Στους δύο χωρά και «ο άλλος»

ΜΠΟΡΕΙ ΜΙΑ ΓΥΝΑΙΚΑ ΝΑ ΑΓΑΠΑ ΤΑΥΤΟΧΡΟΝΑ
ΔΥΟ ΑΝΔΡΕΣ; ΚΑΙ ΑΝ ΝΑΙ, ΠΩΣ ΖΥΓΙΑΖΟΝΤΑΙ Η
ΑΓΑΠΗ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΟΔΟΣΙΑ, Η ΕΝΟΧΗ ΜΕ ΤΟ ΠΑΘΟΣ;
ΤΙΣ ΕΥΘΡΑΥΣΤΕΣ ΙΣΟΡΡΟΠΙΕΣ ΕΝΟΣ ΕΡΩΤΙΚΟΥ
ΤΡΙΓΩΝΟΥ ΔΙΕΡΕΥΝΑ Ο ΜΠΕΡΝΧΑΡΝΤ ΣΛΙΝΚ
ΣΤΗ ΝΟΥΒΕΛΑ «Ο ΑΛΛΟΣ», ΠΟΥ ΜΕΤΕΓΡΑΨΕ ΣΕ
ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΟ ΘΡΙΛΕΡ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ
Ο ΡΙΤΣΑΡΝΤ ΕΪΡΕ
«Δεν ζήλευε απλώς αυτό που μοιραζόταν η γυναίκα του με τον Άλλον κι ο ίδιος αγνοούσε… Μερικές φορές αναρωτιόταν τι ήταν το χειρότερο: Να είναι αυτός που αγαπάς αλλιώτικος στη σχέση του με κάποιον άλλον ή να είναι αυτός που ξέρεις; Ή μήπως και τα δύο είναι εξίσου κακά; Γιατί έτσι και αλλιώς κάτι σου κλέβουν – αυτό που σου ανήκει ή αυτό που θα έπρεπε να σου ανήκει».

Η απολεσθείσα βεβαιότητα της αποκλειστικότητας ενός ζευγαριού, που ύστερα από είκοσι πέντε χρόνια φαινομενικά αδιατάρακτου γάμου, αμφισβητείται από την αιφνίδια εμφάνιση ενός σχεδόν σταθερού, τα τελευταία χρόνια, τρίτου πόλου, είναι το θέμα της νουβέλας «Ο Άλλος» στη συλλογή «Ερωτικές Αποδράσεις» του Γερμανού Μπέρνχαρντ Σλινκ – γνωστού από το μυθιστόρημα «Διαβάζοντας στη Χάννα», που βραβεύτηκε με Όσκαρ στην πρόσφατη κινηματογραφική μεταφορά του με τον τίτλο «Σφραγισμένα Χείλη». Διατηρώντας τον βασικό κορμό της νουβέλας, αλλά παραλλάσσοντας πολλά επιμέρους θέματα, καθώς και τον τρόπο ανάπτυξης της αφήγησης, ο Ρίτσαρντ Έιρε υπογράφει, ως σκηνοθέτης και σεναριογράφος, την κινηματογραφική μεταφορά του «Άλλου» (Village) με τους Λίαμ Νίσον (σύζυγος), Αντόνιο Μπαντέρας (εραστής) και Λόρα Λίνεϊ (Λίζα) στους βασικούς ρόλους.

Σε μια μικρή γερμανική πόλη, ένας ευκατάστατος άντρας χάνει, λίγο μετά τη συνταξιοδότησή του, τη γυναίκα του από καρκίνο. Αποξενωμένος στην πραγματικότητα από την κόρη και τον γιο τους, επιλέγει να παραμείνει στο αδειανό πλέον σπίτι, επιχειρώντας να συνταιριάξει τα κομμάτια της επί δεκαετίες συζυγικής και κατ΄ αρχάς ανέφελης ζωής, σε ενιαία ιστορία και καλές αναμνήσεις. Ένα γράμμα (θα ακολουθήσουν και θα αποκαλυφθούν κι άλλα μαζί με φωτογραφίες αδιάψευστου έρωτα) θα ξεσκεπάσει την ύπαρξη του Άλλου. Το συζυγικό «κέλυφος» θα αποδειχθεί ερωτικό τρίγωνο. Γεμάτος ζήλεια και οργή για τον ερήμην του αποκλεισμό, ο απατημένος όσο και έκπληκτος σύζυγος θα αποδυθεί στην αναζήτηση του αντίζηλου. Η ιστορία θα πρέπει να ξαναγραφεί κι εκείνος να αναμετρηθεί με το νέο αυτό παρελθόν του. Θα τα καταφέρει;

Με ύφος ελλειπτικό και άμεσο που όμως δεν υπολείπεται σε τρυφερότητα ή ανθρωπιά, ο συγγραφέας παρακολουθεί τον ήρωά του, μοιράζοντας προσεκτικά τις λέξεις και τις συμπάθειες- «εσάς σας αγαπούσε», θα πει ο Άλλος στον σύζυγο, «αλλά με εμένα ήταν ευτυχισμένη»αποφεύγοντας επιπλέον να συνταχθεί με το ηθικό και νόμιμο ή με το αντίθετό του. Μπορεί ο Άλλος να αποδεικνύεται ένας καυχησιάρης κομψευόμενος, το άκρως αντίθετο δηλαδή από τον συγκρατημένο, επιτυχημένο επαγγελματία, συναισθηματικά ισορροπημένο και τελικά αξιόπιστο σύζυγο- αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι είναι και ο χειρότερος. «Γιατί δεν είμαι το τέρας αυτάρκειας, εντιμότητας και γκρίνιας που είστε εσείς. Γιατί εγώ κάνω τον κόσμο ωραίο. Εσείς βλέπετε αυτό που σας προσφέρεται και όχι αυτό που κρύβεται από κάτω».

Αιωρούμενη αμφισημία
Ο Ρίτσαρντ Έιρε μεταγράφει τη νουβέλα του Σλινκ με όρους ψυχολογικού θρίλερ, αναπτύσσοντας αρχικά την πλοκή πάνω σε μια αιωρούμενη αμφισημία: η Λίζα, (Λόρα Λίνεϊ)- που για τις ανάγκες του κινηματογραφικού εντυπωσιασμού αντί να παίζει βιολί σε ορχήστρα, σχεδιάζει παπούτσια,- έχει φύγει μεν, ωστόσο θα παραμείνει για μεγάλο διάστημα αδιευκρίνιστο αν το έχει σκάσει (με τον εραστή της ή μόνη της) ή έχει πεθάνει.

Βernhard Schlink

ΕΡΩΤΙΚΕΣ ΑΠΟΔΡΑΣΕΙΣ

ΜΤΦ. ΙΑΚΩΒΟΣ ΚΟΠΕΡΤΙ ΕΚΔ. ΚΡΙΤΙΚΗ, 2000, ΣΕΛ. 297, ΤΙΜΗ: 11 ΕΥΡΩ