Είδωλα

O Κυριάκος Μητσοτάκης θα συναντήσει την ερχόμενη εβδομάδα έναν πολιτικό που εξελέγη πριν από τέσσερα χρόνια πρόεδρος αν και έλαβε 3 εκατομμύρια ψήφους λιγότερες από την αντίπαλό του. Στις φετινές εκλογές, μάλιστα, ο Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να χάσει με ακόμη μεγαλύτερη διαφορά. Αλλά το πιθανότερο είναι ότι δεν θα αποχωρήσει από τον Λευκό Οίκο.

Ακόμη πιο ταραγμένη είναι η διαδρομή του ενός από τους δύο πολιτικούς με τους οποίους συναντάται σήμερα ο έλληνας Πρωθυπουργός για την υπογραφή του πολυδιαφημισμένου (αλλά μάλλον υπερτιμημένου) αγωγού EastMed. Στις εκλογές του Φεβρουαρίου του 2009, το κόμμα της Τζίπι Λίβνι έλαβε 29.000 περισσότερες ψήφους από το Λικούντ του Μπενιαμίν Νετανιάχου. Παρά ταύτα, ο τελευταίος επέστρεψε στην πρωθυπουργία χάρις στην υποστήριξη δεξιών και θρησκευτικών κομμάτων. Και παρέμεινε εκεί παρόλο που το κόμμα του υπό την ηγεσία του λάμβανε τις λιγότερες έδρες σε σχέση με όλα τα χρόνια που κυβερνούσε.

Ο Τραμπ και ο Νετανιάχου κέρδισαν την εξουσία όχι επειδή ήταν καλύτεροι, ικανότεροι ή εντιμότεροι. Αλλά επειδή ήταν πιο κυνικοί και πιο αδίστακτοι. Τόσο η Χίλαρι Κλίντον όσο και η Τζίπι Λίβνι ήταν μετριοπαθείς, πίστευαν στη συναίνεση, στο κράτος δικαίου και στις σχέσεις καλής γειτονίας. Κέρδισαν και τη λαϊκή ψήφο! Αλλά έπεσαν θύματα άδικων εκλογικών συστημάτων. Μια τέτοια περιπέτεια θέλει να αποτρέψει και ο Μητσοτάκης φέρνοντας μέσα στον μήνα στη Βουλή τον νέο εκλογικό νόμο.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ θα ήταν διαφορετικές χώρες αν σήμερα στο τιμόνι βρίσκονταν εκείνες οι δύο γυναίκες. Ο κόσμος ολόκληρος θα ήταν ενδεχομένως διαφορετικός. Οι δύο άνδρες που επικράτησαν, αντίθετα, καλλιέργησαν μια ακραία πόλωση σε προσωπικό επίπεδο. Και ανάγκασαν τους αντιπάλους τους να αναζητούν απελπισμένα – και μέχρι στιγμής ματαίως – όχι έναν ηγέτη με κριτήριο το συμφέρον της χώρας, αλλά έναν αντι-Τραμπ και έναν αντι-Νετανιάχου.

Το εγχείρημα είναι δύσκολο, γιατί προϋποθέτει αλλαγή πολιτικών εργαλείων. Οπως είπε η Λίβνι τον περασμένο Φεβρουάριο σε μια ομιλία της με την οποία αποχαιρέτισε την πολιτική, οι προφανείς ηθικές αξίες έχουν αποκτήσει συγκρουσιακό χαρακτήρα, η ειρήνη είναι πια μια βρώμικη λέξη, η δημοκρατία τελεί υπό διαρκείς επιθέσεις και όποια πολιτική άποψη διαφέρει από τις κυβερνητικές θέσεις αντιμετωπίζεται με ύβρεις.

Κι αυτό δεν περιορίζεται μόνο στην πολιτική τάξη, αλλά διαχέεται σε όλη την κοινωνία. Η περασμένη δεκαετία ήταν εκείνη που όλοι οι Ισραηλινοί έγιναν Νετανιάχου, γράφει ο Ανσελ Πφέφερ στη Χααρέτζ. Ακόμη κι εκείνοι που απεχθάνονται τον ίδιο και την πολιτική του τού επέτρεψαν να τους καθορίσει. Εγιναν κατοπτρικά του είδωλα.

Τα κοινά συμφέροντα της Ελλάδας με το Ισραήλ (και λιγότερο με τις ΗΠΑ) απέναντι στην τουρκική επεκτατική πολιτική υπαγορεύουν σε έναν βαθμό και τις επιλογές της. Αρκεί να μην ξεχνάμε με ποιους συνομιλούμε. Αρκεί να μη γίνουμε όλοι Νετανιάχου.