Γιάννης Βούλγαρης

Και όμως η συγκίνηση μπορεί να είναι χρησιμότερη από άλλη μια διαμάχη περί τους Εμφυλίους 1943-1949. Ο λόγος βεβαίως για τη συγκλονιστική εικόνα των «200 της Καισαριανής». Η φωτογραφία δεν προσφέρει κάτι καινούργιο στις απόψεις για την ελληνική ιστορία της Κατοχής και του Εμφυλίου, εξού και επανεμφανίστηκαν στον δημόσιο λόγο καθιερωμένες διαφορετικές ματιές. Ηταν κομμουνιστές […]

Παλιότερα ήταν το φάντασμα του κομμουνισμού που πλανιόταν πάνω από την Ευρώπη. Ηταν ένα σοβαρό φάντασμα. Δεν είχε καλό τέλος, είχε όμως μια εντυπωσιακή και αντιφατική ζωή. Παρήγαγε από τη μια, πίστη, ταυτότητα, χειραφέτηση και από την άλλη, καταπίεση και γκουλάγκ. Σήμερα συζητάμε για το φάντασμα του «αντισυστημισμού», που επίσης πλανιέται πάνω από την Ευρώπη […]

Πάντα οι κοινωνίες κινούνταν με έναν συνδυασμό ορθολογισμού και ανορθολογισμού. Σε περιόδους όμως γενικευμένης αβεβαιότητας η δοσολογία ανατρέπεται, οι συμπεριφορές γίνονται πιο απρόβλεπτες, οι συλλογικές ταυτότητες αδυνατίζουν και μετασχηματίζονται. Το βλέπουμε γύρω μας και εντός μας – στην Ελλάδα, στην Ευρώπη, στη Δύση, στον Κόσμο. Τα ερωτήματα είναι γνωστά. Πώς εξελίσσονται σήμερα οι παραδοσιακές πολιτικές […]

Η «Ευρώπη» και η διαδικασία ενοποίησής της βρίσκονταν σταθερά στο στόχαστρο εχθρών τόσο από τα δεξιά όσο και από τα αριστερά. Επρόκειτο συνήθως για έναν ξεκάθαρο αντιευρωπαϊσμό που είχε εθνικιστικές και αντιδυτικές αφετηρίες ή καλλιεργείτο από τμήματα του αμερικανικού κατεστημένου που έβλεπαν το ευρώ ως απειλή για την ηγεμονία του δολαρίου. Τον τελευταίο καιρό εντείνεται […]

Διάβασα την «Ιθάκη» του Τσίπρα από την αρχή ως το τέλος από επιστημονική υποχρέωση και από αυτονόητο πολιτικό ενδιαφέρον. Από υποχρέωση γιατί η ιστορία της μεταπολιτευτικής Ελλάδας καλύπτει μεγάλο μέρος της επιστημονικής μου δραστηριότητας και του συγγραφικού μου έργου. Πρόσφατα άλλωστε δημοσίευσα ένα βιβλίο ακριβώς για τη δραματική περίοδο της χρεοκοπίας, οπότε η αγωνία μου […]

Το όφελος από τις ενεργειακές συμφωνίες που υπέγραψε η Ελλάδα με τις ΗΠΑ δεν είναι μόνο οικονομικό, αλλά προσφέρει ένα νέο πλαίσιο για την εθνική στρατηγική της χώρας. Και μόνο να μπορείς να μιλάς για «πλαίσιο» εν μέσω της διεθνούς αβεβαιότητας και ασυναρτησίας, είναι καθησυχαστικό και γόνιμο. Το «πλαίσιο» εξ ορισμού δίνει σχήμα σε μια […]

Η πολιτική κρίση της Γαλλίας, τα προβλήματα του Μακρόν και του μακρονισμού, αποτελούν μια καλή εικονογράφηση των γενικότερων δυσκολιών που αντιμετωπίζουν οι δυτικές δημοκρατίες. Λέω εικονογράφηση γιατί προφανώς κάθε τέτοια κρίση έχει εθνικά χαρακτηριστικά και αιτίες, ταυτόχρονα όμως δίνει στις αδρές της γραμμές, τη γενικότερη εικόνα μιας εποχής. Οι μορφές της κρίσης έχουν ως επίκεντρο […]

Η εξωτερική μας πολιτική πάει καλύτερα από τον δημόσιο διάλογο για την εξωτερική μας πολιτική. Η θέση της Ελλάδας στον πραγματικό κόσμο είναι καλύτερη από τη θέση της Ελλάδας στον φαντασιακό κόσμο της ελληνικής δημόσιας κλωτσοπατινάδας. Ευτυχώς για την Ελλάδα, δυστυχώς για «αυτό που λέγεται δημόσιος βίος», όπως θα έλεγε ο παλαιός Κωνσταντίνος Καραμανλής. Το […]

Το έθιμο που λέγεται ΔΕΘ ήταν φέτος κατεξοχήν πολιτικό με έναν ιδιαίτερο τρόπο. Εικονογράφησε το πολιτικό πρόβλημα της χώρας και αποτύπωσε τις επιλογές που σκοπεύουν να κάνουν οι «μείζονες παίκτες» στο τελευταίο μίλι ως τις εκλογές που ελπίζουμε όντως να γίνουν στην προβλεπόμενη ώρα τους. Κατέγραψε καταρχάς τον κομματικό κατακερματισμό. Παρέλασαν ΙΧ κόμματα, προσωπικά μαγαζιά […]

Αγνωστο ακόμα πού θα οδηγήσουν οι φανερές και μυστικές «διαπραγματεύσεις» που με αγωνία παρακολουθούμε για την Ουκρανία. Ενα πράγμα όμως είναι σαφές. Η εισβολή του καθεστώτος Πούτιν στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο 2022, μακροϊστορικά μπορεί να θεωρηθεί το γεγονός – αφετηρία μιας νέας εποχής στην παγκόσμια πολιτική και σίγουρα στην ευρωπαϊκή. Οπως κάθε αφετηρία, έχει τα […]

Ενα πολιτικό σύστημα τοξικό, πολωτικό και στείρο μπορεί να γίνει αιτία διαφόρων δεινών σε μια χώρα. Οι πλέον επικίνδυνες επιπτώσεις εκδηλώνονται όμως στο πεδίο της εθνικής ασφάλειας και της εξωτερικής πολιτικής. Αυτή είναι μια χρήσιμη υπόμνηση καθώς η σημερινή πολιτική ατμόσφαιρα είναι εμφανώς τοξική και δηλητηριώδης. Υπάρχουν δύο τουλάχιστον τρόποι που η στείρα πολιτική διαμάχη […]