικονομική πολιτική, που επιτρέπει σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά να σχεδιάζουν μια κάποια ασφάλεια το μέλλον.

Δυστυχώς, συνολικά ιδωμένη, η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ δεν δείχνει να έχει μάθει κάτι από την περασμένη δεκαετία: είναι μαξιμαλιστική, ανεφάρμοστη στο σύνολό της, δεν περιέχει ουσιαστικές προβλέψεις για την ενίσχυση της ανάπτυξης και της απασχόλησης αλλά αφορά κυρίως εφάπαξ μέτρα ανακούφισης. Στα επιμέρους βεβαίως, μπορεί να λειτουργήσει ως αφορμή διαλόγου και εμπλουτισμού των σχετικών κυβερνητικών μέτρων. Ομως η υποδαύλιση του λαϊκισμού, η υποσχεσιολογία και η υπονόμευση απολύτως αναγκαίων μεταρρυθμίσεων σίγουρα δεν βοηθά ούτε στη διαχείριση της κρίσης, ούτε πολύ περισσότερο στην εύρωστη και βιώσιμη πορεία της χώρας προς την ανάκαμψη, την ανάπτυξη και την ευημερία.

Ο Αλέξανδρος Σκούρας είναι πρόεδρος του ΚΕΦίΜ