∆ιαµάντια στα σκουπίδια

{{{ video }}}Ελάχιστη, µικρή, τόση δα µικροκλίµακα της ελληνικής πραγµατικότητας αποτελεί η διαχείριση µιας αριστοτεχνικά χειροποίητης ουγγρικής παραγωγής µε τον τίτλο «Το άλογο του Τορίνο» (The Turin Horse) σκηνοθετηµένη από το δίδυµο Μπέλα Ταρ και Αγκνες Χρανίτζκι, το δεύτερο σπουδαιότερο βραβείο από την τελευταία Μπερλινάλε
∆ύο πράγµατα µάνι µάνι. Το πρώτο, το παρασκήνιο. Ο επιχειρηµατίας που εξασφάλισε τα δικαιώµατα της ταινίας µοίρασε στους κριτικούς screeners,δηλαδή DVD, έτσι ώστε να τηδουν στον υπολογιστή τους ή στην τηλεόρασή τους. Περίπου σαν να έχεις στον πάγκο τον Μέσι και να τον χρησιµοποιείς πέντε λεπτά ως αλλαγή. Το δεύτερο η υποτίµηση ενός έργου τέχνης. Επειδή η φωτογραφία είναι ασπρόµαυρη. Επειδή η αισθητική του Μπέλα Ταρ λειτουργεί µε µονοπλάνα. Επειδή τοβάθος πεδίου είναι απροσµέτρητο. Επειδή πρωταγωνιστικό ρόλο σ’ αυτήν την Αποκάλυψη (µε τη βιβλική σηµειολογία) παίζουν τα στοιχεία της φύσης, ιδιαίτερα ο βαρύς ουρανός και ο θυελλώδης άνεµος. Επειδή πρόκειται για µια ταινία, εκτός σηµερινού τόπου και χρόνου, εντελώς αντιτηλεοπτική, εντελώς ποιητική και «παλιάς κοπής», ως εκ τούτου είναι εντελώς ακατάλληλη προς οικιακή χρήση και DVD. Τουτέστιν ο άνθρωπος που την αγόρασε σχεδόν τη «δολοφόνησε».

Πάµε στην ουσία. Απ’ όσα κατάφεραν ναπροσλάβουν και να επεξεργαστούν οι αισθήσεις µου βλέποντας αυτές τις θηριώδεις εικόνες αιχµάλωτες και συρρικνωµένες στις µικροσκοπικές διαστάσεις ενός κουτιού. Αφετηρία αυτής της χριστιανικής προφητείας _ γιατί περί αυτού πρόκειται _ υπήρξε ένα περιστατικό που συνέβη στο Τορίνο το 1889 στον Φρίντριχ Νίτσε. Κάποιος αµαξάς αρχίζει να µαστιγώνει αλύπητα το άλογό του και τότε ο γερµανός φιλόσοφος τοαγκαλιάζει και αρχίζει να κλαίει µε αναφιλητά. Επιστρέφοντας στο δωµάτιό του βγάζει µια κραυγή «µητέρα είµαι τρελός». Τι σηµαίνουν όλα αυτά;

Ηλικιωµένος, ταλαιπωρηµένος και ρακένδυτα ντυµένος µονόχειρας (από το δεξί του)ζει µε την κόρη του σε µια καλύβα, φυτεµένη σε µια απέραντη, άνυδρη πεδιάδα στο πουθενά. Μοναδικό εργαλείο ένα ψωραλέο άλογο που σέρνει σαραβαλιασµένο κάρο. Η τελετουργία µονότονα ρυθµισµένη. Τοξηµέρωµα σηκώνονται. Η κόρη βγαίνει από την καλύβα και γεµίζει δύο τενεκέδες νερό από το πηγάδι. Στη συνέχεια ο βιβλικός πατριάρχης δένει το κάρο στο άλογο και φεύγει. Γιαπού; Καµία σηµασία. Γιατί; Το ίδιο. Οταν επιστρέψει θα στρωθεί το τραπέζι µε δύο όλα κι όλα πιάτα τα οποία φιλοξενούν από µία βραστή πατάτα το καθένα. Τρώνε και αµέσως µετά κάθονται ακούνητοι µπροστά από το κάδρο ενός παράθυρουβλέποντας το απέραντο κενό. Κυρίαρχο ρόλο στη συµβολική ζωή αυτού του δίδυµου, παίζει η αόρατη, σαρωτική παρουσία ενός αέρα που φυσάει σαν να προαναγγέλλει τον επερχόµενο ολοκληρωτικό αφανισµό του ανθρώπινου «είδους» από τη Γη.

