[Φαινόμενα] Ρυθμοί της μεσογειακής ψυχής

Στην αρχή ήταν οι νότες που έβγαιναν σαν λυγμός από το βάθος μιας ραγισμένης καρδιάς. Από νοσταλγία, από έρωτα. Εξοχες ερμηνείες των παθιασμένων φάντος με τη συνοδεία μιας κιθάρας, όπως θέλει η παράδοσή τους, σε μικρά μπαράκια χωμένα σε στενά. Και μετά ήταν η διαδρομή της κάμερας στις γειτονιές της Λισαβώνας σαν να αναζητούσε εκείνη τη γνώριμη ανάσα των ανθρώπων της Μεσογείου, κοινή ανάμεσα στους λαούς της, και την αποτύπωνε σε έξοχα πλάνα. Αυτά μας καθήλωσαν το απόγευμα της Κυριακής μπροστά στην οθόνη της ΕΤ1, όπου προβαλλόταν ένα από τα επεισόδια της σειράς «Μεσόγειος», αυτό το εξερευνητικό ταξίδι στις ξεχωριστές μουσικές που αναδύονται από τις γειτονιές αυτής της θάλασσας που ενώνει λαούς και Ιστορία. Ηχοι παλιοί, παραδοσιακοί, άλλοτε ανανεωμένοι με σύγχρονα στοιχεία και άλλοτε απλώς με φρέσκες ερμηνείες.

Μακριά από το να είναι τουριστική ξενάγηση, με εκείνες τις εξαντλητικές αφηγήσεις για την Ιστορία, τα μνημεία και τη μουσική σκηνή κάθε μεσογειακού τόπου, η σειρά επιμένει στην ατμόσφαιρα, την οποία συνθέτει συνδυάζοντας τη μουσική από νέους καλλιτέχνες με εικόνες από τους τόπους που είναι η πηγή της έμπνευσής τους. Μοιάζει με οπτικοακουστική βόλτα σε έναν κόσμο από μουσικές γνώριμες και καινούργιες μαζί, που αναδύεται από τα μνημεία και τις φτωχικές γειτονιές κάθε τόπου, εκεί όπου ο χρόνος έχει αφήσει τα βαθιά σημάδια της αδιάλειπτης συνέχειας της ζωής. Πού και πού η κάμερα βρίσκει την κατάλληλη γωνία ανάμεσα από κτίρια, πάνω από δρόμους και στενά για να αποτυπώσει σαν έκρηξη το εκτυφλωτικό μεσογειακό φως που διεισδύει ορμητικό ανάμεσά τους. Και αυτό κοινό σε όλους τους τόπους εδώ γύρω, όπως οι απλωμένες μπουγάδες, οι φιγούρες των ηλικιωμένων που ξεπροβάλλουν στα στενά μπαλκόνια ή πίσω από παράθυρα, έτσι για λίγο χάζι. Και δυο κουβέντες για τα φάντος από τους καλλιτέχνες που τα αγαπούν και τα ερμηνεύουν, για τη μουσική τους παράδοση που φέρνει στην καρδιά της ήχους από τις πορτογαλικές αποικίες.

Την αφήγηση στη «Μεσόγειο» την αναλαμβάνουν ήχοι και εικόνες σε μια ρυθμική, αισθητικά απολαυστική σύνθεση, η οποία αποτυπώνει το ξεχωριστό μουσικό χρώμα του τόπου που επισκέπτεται η κάμερα. Τη σκηνοθεσία και το σενάριο υπογράφει ο Πέτρος Καρκανεβάτος και είναι από εκείνες τις εκπομπές της ΕΡΤ που θυμίζουν στον θεατή τον αληθινό ρόλο της τηλεόρασης.