[Διαστάσεις] Κατασκευή εχθρών

Στη Γαλλία αποτελεί παράδοση: διάφοροι συγγραφείς εκδίδουν κατά καιρούς ολιγοσέλιδα βιβλιαράκια για μεγάλα θέματα, γραμμένα σε απλό ύφος. Οι τίτλοι είναι του τύπου: «Το Αουσβιτς όπως το εξήγησα στην κόρη μου» (Ανέτ Βιβιορκά) ή «Εξηγώντας το Ισλάμ στα παιδιά» (Ταχάρ μπεν Τζελούν). Εμπνεόμενος ίσως από αυτή την παράδοση, ο Γιάνης Βαρουφάκης έβγαλε το 2014 ένα βιβλίο με τον τίτλο: «Μιλώντας στην κόρη μου για την οικονομία». Με τον ίδιο πατρικό τόνο απευθυνόταν τον επόμενο χρόνο και στους ευρωπαίους υπουργούς Οικονομικών και παραλίγο να τινάξει τη χώρα στον αέρα.

Εγώ υπουργός δεν θα γίνω όσες πιέσεις κι αν δεχθώ, οπότε μπορώ άφοβα να φανταστώ πώς θα εξηγούσα στον γιο μου τις συνταρακτικές εξελίξεις των τελευταίων ημερών. Ασκηση ύφους είναι, μπορώ λοιπόν να αυθαιρετήσω. Στριμωγμένη σε όλα τα μέτωπα, και με τις δημοσκοπήσεις εναντίον της, η κυβέρνηση αποφασίζει να παίξει το γνωστό παιχνίδι: κατασκευή εχθρών. Ο καινούργιος είναι το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, όχι αναγκαστικά επειδή μας έκανε κάτι, αλλά επειδή έχει βεβαρημένο ποινικό μητρώο και «πουλάει». Κάποιος εγκέφαλος πετάει την ιδέα να υποκλαπούν οι συνομιλίες των στελεχών του. Η ιδέα, αν και εξαιρετικά επικίνδυνη, εγκρίνεται διά βοής και υλοποιείται με επιτυχία. Το προϊόν της υποκλοπής είναι πολύ ενδιαφέρον, όχι επειδή αποκαλύπτει κάτι που δεν ξέραμε, αλλά επειδή επιβεβαιώνει αυτά που ξέραμε: ότι το ΔΝΤ όχι μόνο θέλει τη μείωση του ελληνικού χρέους και το χαμήλωμα του στόχου για το πρωτογενές πλεόνασμα, αλλά είναι διατεθειμένο και να πιέσει προς αυτή την κατεύθυνση τη Γερμανία.

Ο γιος μου με διακόπτει: κατόπιν αυτού, αλλάζουμε προφανώς σχέδια και αξιοποιούμε σιωπηρά αυτή τη διαφορά για το δικό μας συμφέρον. Ε, λοιπόν, όχι! Αντιδρούμε κομπλεξικά, υστερικά και, κυρίως, ανόητα: στρέφουμε τους πάντες εναντίον μας. Επιβεβαιώνουμε ότι είμαστε ιδιαίτερη περίπτωση, ενδεχομένως ανίατη και σίγουρα ανάξια εμπιστοσύνης. Οι αποφάσεις για την τύχη μας δεν μπορεί λοιπόν να ληφθούν στην Αθήνα. Θα ληφθούν κάπου μεταξύ Βερολίνου, Παρισιού και Ουάσιγκτον. Και επειδή μπορεί να μη μας ανακοινωθούν καν, αναθέτουμε στα σαΐνια των μυστικών υπηρεσιών να τις μάθουν εξωδίκως.