Το πρώτο περιστατικό που διακόπτει αυτήν τη µονότονη, καταθλιπτική επανάληψη της προγραµµατισµένης τελετουργίας είναιη εµφάνιση κάποιου γείτονα που κάθεται και βγάζει φιλοσοφικό λογύδριο που συνοψίζεται σε µερικές λέξεις «ό,τι αγγίζουµε το αρπάζουµε και το εξευτελίζου µε». ∆ηλαδή τετέλεσται. Το δεύτερο η εχθρική εισβολή µιας οµάδας Τσιγγάνων που ορµάνε στο πηγάδι να αρπάξουν νερό, αλλά ο γέρος τούς απωθεί και τότε εκείνοι, όταν φύγουν θα αµολήσουν απειλή, ότι δηλαδή θα επιστρέψουν και θα τακάνουν όλα ρηµαδιό. Το τρίτο και τελευταίο περιστατικό, η άρνηση του αλόγου να φάει και να πιει. Το µοναδικό πλάσµα που λέει «όχι». Που αρνείται να συµφιλιωθεί µε αυτήν την καταστροφή. Το µοναδικόζωντανό που διαθέτει κάποιο ίχνος αντίστασης. Ψυχή. Ο Ούγγρος παραδίδει υποδειγµατικό µάθηµα χειροποίητης σκηνοθεσίας. Μέσαστο ίδιο πλάνο, µονοκοπανιά δηλαδή, διαµορφώνονται οι σχέσεις, οι αντιθέσεις, ηγεωµετρία του χώρου, τα πάντα. Η µονταζιέρα πάει περίπατο. Κάθε κόκκος φωτογραφίαςστάζει από σάρκα, ιδρώτα, πόνο, αίµα. Να χάσκεις µε το στόµα ανοικτό σα να βλέπεις τις πιο ζωντανές, εκφραστικές και ταυτόχρονα συµβολικές σκηνές που ούτε καν τις έχεις φανταστεί. Απίστευτο. Τα µονοπλάνα σε διάταξη έξι ηµερών. Περίπου τρία οκτάλεπτα µονοπλάνα για κάθε ηµέρα. Και όµως. ∆εν βαρέθηκα ούτε στιγµή. Απόµαζοχισµό; Λάθος. Αντε να το δείτε και θακαταλάβετε τι θέλω να πω. Τους ξεπερνάει, µας ξεπερνάει, µε ξεπερνάει αυτή ηδιαβολική του εµµονή µε έκφραση µοναδική. Τέλος, µια ένσταση εντελώς ιδεολογική.Σχηµατικοί οι συµβολισµοί. Θεοκρατούµενο, µεταφυσικό το περιεχόµενο. Είπαµε. Η ταινία που προαναγγέλλει τόσο πειστικά και τόσο µινιµαλιστικά την ολοσχερή καταστροφή όσο καµιά άλλη µέχρι στιγµής. Γιατί; Επειδή ο Ανθρωποςείναι άπληστος, άρπαγας, αχάριστος. ∆ιαφωνώ. Γιατί αυτό κολλάει στα πάντα. Από τον σταλινισµό και τον αχόρταγο καπιταλισµό, µέχρι τον πυρηνικό αφανισµό. Οµως η αισθητική µο-να-δι-κή!

{{{ video }}}

«Το άλογο του Τορίνο»

Μάθηµα σκηνοθεσίας Ασπρόµαυρες σκηνές σε µονοπλάνα Το τέλος του κόσµου

Βαθnullοί=9

(Masterpiece)

Εκτελεστές, ερωτικό τρίγωνο, λαθροµετανάστευση

«Hanna» Στυλιζαρισµένη περιπέτεια του Τζο Ράιτ («Εξιλέωση») µε Σίρσα Ρόναν, Κέιτ Μπλάνσετ, Ερικ Μπάνα. Ενα κορίτσι µεγαλώνει και εκπαιδεύεται από τον πατέρα της στην επιβίωση, στις πολεµικές τέχνες και τα πυροβόλα όπλα. Ετσι µετατρέπεται σε απόλυτο θανατερό εργαλείο και όταν εξέρχεται από την αποµόνωση, η µισή CIA την καταδιώκει να την εξοντώσει! Βαθµοί=5

{{{ video }}}

«Κόκκινος ουρανός» Της Λάγιας Γιούργου. Ερωτικό τρίγωνο κάπου στην Κρήτη (Απόστολος Τότσικας, Ορφέας Αυγουστίδης, Pihla Vitala). ∆ύο κολ λητοί που σκοτώνουν τον ελεύθερο χρόνο τους µε ρακιές, µεζέδες και φούντα, ερωτεύονται την ίδια Γερµανίδα. Εκείνη πρώτα πάει µε τον ορµητικό και ενστικτώδη Στέλιο και στη συνέχεια µε τον διανοούµενο Αρη. Υπογείως κυκλοφορεί αρσενική οµοφυλοφιλία. Συνηθέστατη γυναικεία άποψη για την ανδρική φιλία. Η Γιούργου χειρίζεται τα πάντα µε επιδεξιότητα και αρτιότητα. Της βγάζω το καπέλο. Οµως µπόλικη φλυαρία. Και κυρίως έκανε την τρίχα τριχιά η κυρία! Βαθµοί=5

