Τα πορτρέτα της νεαρής πρωτεύουσας

Η οδός Μεσογείων αρχίζει από τη νοτιοανατολική γωνία της πλατείας Συντάγματος. Ανεβαίνει προς τη Βασιλίσσης Σοφίας με δώδεκα σπίτια μόλις χτισμένα στις παρειές της, αλλά και το Μέγαρο Δουκίσσης Πλακεντίας, το γνωστό μας Βυζαντινό Μουσείο. Ούτε ίχνος δεν υπάρχει από τον Ευαγγελισμό, ενώ στη θέση της αμερικανικής πρεσβείας βρίσκεται ένα περιφραγμένο πεδίο ασκήσεων.

Δεν πρόκειται για σκηνή από ταινία επιστημονικής φαντασίας, αλλά για την Αθήνα, όπως άφησε τα ίχνη της στους πρώτους της χάρτες τον 19ο αιώνα. Χάρτες που αποτυπώνουν το κλεινόν άστυ και τα χωριά που το περιβάλλουν- Χαλάνδρι, Μαρούσι, Κηφισιά- με επιστημονική ακρίβεια, αποκαλύπτοντας στον σημερινό ερευνητή και αναγνώστη πόσα έμειναν ίδια, αλλά και πόσα άλλαξαν στο αττικό τοπίο όλα αυτά τα χρόνια.

Τους χάρτες υπογράφουν δύο Πρώσοι επιστήμονες, ο Ερνστ Κούρτιους (ιστορικός, τοπογράφος, αρχαιολόγος και καθηγητής στα πανεπιστήμια του Βερολίνου και του Γκέτινγκεν) και ο Γιόχαν Κάουπερτ (από τους σπουδαιότερους τοπογράφους της εποχής του), που όργωσαν την Αττική μεταξύ των ετών 1875- 1894 ύστερα από παραγγελία του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου.

Τα ιστορικά αυτά ντοκουμέντα- συνολικά 26 + 2 φύλλα (διαστάσεων 54Χ58 εκ.), 11 μικρότερα φύλλα (28Χ29 εκ.) και ένας μεγάλος ενιαίος χάρτης (81Χ103 εκ.)- αποκτούν όχι μόνο επιστημονική αξία, αλλά και ενδιαφέρον για τον μέσο αναγνώστη χάρη στην επιστημονική επιμέλεια του αρχιτέκτονα, καθηγητή του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου Μανόλη Κορρέ, που υπογράφει το συνοδευτικό βιβλίο της επανέκδοσης των χαρτών, σε μια πολυτελή κασετίνα που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Μέλισσα και την Αττική Οδό. «Οι Χάρτες της Αττικής ουδέποτε ξεπεράστηκαν», υποστηρίζει ο Μ. Κορρές.

«Σήμερα η αρχαιολογική επισήμανση των Χαρτών εξακολουθεί να αποτελεί πολύτιμη πηγή πληροφοριών, ειδικότερα για τη μελέτη του αρχαίου οδικού δικτύου σε μέρη απομακρυσμένα από τις περιοχές της σύγχρονης οικοδομικής δραστηριότητας και της συναρτημένης με αυτήν αρχαιολογικής παρακολούθησης. Στις ράχες και τις λαγκαδιές των βουνών της Αττικής και σε απάτητα υψώματα σημειώθηκαν τότε ίχνη που έκτοτε λησμονήθηκαν».

Μανόλης Κορρές

ΕΚΤΕΛΕΣΗ, ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΑΞΙΑ ΤΩΝ ΧΑΡΤΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΤΟΥ ΚΑΟΥΠΕΡΤ

ΕΚΔ. ΜΕΛΙΣΣΑ, ΣΕΛ.
118, ΤΙΜΗ: 326 ΕΥΡΩ