Καλό κουράγιο, Μπέρτα…

Η Μπέρτα έφυγε. «Θέλω να έχω την προσωπική μου ζωή» είπε στους γονείς της. Είναι είκοσι δύο χρονών. Τελειώνει φέτος τις σπουδές και παράλληλα δουλεύει. Προσπάθησε να εξηγήσει στους γονείς της ότι η φυγή δεν σημαίνει απόρριψη. Ότι θα είναι δίπλα τους όταν την χρειαστούν. Να τους εξηγήσει ότι αυτοί και εκείνη βλέπουν κάπως διαφορετικά τη ζωή. Οι γονείς της έκαναν τα πάντα για να τη μεταπείσουν. «Μα, πού θα βρεις τα χρήματα;» τη ρώτησαν. «Θα συγκατοικήσω με μια φίλη μου», απάντησε. «Προτιμάς τη φίλη σου από εμάς;», αντέδρασε η μητέρα της. Η Μπέρτα, παρ΄ όλα αυτά, έφυγε. Οι γονείς της, απαρηγόρητοι. Τους είδα προχθές και μου αφηγούνταν το περιστατικό. Θλιμμένοι. Λες και τους είχαν πάρει την άδεια παραμονής. Γιατί οι γονείς της Μπέρτας είναι μετανάστες. Ήρθαν εδώ πριν από δεκατρία χρόνια, όταν η Μπέρτα ήταν ακόμα μικρό παιδί. Η Μπέρτα είναι μοναχοκόρη. «Γι΄ αυτήν ήρθαμε εδώ», μου λέει η μητέρα της. Βλέπω τα χέρια της, κουρασμένα, γερασμένα πρόωρα από τα απορρυπαντικά. Καθαρίζει σπίτια. Ο πατέρας δουλεύει ως μπογιατζής. Με πρησμένα χέρια κι αυτός. «Γι΄ αυτήν ήρθαμε στην Ελλάδα», επαναλαμβάνουν. Η φυγή της Μπέρτας τους φαίνεται σαν απόρριψη. Ας είχε βρει τουλάχιστον ένα καλό αγόρι. Ξέρεις η άλλη, που πήγε να μείνει μαζί της, ποια είναι; Ποιος ξέρει τι είναι… Λες; «Εσύ τι λες;». Τους λέω πως καταλαβαίνω τη στενοχώρια τους αλλά η Μπέρτα, πιστεύω, δεν τους έχει εγκαταλείψει. Απλά αποφάσισε να γίνει ανεξάρτητη. Ότι η Μπέρτα, υποθέτω, εκτιμά πολύ τις θυσίες που έχουν κάνει γι΄ αυτήν, αλλά βλέπει τη ζωή κάπως αλλιώς. Νιώθει πιο σίγουρη για τον εαυτό της. Εκείνοι ένιωθαν ξένοι, εκείνη νιώθει από εδώ. Στους γονείς δεν αρέσουν τα επιχειρήματά μου. «Και οι Έλληνες το ίδιο δεν κάνουν;» λένε. Μου φέρνουν το παράδειγμα του γείτονα απέναντι. Τριάντα επτά χρονών και ζει με τους γονείς του. Τώρα που ετοιμάζεται να παντρευτεί βρήκε ένα διαμέρισμα στην πολυκατοικία απέναντι. «Εμείς δεν την εμποδίζαμε για τίποτα. Μπορεί να κάνει μια χαρά τη ζωή της μαζί μας», συνεχίζουν. «Έτσι γίνεται και εδώ» καταλήγουν. Έτσι γίνεται. Τα παιδιά, τα λιγοστά, ζουν συνήθως με τους γονείς τους. Για χρόνια πολλά. Λιγότερα τα έξοδα. Αναιμικό το κοινωνικό κράτος για να τους βοηθήσει να γίνουν ανεξάρτητα. Αβέβαιο το μέλλον. Προπαντός έτοιμο το φαγητό, πλυμένα τα ρούχα. Όταν συμπληρώνεις τα είκοσι δύο, όπως η Μπέρτα, οι γονείς ίσως σου αγοράσουν και ένα αυτοκίνητο για να νομίζεις ότι είσαι ανεξάρτητος. Σε μεταχειρίζονται και σε ελέγχουν σαν το λιγοστό νερό, σαν τοτέμ. Η φυγή από αυτούς γίνεται ταμπού. Θεωρούν ότι τους εγκατέλειψες και τους άφησες μόνους. Είναι δύσκολο να ξεκολλήσεις. Θα μείνεις στο σπίτι στο οποίο γεννήθηκες μέχρι να παντρευτείς, τουλάχιστον. Μετά, θα νοικιάσεις ένα διαμέρισμα δίπλα. Οι παππούδες θα μεγαλώσουν τα εγγονάκια. Τα παιδιά θα φροντίσουν τους γονείς. Και τούμπαλιν. Το οικογενειακό δέντρο θα μεγαλώσει λίγο και θα ριζώσει πολύ. Η οικογενειακή αλληλεξάρτηση θα πνίξει τις τάσεις φυγής. Μια κοινωνία όπου οι γονείς, τα παιδιά, οι παππούδες συγκατοικούν για τόσο καιρό, ώστε οι διαφορές ανάμεσα στις γενιές χάνονται και ξεθωριάζουν, σε ένα παρόν χωρίς τέλος, που κάθε τόσο ταράσσεται από τη φυγή κάποιας Μπέρτας. Στους γονείς της αρέσει αυτό το παρόν χωρίς τέλος. Στην ίδια όχι. Ίσως γιατί έχει το τσαγανό ενός γόνου μεταναστών που έχει συνηθίσει τις στερήσεις και το ρίσκο. Ίσως γιατί εδώ έμαθε να βλέπει τη ζωή της διαφορετικά από τους γονείς της. Ίσως έτσι μας δίνει ένα μάθημα: μόνο όποιος έχει το θάρρος να αλλάξει τη ζωή του μπορεί να παλέψει για να αλλάξει εκείνη των άλλων. Καλό κουράγιο, Μπέρτα…

LΙΝΚ:

● http://gazikapllani.blogspot.com