{{{ video }}}

«Παράνοµη» (Illegal) Του Ολιβιέ Μασέ Ντεπάς. Το δράµα µιας λαθροµετανάστριας από Ρωσία που ζει στο Βέλγιο µε τον δωδεκάχρονο γιο της. Τη συλλαµβάνουν, την µπαγλαρώνουν και το µαρτύριο αρχίζει. Καλοφτιαγµένο αλλά συνηθισµένο. Βαθµοί=5

{{{ video }}}

«Sucker Punch» Πλαστική περιπέτεια σε στυλ κόµικς του Ζακ Σνάιντερ («300»). Ούτε τα πέντε κορίτσια ούτε η δράση ούτε τίποτα εκτός από το soundtack. Το µόνο που αξίζει. Βαθµοί=0

{{{ video }}}

Η καλύτερη διασκέδαση

Οποιος επιθυµεί να την καταβρεί, δεν έχει παρά να κόψει εισιτήριο και να απολαύσει «Rio». Το δεύτερο, µετά το «Rango», καλύτερο animation που κυκλοφορεί σ’ αυτήν την πρωτεύουσα της µακρόσυρτης και βαριάς κατάθλιψης!

Μη µε παρεξηγείτε. Ακούγεται σαν διαφηµιστικόσλόγκαν. Οµως πιστέψτε µε. Βγαίνει µέσα από τον αυθορµητισµό µου. Οπως το αισθάνθηκα απολαµβάνοντας τις περιπέτειες του Μπλου. Ενός γαλάζιου παπαγάλου από το σπάνιο είδος Μακάο. Αυτός λοιπόν ο πανέξυπνος τύπος, επειδή µεγάλωσε και καλοπέρασε στο σπίτι µιας µοναχικής θηλυκής ύπαρξης µε οικολογικές ανησυχίες, κερδίζει όλες τις ιδιότητες και όλα τα προτερήµατα ενός έξυπνου ανθρώπου. Με αντάλλαγµα να χάσει εντελώς το πρωταρχικό του ένστικτο.

∆ηλαδή ξεχνάει να πετάει σαν όλα τ’ άλλα τα πουλιά.Ελεύθερος αλλά σε χρυσό κλουβί. Η εξηµέρωση των ζώων, λένε πλαγίως ο πανούργος σεναριογράφος Ντον Ράιµερ και ο ευέλικτος και ευρηµατικός σκηνοθέτης Κάρλος Σαλντάνια, είναι η µεγαλύτερη φενάκη συνύπαρξης – εντός της οικίας – ανθρώπων µε ζώα. Η κυρία του Μπλου λοιπόν, πείθεται από έναν συµπαθέστατο και αφελή ορνιθολόγο να µεταφέρουν τον παπαγάλο στο Ρίο και να τον διασταυρώσουν µε την Τζούελ, ώστε να συνεχιστεί η διαιώνιση αυτού του σπάνιου είδους. Ετσι από τη χιονισµένη και παγωµένη Μινεσότα πέφτουν πάνω στη βραζιλιάνικη καυτή σάµπα. Οµως µια τριάδα µαφιόζων αρπάζουν τα δυο παπαγαλάκια προκειµένου να τα µοσχοπουλήσουν σε κάποιους φραγκάτους λευκούς. Το πρόβληµα τώρα τίθεται ως εξής.

Η γκόµενα, δηλαδή η Τζούελ, µπορεί να πετάξει. Ο Μπλου, ο καλοµαθηµένος, δενµπορεί. Το θηλυκό µε το ένστικτο και το ζωντανό κύτταρο. Το αρσενικό µε τον εγκέφαλο και το µυαλό. Απ’ εδώ και κάτω αρχίζει ένα πολύχρωµο, τρισδιάστατο πανηγύρι τρελό.

Τρία πράγµατα κρατώ: πρώτα έναν έξοχο συνδυασµό ευρηµάτων και µουσικών ρυθµών. Η σάµπα πάει σύννεφο. Να σηκωθώ και να χορέψω. ∆ύο τραγούδια µε ξετρέλαναν. Θα πάρω το soundtrack οπωσδήποτε. Το δεύτερο, οι φωνές. Τόσο του Μπλου, δηλαδή του Τζέσε Αϊζενµπεργκ («Social network»), όσο και της τσαχπίνας και ανυπότακτης Τζούελ, δηλαδή της Αν Χάθαγουεϊ. Κυρίως όµως του Νάιτζελ. Ενός δολοπλόκου, µοχθηρού παπαγάλου, του πιο ευφυούς και αδίστακτου µπράβου του αρχιµαφιόζου που έχει βάλει στο µάτι τα δύο Μακάο. Και τρίτο η καταιγιστικός ρυθµός που δεν σε αφήνει να πας προς νερού σου ούτε ένα λεπτό. Εξαιρετικό!

