Αντιδράσεις για τον «δολοφόνο»

Αντιμέτωπες με αντιδράσεις γυναικείων οργανώσεων βρίσκονται για μια ακόμη φορά οι «Γυναίκες» του Ουαζντί Μουαουάντ. Καθώς θα γίνουν αφορμή για να βρεθεί στο Ηρώδειο ο Μπερτράν Καντά, ο γάλλος μουσικός – ηγετική μορφή του γαλλικού ροκ συγκροτήματος Noir Desir – που ξυλοκόπησε μέχρι θανάτου τη σύντροφό του, ηθοποιό Μαρί Τρεντινιάν (κόρη του Ζαν Λουί Τρεντινιάν), το 2003 στη Λιθουανία.

Ο Καντά χαρακτηρίζεται «persona non grata», ανεπιθύμητος, από δέκα γυναικείες φεμινιστικές οργανώσεις (ανάμεσά τους ο Σύνδεσμος για τα Δικαιώματα της Γυναίκας, η Ενωση Γυναικών Ελλάδος, ο Οργανισμός Γυναικών Επιχειρηματιών – Επαγγελματιών, ο Πολιτικός Σύνδεσμος Γυναικών), που σε ανακοίνωσή τους υποστηρίζουν ότι η συμμετοχή του στην παράσταση του Φεστιβάλ Αθηνών είναι «ευθεία πρόκληση για τα αναρίθμητα θύματα της ενδοοικογενειακής βίας».

Δεν είναι η πρώτη φορά που ο σκηνοθέτης βρέθηκε σε άβολη θέση για την επιλογή του Καντά για τον Χορό στις «Γυναίκες» και για τη σύνθεση της μουσικής στην παράσταση. Η οποία αποτελείται από ολόκληρες τις τραγωδίες του Σοφοκλή με ηρωίδες γυναίκες, «Τραχίνιες», «Αντιγόνη», «Ηλέκτρα» μεταφρασμένες στα γαλλικά από τον Ρομπέρ Νταβρέ – έχει ακυρωθεί, λόγω οργισμένων αντιδράσεων γυναικείων οργανώσεων, στο Κεμπέκ, το Μόντρεαλ, την Οτάβα και τη Βαρκελώνη. Η πρεμιέρα δόθηκε τελικά στο Μπορντό της Γαλλίας.

«Το ερχόμενο Σαββατοκύριακο δεν χειροκροτούμε. Λυπούμαστε», σημείωνε σε ανακοίνωσή της η (ελληνική) Γενική Γραμματεία Ισότητας των Φύλων. «Ο Καντά δεν κυκλοφορεί απλώς ελεύθερος, όπως έχει κάθε δικαίωμα που δεν αμφισβητείται, αλλά επιζητεί και το χειροκρότημα του κοινού. Το Ελληνικό Φεστιβάλ δεν ακολούθησε το παράδειγμα του Κεμπέκ και της Βαρκελώνης. Δεν έδωσε την απαραίτητη σημασία στην πρόκληση που αποτελεί η παρουσία του Μπερτράν Καντά στη σκηνή του Ηρωδείου και μάλιστα στο θεατρικό έργο “Γυναίκες”, το οποίο – κατά τραγική ειρωνεία – περιλαμβάνει και την Αντιγόνη, σύμβολο αντίστασης απέναντι στην ανδρική εξουσία».

Ο Μπερτράν Καντά, που είχε δηλώσει στο δικαστήριο πως δεν θυμόταν τη στιγμή του φόνου, είχε καταδικαστεί σε οκταετή κάθειρξη και είχε εκτίσει ποινή τριών ετών με το ελαφρυντικό της «μετάνοιας», είναι ελεύθερος από τις 29 Ιουλίου του 2010. «Καθένας έχει δικαίωμα να αμφισβητήσει την απόφαση του δικαστηρίου. Εγώ θεώρησα σημαντικό να απελευθερωθεί. Να του δώσουμε θέση ανάμεσα στους ζωντανούς», σχολίαζε χθες ο Ουαζντί Μουαουάντ.

Τι συμβαίνει όμως όταν η «Αντιγόνη» και ο άταφος αδερφός της «γεννούν» συνειρμούς με την τραγωδία Καντά; «Οι τραγωδίες των “Γυναικών” αντικατοπτρίζουν τη δική του πτώση. Η συμβολική του παρουσία στη σκηνή είναι δυνατή. Κάτι που είναι συγκινητικό και για τον ίδιο», απαντά ο λιβανέζος σκηνοθέτης.

Οσο για τον ρόλο του Χορού; «Η ιδέα και μόνο των 15 ηθοποιών που μιλούν με μια φωνή είναι κάτι που εγώ δεν γνώρισα ποτέ στη ζωή μου. Προέρχομαι από μια χώρα, τον Λίβανο, όπου δυστυχώς η συλλογικότητα γίνεται κατανοητή μόνο μέσω του κατακερματισμού των σχέσεων που μεταφράζεται σε εμφύλιο πόλεμο», εξηγούσε ο σκηνοθέτης και συγγραφέας (το έργο του «Διψασμένοι» ανέβηκε το 2009 από το Εθνικό Θέατρο).

Αναζητώντας την «τρέλα», όπως λέει, ο Ουαζντί Μουαουάντ στράφηκε στο ροκ για τη μουσική της παράστασης. «Οι Μπιτλς και οι Rolling Stones δεν ταίριαζαν. Οι Doors και οι Nirvana ήταν αυτό που ζητούσα. Το κείμενο πάλλεται χάρη στις μουσικές της παράστασης» (στη σύνθεση των οποίων συμμετείχε ο Καντά).