[Φαινόμενα] Αστεγος, άνεργος και με πτυχίο

Ενα φινάλε εξόχως απλοϊκό, πλην συμβολικό. Η καταχρεωμένη οικογένεια του πυροσβέστη-Αθερίδη ξεσπιτώνεται, αφού δεν κατάφερε να πληρώσει το δάνειο με τους υπέρογκους τόκους που πήρε από τη γερμανίδα νύφη της για να αντιμετωπίσει το άλλο δάνειο που είχε πάρει από την τράπεζα.

Η διαφορά του «Πίσω στο σπίτι» με τις παλαιότερες σειρές ήταν ότι η κλειστοφοβική ατμόσφαιρα της οικογενειακής συγκατοίκησης και ο μικροαστικός κανιβαλισμός, που τη σφραγίζουν, είχαν φόντο, αντί τις «ευκαιρίες» για καταφερτζήδες, ενός τόπου που βούλιαζε άναρχα στην τρελή κατανάλωση, την οικονομική κρίση και τις επιπτώσεις της στη ζωή των μελών της οικογένειας-μοντέλου.

Ηταν το σεναριακό «εύρημα»-καταλύτης, ώστε να αναδειχθούν μέσα από την υποχρεωτική συμβίωση, για λόγους οικονομίας, γονιών, παιδιών, γαμπρών και εγγονών, τα ίδια πάντα ελαττωματικά ήθη των εθισμένων σε «λάθρα διαβίωση» νεοελλήνων μικροαστών.

Μικρολαμογιές, μικρομπαγαποντιές, αναζήτηση μεθόδων για «εύκολο χρήμα» που, παρά την αποτυχία τους, ουδόλως πτοούν τον «εγκέφαλο» πάτερφαμίλια να μηχανευτεί το επόμενο «κόλπο», ενώ τα τέκνα, το καθένα τους και από ένα λαμπρό δείγμα της αγωγής-του-αενάως-αφασικού που λαμβάνουν από τους υπερπροστατευτικούς γονείς τους, αποδείχθηκαν πλήρως ανίκανα ακόμη και να αντιληφθούν τη σοβαρότητα των προβλημάτων.

Με δυο δημοφιλείς πρωταγωνιστές, τη Μαρία Καβογιάννη στον ρόλο της μάνας και τον Θοδωρή Αθερίδη στον ρόλο του πατρός, αν και όχι στις καλύτερες τηλεοπτικές στιγμές τους, η σειρά είχε το επιπλέον επίκαιρο «εύρημα» του δανείου που παίρνει η οικογένεια από ζάπλουτη, ωραιοτάτη, νεαρή Γερμανίδα, την οποία γνωρίζει, ερωτεύεται και φέρνει στο σπίτι το «στερνοπούλι» τους (ένα κακέκτυπο του μοντέλου Τζανετάκος – Γώγου στο αλήστου μνήμης «Μια τρελή, τρελή οικογένεια»).

Η Γερμανίδα εκβιάζει ότι θα τους πάρει το σπίτι, τους «γδέρνει» στους τόκους, συνάπτει ερωτική σχέση με τον δεύτερο γιο, που είναι παντρεμένος, και έτσι μετατρέπεται σε απειλή για τον ηθικό και συναισθηματικό πυρήνα της οικογένειας.

Στο τέλος την αναζητεί η Αστυνομία να τη συλλάβει ως «τοκογλύφο» και ο ερωτευμένος μαζί της μικρός γιος αναλαμβάνει να την παντρευτεί για να σώσει την ίδια και την οικογένεια, αλλά καταφθάνει ο γερμανός πατήρ που δεν αστειεύεται με τα χρήματα και τους παίρνει το σπίτι.

Με άλλα λόγια, καλοί άνθρωποι και αγαπησιάρηδες, αλλά αμετανόητοι «λαθραίοι» του συστήματος, που όμως με την οικονομική κρίση δεν μπορούν πια να γλιστρήσουν ανώδυνα στους καιρούς. Ο μεγάλος γιος στο φινάλε ανακεφαλαιώνει την κατάσταση της ζωής του: «άστεγος», «άνεργος» και «με πτυχίο».

Ή μήπως δεν έμαθαν ποτέ άλλον τρόπο; Εκπρόσωποι μιας «Ελλάδας» καταδικασμένης να χάσει ό,τι απόκτησε με δάνεια; Να χάσει, με άλλα λόγια, το λουσάτο ντεκόρ μιας ζωής εν τέλει, χωρίς φιλοδοξίες, αυτοαναλωνόμενης στους στενούς της ορίζοντες, με μοναδικό, συμπαθητικό άλλοθι το υποτιθέμενο συναίσθημα.

Κάπως έτσι η σειρά έκλεισε το μάτι στη νεοελληνική πραγματικότητα της οικονομικής κρίσης. Με αφελή και απλοποιημένα μεταφορικά σχήματα, με στερεότυπα και με καρικατούρες χαρακτήρων. Οσο για το «μοντέλο» της ελληνικής οικογένειας, φυσικά και μένει ενωμένη μέχρι τέλους και συγχωρεί κάθε βλακεία, παραστράτημα και παρανομία των μελών της μέχρι τέλους.

Του είδους οι σειρές έχουν τη γλύκα του «οικείου», έχουν την απόλαυση της υπερβολής, έχουν την ανακούφιση της στασιμότητας του κόσμου, όπου κάθε ανατροπή αγγίζει μόνο την επιφάνεια και ποτέ τον συναισθηματικό πυρήνα των σχέσεων, αλλά αναμασούν με μανιώδες πείσμα την «Ελλάδα» της καθυστέρησης και μάλιστα χωρίς την ελάχιστη προοπτική. Κάποτε, στις εποχές της ευφορίας, «καθρέφτης» ενός αυτάρεσκου μικροαστισμού που κάγχαζε την πρόοδο εκ του-μισθοσυντήρητου-ασφαλούς και τώρα πληρώνει ακριβά την αδιέξοδη καθήλωσή του.