{{{ video }}}

«Rio»

∆ύο παπαγάλοι στο ίδιο κλουβί Εκείνη πετάει Εκείνος µε το µυαλό

Βαθµοί=7

(απολαυστικό)

Η «σουσουράδα» Κατρίν Ντενέβ

«Potiche» ∆ηλαδή ««σουσουράδα», «γλάστρα». Από την κοµεντί του Φρανσουά Οζόν όπου «σουσουράδα» η Κατρίν Ντενέβ (µε πατηµένα τα 68, σαν ρεπλίκα της µακαρίτισσας Μαρίκας Νέζερ), σύζυγος αυταρχικού βιοµήχανου οµπρελών, αναλαµβάνει τα ηνία της επιχείρησης και τουµπάρει τον Ζεράρ Ντεπαρντιέ (µε πατηµένα τα 63), τον φουσκωµένο σαν µπαλόνι και κόκκινο δήµαρχο της πόλης. Οµως επειδή και ο καραδεξιός σύζυγος αλλά και καρααριστερός εραστής είναι φαλλοκράτες, εκείνη επανέρχεται ως υποψήφια βουλευτής. Παντρεµένη µε τον καπιταλισµό, ερωτευµένη µε τον κοµµουνισµό. Ιδού το στυλ το γαλλικό. Μέχρι τη µέση το φχαριστήθηκα. Μετά το βαρέθηκα!

{{{ video }}}

Βαθµοί=5

(µισό – µισό)

Επάγγελµα: νεκρός

Καλός δηµοσιογράφος είναι ο ενσωµατωµένος (υποταγµένος) ή ονεκρός δηµοσιογράφος. Καµιά τριακοσαριά τέτοιοι, ανυπότακτοι, που απλώς έκαναν τη δουλειά τους, να ενηµερώσουν σωστά το κοινό τους, βρέθηκαν νεκροί από ρουκέτες καιριπές, κυρίως αµερικανών πεζοναυτών στη διάρκεια της δεύτερης εισβολής στο Ιράκ. Το καυτό, συµπυκνωµένο και σωστά οργανωµένο ντοκουµέντο «Πεθαίνοντας για την αλήθεια» του συνάδελφου ΝίκουΜεγγρέλη αποτελεί ταυτόχρονα τον θρίαµβο της αληθινής µαχόµενης δηµοσιογραφίας και αναδεικνύει έναν επιδέξιο ντοκιµαντερίστα.

Η σκηνή όπου ένας Αµερικανός οπλισµένος σαν αστακός σηµαδεύει το όχηµαπου µεταφέρει την απαχθείσαιταλίδα δηµοσιογράφο Τζουλιάνα Σγκρένα είναι ανατριχιαστική γιατί είναι τερατώδης και αληθινή. Ο πεζοναύτης µέσω ασύρµατης επικοινωνίας ρωτάει τον ανώτερό του «τώρα τη µεταφέρουν,να πυροβολήσω;». Μεσολαβούν κλάσµατα θανατερής σιωπής. Υστερα ακούγεται «shoot», ύστερα πέφτουν ριπές εν ψυχρώ. Υστερα νεκρός ο ελευθερωτής της Σγκρένα, ο Νίκολα Καλίπαρι. Και πώςεξηγούν οισύµµαχοι αυτή τη δολοφονική πράξη; Ελα µωρέ… Casualties of war. Στην πραγµατικότητα να κλείσουν τα στόµατα των ανυπάκουων δηµοσιογράφων.Και όσοι επιθυµούν να κάτσουν σε τραπέζι – πίστα να απολαύσουν το θέαµα ενός πολέµου και να διαστρέψουν την κόλαση σε παράδεισο πρέπεινα ενσωµατωθούν παρέαµε τα φανταράκια πουσκοτώνουν έτσι για πλάκα. Το όπλοτου ΝίκουΜεγγρέληδέκα φορές ανώτερο από το µιλιταριστικό «Hurt Locker» και πιο αποτελεσµατι κόαπότο «Redacted» («Εν ψυχρώ») του Μπράιαν Ντε Πάλµα. Μια µατιά και θα συµφωνήσει και ο πιο δύσπιστος θεατής.

Βαθnullοί=7

(µπράβο Νίκο)