Ο ιδιότυπος αγγλικός εθνικισμός

Είναι πολύ ενδιαφέρουσα η ιστορία της αγγλικής εθνικής ταυτότητας. Είναι πολύ διαφορετική από των άλλων εθνών. Ο εθνικισμός των Αγγλων διαμορφώθηκε αλλιώς από το κλασικό πρότυπο, με πολλές διαφορετικές συνέπειες. Ο εθνικισμός ήταν η μεγάλη ιδεολογική δύναμη που γκρέμισε τις αυτοκρατορίες της νεότερης ιστορίας (την αυστρουγγρική, την τσαρική, την οθωμανική). Ο ιδιότυπος αγγλικός εθνικισμός αντίθετα οικοδόμησε τη βρετανική αυτοκρατορία. # Από τον 18ο αιώνα, ο αγγλικός εθνικισμός ακολουθεί δικό του, διαφορετικό δρόμο. Δεν περιγράφει τους Αγγλους σαν ένα έθνος ανάμεσα στα άλλα στον κόσμο. Δεν τους αποδίδει τους κλασικούς στόχους που συγκροτούν ένα σχέδιο «εθνικό», δηλαδή εσωστρεφές, που αποκλείει τους «άλλους», σχέδιο «αγγλικό» και αφομοιωτικό. Τους αποδίδει στόχους πολύ ευρύτερους των εθνικών και συγκροτεί ένα σχέδιο μεγαλόπνοο και αλαζονικό που υπερβαίνει το κλασικό εθνικό.

# Δεν προβάλλουν οι Αγγλοι την ιδιαίτερη ταυτότητά τους, δεν επιδιώκουν να επιβάλουν τον αγγλικό εθνικισμό. Αποδίδουν στην εθνική τους ομάδα μια ιδιαίτερη «αποστολή», που στοχεύει πολύ μακριά, έχει αντικείμενο τον κόσμο και προοπτική τον «εκπολιτισμό» όλης της οικουμένης. Δηλαδή, μην ακολουθώντας το εθνικό σχέδιο, διαμορφώνουν σταδιακά ένα σχέδιο μεγαλεπήβολο και «ιεραποστολικό», με σύγχρονη ορολογία ιμπεριαλιστικό.

# Από το 1707 (που γίνεται η ένωση με τη Σκωτία) ο ιδιότυπος αγγλικός εθνικισμός οικοδομεί μια εθνική ταυτότητα των Βρετανών. Την παρουσιάζει ανοιχτή στην ποικιλία, δεν επιδιώκει να προβάλει την αγγλική ταυτότητα, δεν αποπειράται να την επιβάλει στους «άλλους». Αντίθετα ηγείται μιας διαδικασίας για τη σταδιακή διαμόρφωση μιας εθνικής ταυτότητας βρετανικής, καλλιεργώντας την ιδέα ότι εντός της «φωλιάζουν» οι διάφορες ταυτότητες, η σκωτσέζικη, η ουαλική, η ιρλανδική.

# Οι Σκώτοι, οι Ουαλοί, οι Ιρλανδοί θα δομήσουν ταυτότητες που έχουν (μέχρι σήμερα άλλωστε) τα κλασικά χαρακτηριστικά του εθνικισμού. Οι Αγγλοι μέσα στη «βρετανική εθνική φωλεά» θα αποδώσουν στον εαυτό τους το ρόλο του εμπνευστή του μεγάλου σχεδίου και πρωτεργάτη της βρετανικής «αποστολής». Θα αναλάβουν την ηγεσία στην οικοδόμηση της Μεγάλης, όπως την ονόμασαν, Βρετανίας και θα γίνουν οι ηρακλείς του βρετανικού λέοντα, οι «ιεραπόστολοι» της βρετανικής αυτοκρατορίας.