Ο κίνδυνος του bitcoin

Στις 8 Φεβρουαρίου ο Ελον Μασκ της Tesla ανακοίνωσε ότι είχε επενδύσει 1,5 δισεκατομμύριο δολάρια από τα αποθέματά της εταιρείας σε bitcoin. Τα νέα βοήθησαν στην αύξηση της ήδη ανεβασμένης τιμής του κρυπτονομίσματος κατά 10%, σε επίπεδα-ρεκόρ υψηλότερα των 44.000 δολαρίων. Ομως, ειδικά στην περίπτωση του bitcoin, αυτό που ανεβαίνει μπορεί να καταρρεύσει εύκολα. Το bitcoin εφευρέθηκε το 2008 και άρχισε να διαπραγματεύεται το 2009. Το 2010, η αξία ενός μεμονωμένου bitcoin αυξήθηκε από περίπου οκτώ εκατοστά του λεπτού σε οκτώ σεντ. Τον Απρίλιο του 2011 διαπραγματεύτηκε στα 67 σεντς, πριν ανέβει στη συνέχεια στα $327  μέχρι τον Νοέμβριο του 2015. Στις 20 Μαρτίου του περασμένου έτους το bitcoin διαπραγματευόταν στα 6.200 δολάρια, αλλά έκτοτε η τιμή του αυξήθηκε περισσότερο από επτά φορές. Σήμερα, το bitcoin είναι μια τέλεια 12χρονη φούσκα. Το bitcoin δεν έχει σαφώς καμία ισορροπία αυτή τη στιγμή. Εχουμε μια παραλλαγή που καθιστά αναμφίβολα επικίνδυνη την επένδυση σε εγγενώς πολύτιμα περιουσιακά στοιχεία όπως το bitcoin και άλλα κρυπτονομίσματα του ιδιωτικού τομέα. Ο πραγματικός κόσμος φυσικά δεν περιορίζεται από το εύρος των πιθανών ισορροπιών που υποστηρίζονται από την κυρίαρχη οικονομική θεωρία που περιγράφεται εδώ. Αλλά αυτό καθιστά το bitcoin ακόμη πιο επικίνδυνο ως επένδυση.

Η πρόσφατη αγορά bitcoin από την Tesla δείχνει ότι ένας μεγάλος επιπλέον αγοραστής που εισέρχεται στην αγορά μπορεί να αυξήσει σημαντικά την τιμή του κρυπτονομίσματος, τόσο άμεσα (όταν οι αγορές είναι ρευστές) όσο και έμμεσα μέσω παρέμβασης. Αλλά μια έξοδος από αυτό από έναν μόνο σημαντικό παίκτη πιθανότατα θα είχε παρόμοιο αντίκτυπο στην αντίθετη κατεύθυνση. Οι θετικές ή αρνητικές απόψεις που εκφράζουν οι παράγοντες της αγοράς θα έχουν σημαντικές επιπτώσεις στην τιμή του bitcoin. Η θεαματική αστάθεια των τιμών του κρυπτονομίσματος δεν προκαλεί έκπληξη. Βαθιά παράλογες μεταστροφές της αγοράς, όπως αυτή που οδήγησε την τιμή της μετοχής του GameStop σε πρωτοφανή υψηλά επίπεδα τον Ιανουάριο – ακολουθούμενη από σημαντική διόρθωση – θα πρέπει να χρησιμεύσει ως υπενθύμιση ότι, ελλείψει προφανούς θεμελιώδους αξίας, το bitcoin είναι πιθανό να παραμείνει ένα παράδειγμα υπερβολικής μεταβλητότητας. Αυτό δεν θα αλλάξει με τον χρόνο. Το bitcoin θα συνεχίσει να είναι ένα περιουσιακό στοιχείο χωρίς εγγενή αξία, του οποίου η αγοραία αξία μπορεί να είναι οτιδήποτε ή τίποτα. Μόνο όσοι έχουν υγιή όρεξη κινδύνου και ισχυρή ικανότητα απορρόφησης ζημιών θα πρέπει να εξετάσουν το ενδεχόμενο να επενδύσουν σε αυτό.

Ο Βίλεμ Μπούιτερ είναι καθηγητής Διεθνών Σχέσεων
στο Columbia University