ΚΑΠΟΙΟΙ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΕΣ ΜΕΝΟΥΝ ΚΑΙ ΕΠΙΜΕΝΟΥΝ
ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ. ΚΑΠΟΙΟΙ ΠΕΡΝΟΥΝ ΤΑ… ΣΥΝΟΡΑ ΚΑΙ
ΚΑΘΙΕΡΩΝΟΝΤΑΙ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ ΜΕ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΣΜΟΥΣ
ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΕΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ. Η ΚΡΗΤΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ
ΥΠΑΡΧΕΙ- ΣΕ ΠΕΙΣΜΑ ΤΩΝ ΡΟΡ ΚΑΙΡΩΝ- ΚΑΙ
ΓΝΩΡΙΖΕΙ ΤΗ ΔΙΚΗ ΤΗΣ ΑΝΟΙΞΗ
Η κρητική μουσική αναπνέει εντός και εκτός των τειχών της Μεγαλονήσου. Μια μερίδα καλλιτεχνών ζει και δημιουργεί στην Κρήτη, ενώ νέα ταλέντα εμφανίζονται. Στέκια, σκηνές, σχολές ξεφυτρώνουν σε όλο το νησί, συνεχίζοντας μια λαμπρή παράδοση. Πλάι στον Ρος Ντέιλι και στον Ψαραντώνη νέοι καλλιτέχνες παίρνουν την κατάσταση στα χέρια τους, δεκάδες μαγαζιά γεμίζουν καθημερινά και τα κρητικά ακούσματα γνωρίζουν τη δική τους άνθηση.
«Ρεύμα στην Κρήτη υπάρχει σαφέστατα. Πάρα πολλά παιδιά πιάνουν τη λύρα και τα άλλα όργανα, κάποια από αυτά σίγουρα θα φτάσουν ψηλά. Το μουσικό κριτήριο ανεβαίνει και αυτό δεν είναι λίγο» σημειώνει ο 33χρονος λυράρης Στέλιος Πετράκης από τη Σητεία. Ο Στέλιος Αεράκης με τη σειρά του υπογραμμίζει: «Το κρητικό στέκι κρατάει καλά και η μαντινάδα αρέσει πολύ και στους μη Κρητικούς». Ο ίδιος έχει υπάρξει μουσικός, έχει συνεργαστεί με μερικά από τα μεγαλύτερα ονόματα της κρητικής μουσικής όπως τον Νίκο Ξυλούρη- την περίοδο 1967-1974- και σήμερα συνεχίζει να διατηρεί το Μουσικό Κρητικό Εργαστήρι στο Ηράκλειο της Κρήτης. Μέχρι τώρα έχει κάνει 230 παραγωγές δίσκων κρητικής μουσικής, μια σειρά που άφησε εποχή με τον τίτλο «Οι πρωτομάστορες της κρητικής μουσικής παράδοσης (1920-1955)» και μια σειρά εκδόσεων με κρητικούς στίχους και μαντινάδες. «Το 1974 μπήκα στη δισκογραφία αντιπροσωπεύοντας στην Κρήτη επί σειρά ετών την Columbia και η πρώτη μου παραγωγή ήταν το 1980 με τον Βασίλη Σκουλά και τον τίτλο “Το σεργιάνισμα στην Κρήτη”».
Μέλος της Ένωσης Ελλήνων Παραγωγών (ΙFΡΙ), διαπιστώνει πως υπάρχουν «δυνάμεις» της κρητικής μουσικής σήμερα, ενώ η μαντινάδα γνωρίζει μεγάλη άνθηση στη Μεγαλόνησο, πουλώντας δεκάδες δίσκους παρά τον σκόπελο του downloading. Παρ΄ όλα αυτά, έχει τις ενστάσεις του σε κάποιες από τις νέες εκδοχές του παιξίματος. «Τα τελευταία δέκα χρόνια με διάφορα όργανα και τρόπους αλλοιώνεται η παράδοση, μετατρέποντας το είδος σε σκυλάδικο. Φυσικά και δεν πρέπει να μείνουμε στα παλιά, αυτή η διαδικασία όμως θέλει μια προσοχή».
Ακόμη και αν παλιότερα ο Γιάννης Μαρκόπουλος παραξένεψε πολλούς με τη νέα – για τότε- προσέγγιση του είδους, ο κ. Αεράκης έχει διαφορετική γνώμη. «Ο Μαρκόπουλος εμπλούτισε το κρητικό είδος σεβόμενος το αρχέγονο υλικό. Είναι διαφορετική περίπτωση που λειτούργησε μόνο θετικά», συμπληρώνει.
Το ταξίδι της κρητικής μουσικής δεν τελειώνει στα όρια των τεσσάρων νομών της Κρήτης. Νέοι καλλιτέχνες περνούν τα άτυπα γεωγραφικά σύνορα, κάνουν επιτυχία στην Αθήνα και έχουν ανοιχτές τις κεραίες τους σε νέα μουσικά ρεύματα και πειραματισμούς.
Τα στέκια στην Αθήνα πολλαπλασιάζονται- από το Αιγάλεω μέχρι τον Καρέακαι στο φόντο μιας οικονομικής κρίσης δείχνουν να αντέχουν ακόμη και τις καθημερινές. Εδώ βέβαια τα τελευταία χρόνια κυριαρχεί ένα νέο είδος, το λαϊκοκρητικό, με πειραγμένο ήχο και ιδιαίτερο στίχο, που όμως προκαλεί αντιδράσεις απ΄ τους πιο παραδοσιακούς παίκτες και μουσικούς. Κι αν η μία εκδοχή της λύρας φοράει all star και σμίγει με pop ακούσματα (βλέπε Μάνο Πυροβολάκη), η άλλη εκδοχή ακουμπάει στο έντεχνο ζητώντας τον δικό της χώρο και τη δική της αυτονομία στο πεδίο της μουσικής (βλέπε Γιάννη Χαρούλη και Χαΐνηδες). Η πιο παλιά τάση με τη σειρά της μοιάζει να έχει ενσωματωθεί στη σκηνή της αθηναϊκής νύχτας, επιβάλλοντας τη δική της παρουσία (βλέπε Βασίλη Σκουλά και Μανώλη Λιδάκη) και μια καινούργια που γνωρίζει μεγάλη άνθηση μπερδεύει τους ήχους με νέα όργανα και ανάλαφρο στίχο, όχι με λίγες ενστάσεις (βλέπε Στέλιο Μπικάκη, Γιώργο Ζερβάκη κ.ά.).
Ο λαουτιέρης Μιχάλης Τζουγανάκης ασκεί τη δική του κριτική στο νέο είδος: «Ας κάνουν την τρέλα τους, αλλά όχι με υπερβολές. Δεν με πειράζουν τα νέα όργανα (αν συνοδεύονται από σωστές ενορχηστρώσεις) αλλά η κρητική μουσικήόπως όλες- θέλει γνώση και προ πάντων ο λόγος θέλει προσοχή και ψυχραιμία».
- Έρχεται ο «Τειρεσίας των ενοικιαστών»: Πώς αλλάζει το παιχνίδι για ενοίκους και ιδιοκτήτες – Ποιοι κινδυνεύουν
- Δίκη Novartis: Καταδικάστηκαν Δεσταμπασίδης και Μαραγγέλη – 25 και 28 μήνες φυλάκιση με αναστολή αντίστοιχα
- Αγρότες: Στο «Τιτάνια» πριν την κρίσιμη συνάντηση στο Μαξίμου – «Προσπαθούμε να βρούμε τις λύσεις στα προβλήματά μας»
