Το νέο αφεντικό της Nissan

Το δύσκολο έργο της βελτίωσης των σχέσεων με τη Renault, με την οποία η Nissan έχει ισχυρή συνεργασία, και την αύξηση των πωλήσεων οχημάτων όχι μόνο στην Ευρώπη και την Ασία αλλά και στην Αμερική αναλαμβάνει ο νέος διευθύνων σύμβουλος της ιαπωνικής αυτοκινητοβιομηχανίας, ο Μακότο Ουτσίντα, ο οποίος κρατά πλέον σφιχτά τα ηνία της δεύτερης μεγαλύτερης ιαπωνικής εταιρείας κατασκευής οχημάτων.

Η Nissan επιλέγοντας τον Ουτσίντα κινήθηκε αντισυμβατικά με την παραδοσιακή εταιρική κουλτούρα των ιαπωνικών εταιρειών. Ο Ουτσίντα εντάχθηκε στη Nissan το 2003, στα μέσα της καριέρας του, ενώ συνήθως όσοι αναλαμβάνουν τις υψηλότερες θέσεις σε ιαπωνικές εταιρείες περνούν όλη την επαγγελματική τους ζωή στον ίδιο όμιλο.

Η φήμη του είναι πολύ καλή. Ο Ουστίνα είναι γνωστός για την ισχυρή εργασιακή του ηθική και την αμείλικτη προσήλωσή του στις προσπάθειες περιορισμού του κόστους, όπως έγραψε για αυτόν το Reuters επικαλούμενο συνεργάτες του που μίλησαν με τον όρο να μην κατονομαστούν. Τον χαρακτήρισαν ακόμη ως άτομο που μιλά άμεσα και με ευθύτητα όταν οι συνθήκες το απαιτούν. «Είναι ένας Ιάπωνας που μέσα του στην πραγματικότητα δεν είναι Ιάπωνας. Πολύ ευθύς στον τρόπο έκφρασής του. Είναι εύκολο να τον καταλάβει κανείς» ανέφερε συνεργάτης του.

Στο πλάι του θα έχει τώρα τον νέο γενικό διευθυντή (COO) Ασουάνι Γκούπτα ο οποίος ήταν μέχρι τώρα υψηλόβαθμο στέλεχος στη Mitsubishi, εταιρεία με την οποία συνεργάζεται στενά η Nissan. Η νέα ηγεσία της Nissan θα αναλάβει επίσημα καθήκοντα από την 1η Ιανουαρίου. Ο νέος επικεφαλής δεν θέλησε να κάνει ακόμη δηλώσεις.

Η Nissan δέχτηκε πέρυσι ισχυρό πλήγμα από την παραίτηση του πρώην προέδρου της Κάρλος Γκοσν με κατηγορίες οικονομικών παραπτωμάτων. Ο Γκοσν αρνείται σθεναρά τις κατηγορίες αυτές, αλλά η σύλληψή του προκάλεσε αίσθηση όχι μόνο στην Ιαπωνία αλλά και σε ολόκληρο τον κόσμο. Για τον λόγο αυτόν ο Ουτσίντα θα πρέπει να προσπαθήσει τώρα για να φτιάξει ξανά την εικόνα της εταιρείας στο εσωτερικό και στο εξωτερικό.

Πλέον οι επενδυτές έχουν βάλει στο μικροσκόπιο τον 53χρονο Ουτσίντα για να δουν πόσο γρήγορα και με ποιον τρόπο θα εφαρμόσει το στρατηγικό του σχέδιο. Μέχρι τώρα ο Ουτσίντα ήταν επικεφαλής των δραστηριοτήτων της Nissan στην Κίνα και αντιπρόεδρος της εταιρείας.

Η τοποθέτησή του στη θέση αυτή φαίνεται μάλιστα να έχει την έγκριση και της ίδιας της Renault, κάτι πολύ σημαντικό για την ισχυροποίηση της συμμαχίας των δύο εταιρειών. Πηγή που πρόσκειται στη Renault χαρακτήρισε την επιλογή του νέου αφεντικού της Nissan ως «νίκη για τη συμμαχία», λέγοντας ότι τόσο ο Ουτσίντα όσο και ο Γκούπτα είναι πολύ ικανοί και έτοιμοι να βοηθήσουν τη Nissan να ανακάμψει.

