Η πορεία της ευρωζώνης

Στέλιος Καραµπάσης
ΣΕΡΡΕΣ
Η φιλολογία γύρω από την αντιµετώπιση της ευρωπαϊκής κρίσης χρέους και τις λύσεις που θα συζητηθούν στις επικείµενες Συνόδους Κορυφής, όπως αυτή έχει αναπτυχθεί τελευταία από οικονοµικο-επιχειρηµατικούς κύκλους αλλά και από τµήµα της πολιτικής ηγεσίας της Γερµανίας, περιορίζεται σε µερικές µόνο αλήθειες, και δη αυτές που αφορούν ξένους λαούς. Αγγίζει τα όρια της παραδοξότητας το ότι, ενώ αναζητείται βιώσιµη συνολική λύση, σηµαντικές πτυχές του προβλήµατος που αντιµετωπίζει η ευρωζώνη, αλλά και κρίσιµες αιτίες που το προκάλεσαν, µένουν αφώτιστες µέσα στον δηµόσιο διάλογο. Η ευρωζώνη βρίσκεται σε εξαιρετικά κρίσιµη ιστορική καµπή, αλλά προκειµένου να αντιµετωπίσει µε δίκαιο τρόπο τις ανισορροπίες της και να επανακαθορίσει την πορεία ενός συλλογικού της µέλλοντος χρειάζεται να ανατρέξει µε σηµειολογική λογική στην πρόσφατη ευρωπαϊκή ιστορία, και δη στη χρονιά που άλλαξε ριζικά τη γεωπολιτική σηµασία των νυν ισχυρών µελών της. Οι παραλληλισµοί τής τότε µε την παρούσα κατάσταση είναι κάτι περισσότερο από ενδιαφέροντες.

Η πτώση του Τείχους του Βερολίνου στο τέλος του 1989 αποτέλεσε συν τοις άλλοις τη χρονική αφετηρία προώθησης του σχεδίου για την επανένωση των δύο Γερµανιών, το οποίο υποστηρίχθηκε κατά κόρον όχι µόνο από την τότε δυτικογερµανική ηγεσία αλλά και από τον γάλλο πρόεδρο, σε µια συγκυρία που ανεδείκνυε µια σπάνια σύµπτωση ισχυρών συµφερόντων. Οι φόβοι από τις επιπτώσεις πραγµατοποίησης ενόςτέτοιου εγχειρήµατος ήταν µεγάλοι και δεν εκδηλώθηκαν µόνο στους κόλπους ορισµένων ευρωπαϊκών χωρών. Αυτές, µε τις µνήµες του Β΄ Παγκοσµίου Πολέµου ακόµα νωπές, έδειχναν ιδιαίτερα ανήσυχες από την προοπτική µιας απρόσµενης παλινόρθωσης της γερµανικής κυριαρχίας στο εσωτερικό της τότε Ευρωπαϊκής Οικονοµικής Κοινότητας. Η ισορροπία δυνάµεων που είχε επιτευχθεί µεταπολεµικά στην Ευρώπη αναταρασσόταν ξαφνικά από τις γεωπολιτικές αλλαγές που προκαλούσε η πτώση του κοµµουνισµού. Ανησυχίες υπήρχαν και στο εσωτερικό της ∆υτικής Γερµανίας, κυρίως όµως για πρακτικούς λόγους. Ενα µεγάλο τµήµα της κοινής γνώµης της διαφαινόταν αρνητικό στο να επωµιστεί η χώρα από µόνη της το δυσβάσταχτο οικονοµικό τίµηµα ανασυγκρότησης της διαλυµένης οικονοµικά ανατολικής πλευράς της. Η δηµιουργία της ΟΝΕ, έµπρακτη ανάδειξη της κοινής ευρωπαϊκής συνείδησης που θα απέφερε σηµαντικά οικονοµικά πλεονεκτήµατα στα κράτη-µέλη της, θα απαντούσε στις πολλαπλές γερµανικές ανάγκες και αβεβαιότητες της εποχής αλλά και θα αποτελούσε µακροπρόθεσµα το όχηµα µε τη βοήθεια του οποίου θα ανερχόταν η Γερµανία ως η µεγάλη οικονοµική δύναµη που είναι σήµερα.