Ενα σύγχρονο παραμύθι

Ο κόσμος από τον οποίο προέκυψαν τα παραμύθια, ξέρετε, αυτά που αφηγούμαστε στα παιδιά, έχει εκλείψει – μας αρέσει να φανταζόμαστε αυτές τις ιστορίες ως διαχρονικές, αλλά μόνο αυτό δεν είναι: Χάρη στα videogames, τα εντυπωσιακά γραφικά και τη ρουτινιάρικη καθημερινότητα, τα παιδιά έχουν ήδη προλάβει να στήσουν τις δικές τους ιστορίες, εντεταγμένες μάλιστα σε μια κοινωνική πραγματικότητα που κάνει αυτά τα «παλιά» παραμύθια να φαντάζουν πλήρως ακατανόητα.

Το πρώτο πράγμα που μαθαίνουν τα παιδιά σήμερα είναι η δυσπιστία. Και αυτό το γνωρίζει πολύ καλά ο Γουές Αντερσον, αυτός ο πολύ καλός μαθητής του Φελίνι και του Ρενουάρ, που ανέσυρε από την αμερικανική καθημερινότητα όλον αυτό τον χαμένο λυρισμό της – άθλος που μονάχα ένας καλλιτέχνης με πραγματική ευαισθησία θα μπορούσε να φέρει εις πέρας.

Ο Αντερσον, βλέπετε, στήνει μαγευτικά παραμύθια με υλικά ρεαλιστικά – και ο στόχος του είναι ένας: η καταπολέμηση αυτής ακριβώς της δυσπιστίας. Γιατί δεν είναι τα σύμπαντα που κινηματογραφεί παραμυθένια. Είναι ο τρόπος με τον οποίο τα βλέπει.

Οπως εδώ για παράδειγμα: Η ιστορία εκτυλίσσεται σε ένα νησί κοντά στις ακτές της Νέας Αγγλίας το καλοκαίρι του 1965, με πρωταγωνιστές δύο 12χρονα που ερωτεύονται (ένας ορφανός πρόσκοπος και μια φευγάτη συνομήλική του), κάνουν μια μυστική συμφωνία και το σκάνε μαζί μέσα στην άγρια φύση. Και ενώ οι Αρχές του νησιού προσπαθούν να τους πιάσουν, μια βίαιη καταιγίδα πλησιάζει την περιοχή: οι δυνάμεις του έρωτα και οι δυνάμεις της φύσεως συμμαχούν και συγκρούονται.

Και για να είμαστε σίγουροι πως αυτό που βλέπουμε είναι ένα παραμύθι, ο Αντερσον βάζει μέσα στο παιχνίδι και έναν αφηγητή (Μπομπ Μπάλαμπαν). Τα χρώματα είναι απαλά, παστέλ σχεδόν, η διάταξη του ντεκόρ αλλά και των ηθοποιών υποτάσσεται στους κανόνες της απόλυτης συμμετρίας, ενώ τα ρούχα των ηρώων δείχνουν να είναι πάντα ένα – δυο νούμερα πιο μικρά από αυτά που τους αντιστοιχούν. Ηρωες που ενσαρκώνει ένα πολυπληθές καστ: Εντουαρντ Νόρτον (αρχηγός της ομάδας των χακί προσκόπων), Μπρους Γουίλις (ο σερίφης του νησιού), Τίλντα Σουίντον (υπεύθυνη κοινωνικής πρόνοιας) και φυσικά ο Μπιλ Μάρεϊ (ο πατέρας της φευγάτης 12χρονης), εδώ στην έκτη κατά σειρά συνεργασία του με τον σκηνοθέτη.

Κανείς τους δεν δείχνει να «σπάει πλάκα» με τον χαρακτήρα του. Ολοι τους, σοβαροί άνθρωποι εν μέσω εξωφρενικών καταστάσεων, κάνουν ό,τι μπορούν για να διατηρήσουν την αξιοπρέπειά τους. Και γι’ αυτό μελαγχολούν. Γιατί πίσω από το αραχνοΰφαντο, νοσταλγικό και παραμυθένιο σύμπαν του Αντερσον, σύμπαν το οποίο διανθίζει με πολυάριθμα χιουμοριστικά γκαγκ (το «Moonrise kingdom”» πρέπει να είναι η πιο αστεία ταινία που γύρισε ποτέ), κρύβεται η θλίψη μιας αθωότητας που θυσιάστηκε στο βωμό της ενηλικίωσης – και εδώ είναι οι ενήλικοι αυτοί που δεν ξέρουν πραγματικά τι να κάνουν, συμπεριφερόμενοι πιο παιδιάστικα από τους δύο μικρούς πρωταγωνιστές.

Ερχεται όμως στο τέλος η αγάπη για να σαρώσει τα πάντα, να τιθασεύσει την ίδια τη φύση, να χαρίσει χαμόγελα σε όσους ήταν, μέχρι εκείνη τη στιγμή σκυθρωποί, να επαναφέρει την ελπίδα για την ανασυγκρότηση της χαμένης ανθρωπιάς μας. Ετσι, σε έναν κόσμο όπου τα πιο χαμηλά των ανθρώπινων ενστίκτων δείχνουν να έρχονται στην επιφάνεια και να ορίζουν τη καθημερινότητά μας, σε μια εποχή όπου το κτήνος μέσα μας ανοίγει διάπλατα το στόμα του για να μας χαμογελάσει χαιρέκακα, ο Γουές Αντερσον απαντά Beatl-ικά: «All you need is love» λέει. Κι εμείς το πιστεύουμε, όχι επειδή το έχουμε ανάγκη (που το έχουμε) αλλά επειδή ο ίδιος το πιστεύει τόσο πολύ. Βαθμοί: 7