Υπάρχουν τρόποι, αρκεί να θέλεις…

Αν η κρίση συνεχιστεί για πολύ θα υπάρχουν άραγε εφημερίδες να γράφουν για την κρίση; Αυτό είναι το πικρό αστείο που ανταλλάσσουν μεταξύ τους οι Αμερικανοί δημοσιογράφοι σε μια περίοδο που δεκάδες εφημερίδες κλείνουν και εκατοντάδες δημοσιογράφοι μένουν άνεργοι. Το κλείσιμο του «Ελεύθερου Τύπου» και του ραδιοφωνικού σταθμού City άφησε χωρίς δουλειά 450 ανθρώπους. Είναι όμως το συγκρότημα του Βlue Land Center θύμα της κρίσης, της κακής διαχείρισης, πολιτικών παιχνιδιών ή κάποιου άλλου παράγοντα που ακόμα δεν γνωρίζουμε; Αυτό είναι δύσκολο να απαντηθεί τη στιγμή που γίνονται προσπάθειες για να σωθούν οι δουλειές τόσων ανθρώπων.

΄Εγινε ό,τι ήταν δυνατό προκειμένου να μην κλείσουν η εφημερίδα και το ραδιόφωνο του ζεύγους Αγγελόπουλου; Προφανώς όχι, εάν κοιτάξουμε την αντίστοιχη εμπειρία στο εξωτερικό, όπου πολλά και διαφορετικά μέτρα- από κρατική χρηματοδότηση έως επαναδιαπραγματεύσεις με τους εργαζομένους – λαμβάνονται προκειμένου να εξασφαλισθεί η επιβίωση μέσων που κινδυνεύουν. Εκείνο που πρέπει να μας απασχολεί τη στιγμή που πολλά άλλα ελληνικά μέσα- έντυπα και ηλεκτρονικά- έσπευσαν να ανακοινώσουν περικοπές, εθελουσία έξοδο, περιορισμό ωραρίων και απολύσεις είναι τι μπορεί να γίνει για να προστατευθούν τα ΜΜΕ. 1Στις ΗΠΑ, το πιο πρόσφατο παράδειγμα είναι η ιστορική εφημερίδα των ΗΠΑ, Βoston Globe, η οποία αγοράστηκε το 1993 από τον όμιλο των Νew Υork Τimes. Τους τελευταίους δύο μήνες η εργοδοσία και το συνδικάτο των εργαζομένων βρίσκονται σε διαπραγματεύσεις προκειμένου να επιτευχθεί μείωση του κόστους έκδοσης κατά 10 εκατομμύρια δολάρια. Παρ΄ ότι πριν από δύο εβδομάδες οι εργαζόμενοι απέρριψαν ένα σχέδιο που προέβλεπε την μείωση των μισθών τους κατά 8,4%, η ιδιοκτήτρια εταιρεία δήλωσε ότι δεν θα την κλείσει και θα συνεχίσει τις προσπάθειες για εύρεση τρόπου επιβίωσης.

2Στη Γερμανία ο δεύτερος μεγαλύτερος όμιλος ΜΜΕ, η Westdeutsche Αllgemeine Ζeitung αποφάσισε λόγω των οικονομικών δυσκολιών να διακόψει την πολύχρονη συνεργασία της με το Γερμανικό Πρακτορείο Ειδήσεων DΡΑ, μια κίνηση που προκάλεσε σάλο.

Στράφηκε έτσι προς μια πιο φτηνή πηγή ειδήσεων, το γαλλικό πρακτορείο Αgence Ρress, κερδίζοντας έτσι περίπου 2,7 εκατομμύρια δολάρια τον χρόνο και εξασφαλίζοντας τη δουλειά 25 δημοσιογράφων.

3Στη Γαλλία οι συνδικαλιστικές οργανώσεις των εργαζομένων στις εφημερίδες απαίτησαν και κατάφεραν να υιοθετήσει η γαλλική κυβέρνηση την προσφορά σε νέους ηλικίας 18 έως 24 ετών, δωρεάν ετήσια συνδρομή στην εφημερίδα που θα επιλέξουν. Με τον τρόπο αυτό θα αυξηθούν κατά 200.000 οι συνδρομητές με προοπτική ο αριθμός τους να ξεπεράσει τις 750.000. Αυτή τη στιγμή 12 εφημερίδες πανεθνικής κυκλοφορίας στη Γαλλία παρουσιάζουν μεγάλες ζημιές με αποτέλεσμα να απειλούνται χιλιάδες θέσεις εργασίας.

4Στη Σουηδία εδώ και χρόνια υιοθετήθηκε ένα σύστημα σύμφωνα με το οποίο για κάθε δημοσίευση διαφήμισης στις εφημερίδες καταβάλλεται φόρος, ένα ποσοστό του οποίου πηγαίνει σε ειδικό Ταμείο, το οποίο κατανέμει τα χρήματα στις εφημερίδες που έχουν ανάγκη.

Ενέσεις ζωής
Σε πολλές χώρες αυτή τη στιγμή καταβάλλονται προσπάθειες να παραμείνουν ζωντανά τα ΜΜΕ, που αποτελούν βασικό στοιχείο της δημοκρατικής λειτουργίας. Η μετατροπή τους σε μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς ώστε να επιτραπούν φορολογικές ελαφρύνσεις, η επαναδιαπραγμάτευση κάποιων βασικών συμφωνιών- μέχρι να περάσει η κρίση, η προμήθεια φτηνότερου χαρτιού, η επιλογή φθηνότερων πηγών πληροφόρησης σε μια εποχή που αυτό είναι εφικτό λόγω του μεγάλου ανταγωνισμού, η περικοπή για συμφωνημένο χρονικό διάστημα κάποιων επιδομάτων είναι μόνο μερικές από τις μεθόδους που μπορεί να υιοθετήσει ένας ιδιοκτήτης ΜΜΕ που θέλει να κρατήσει ζωντανή την επιχείρησή του και αλώβητες τις θέσεις εργασίας. Αρκεί να θέλει…