Οι ισορροπίες είναι πολύ ευαίσθητες. Η Renault ελέγχει το 43,4% της Nissan με δικαιώματα ψήφου και η Nissan το 15% της Renault χωρίς τα ίδια δικαιώματα ψήφου. Η Renault ελέγχεται κατά 15% από το γαλλικό Δημόσιο. Η Nissan ελέγχει επίσης το 34% της Mitsubishi Motors.

Μετά τη σύλληψη του Γκοσν δημιουργήθηκαν ερωτήματα για τη συμμαχία αυτή που μέχρι πέρυσι μπορεί να οδηγούσε ακόμη και σε συγχώνευση των εταιρειών.

Ο Γκοσν θεωρούνταν ιθύνων νους πίσω από τη σχέση της Nissan και της Renault. Ο ίδιος τα προηγούμενα χρόνια οδήγησε σε πολύ στενή συνεργασία τις δύο αυτές εταιρείες δημιουργώντας τη μεγαλύτερη συνεργασία αυτοκινητοβιομηχανιών στον κόσμο. Η Nissan και η Renault υπό τον Γκοσν είχαν ακολουθήσει λίγο-πολύ κοινή πορεία σε εξέλιξη και πωλήσεις μοντέλων αλλά η σύλληψή του έχει θέσει σε δοκιμασία τις σχέσεις τους. Παρά τις προσπάθειες του Γκοσν τα προηγούμενα χρόνια να οδηγηθούν οι δύο εταιρείες σε συγχώνευση, οι Ιάπωνες είχαν αντισταθεί επειδή θεωρούσαν ότι η μετοχική σύνθεση μιας νέα εταιρείας μπορεί να μην ήταν τόσο ευνοϊκή για αυτούς όσο θα ήθελαν. Για αυτό είναι πλέον τόσο σημαντικός ο ρόλος του Ουτσίντα για τη σχέση μεταξύ Nissan και Renault.

Είναι ενδεικτικό ότι μετά την αποχώρηση του Γκοσν τα καθήκοντα του διευθύνοντος συμβούλου ανέλαβε ο Χιρότο Σαϊκάουα ο οποίος και αυτός αποχώρησε στην πορεία από την εταιρεία όταν παραδέχτηκε ότι έλαβε παρατύπως μεγαλύτερη αμοιβή από όσο θα έπρεπε. Ο Γκοσν από την πλευρά του κατηγορήθηκε από τις ιαπωνικές αρχές για απόκρυψη εισοδημάτων και χρήση εταιρικών πόρων προς ίδιον όφελος. Οι δικαστικές αρχές της Ιαπωνίας κατηγορούν τον Γκοσν ότι δήλωνε χαμηλότερα εισοδήματα από το 2010 και μετά και για περίοδο άνω των πέντε ετών – περίπου τα μισά από συνολικές αποδοχές 88 εκατ. δολαρίων. Ο Γκον συνελήφθη στο Τόκιο έπειτα από εσωτερικό έλεγχο που διενήργησε η Nissan. Μάλιστα μετά την αποχώρηση του Γκοσν θεωρείται ότι ξέσπασε εμφύλιος μέσα στους κόλπους της ιαπωνικής αυτοκινητοβιομηχανίας για να βρεθεί διάδοχος και να πραγματοποιηθούν αλλαγές στις ισορροπίες.

Παρά το γεγονός ότι ο Ουτσίντα έχει ειδικευτεί στις κοστολογήσεις και στην προμήθεια υλικών στην εταιρεία, κάτι πολύ σημαντικό για μια αυτοκινητοβιομηχανία, δεν θεωρούνταν φαβορί για τη θέση του μεγάλου αφεντικού του ομίλου. Κι αυτό επειδή σε αντίθεση με άλλα κορυφαία στελέχη, δεν έχει περάσει όλη τη σταδιοδρομία του στη Nissan. Μεταπήδησε σε αυτήν από τη Nissho Iwai, που αποτελεί πλέον μέρος του οίκου συναλλαγών Sojitz. Αποφοίτησε από το Πανεπιστήμιο Doshisha στο Κιότο, όπου σπούδασε θεολογία. Αντίθετα, πολλά κορυφαία στελέχη στην Ιαπωνία προέρχονται από το Πανεπιστήμιο του Τόκιο και έχουν σπουδάσει νομικά.