Ταξίδι στον χρόνο με άρωμα μαστίχας

Στη νότια γωνιά της Χίου, το μοναδικό μέρος στον πλανήτη όπου φύεται το δέντρο της μαστίχας, απλώνεται μια αγκαλιά από εξίσου σπάνιους οικισμούς. Τα Μαστιχοχώρια ή Καστροχώρια δεν είναι απλοί μεσαιωνικοί οικισμοί, αλλά χωριά-κάστρα, που προφύλασσαν στο παρελθόν τους μαστιχοκαλλιεργητές από τους πειρατές, οι οποίοι εποφθαλμιούσαν το πολύτιμο δάκρυ του σχίνου. Τα Μαστιχοχώρια μάς προσφέρουν ένα ταξίδι στον χρόνο με μυρωδιά ρετσινιού!
Φεύγοντας από την πόλη της Χίου και ακολουθώντας τις πινακίδες προς Πυργί, φτάνετε έπειτα από 21 χλμ. στα Αρμόλια, χωριό φημισμένο για τα κεραμικά του. Μια περιήγηση στην κεντρική πλατεία θα σας δώσει την ευκαιρία όχι μόνο να ψωνίσετε από τα πολλά καταστήματα, αλλά και να επισκεφτείτε τα παραδοσιακά εργαστήρια αγγειοπλαστικής που βρίσκονται εδώ. Κι αν απορείτε γιατί χαρακτηρίζεται καστροχώρι, δεν έχετε παρά να στρίψετε δεξιά στον χωματόδρομο προς το Κάστρο Απολίχνων (τα τελευταία μέτρα θα τα κάνετε περπατώντας). Η διαδρομή διαρκεί περίπου 20΄ και περνάει μέσα από δάσος με πολλά είδη εγχώριας χλωρίδας (πληροφορίες δίνουν οι σχετικές, ξύλινες πινακίδες), όπως η μοναδική στον κόσμο τραχεία πεύκη. Το κάστρο με τη μοναδική θέα χτίστηκε το 1440 από τον Γενουάτη Νικόλαο Ιουστινιάνι.

Φεύγοντας από τα Αρμόλια, στρίψτε στην έξοδο του χωριού δεξιά προς Βέσσα. Έπειτα από 10 λεπτά συναντάτε το ομώνυμο χωριό, που παραμένει ανέπαφο από τον τουρισμό και διατηρεί ακέραια την αρχιτεκτονική του ομορφιά. Αφήστε το αυτοκίνητο στην κεντρική πλατεία με τον σκιερό πλάτανο και τα δυο παραδοσιακά καφενεία και ανηφορίστε στα φιδωτά καλντερίμια προς την παλιά πλατεία, περνώντας κάτω από πετρόχτιστες καμάρες. Ο δρόμος καταλήγει στην εκκλησία της Παναγίας, την παλαιότερη και ομορφότερη του χωριού, που παραμένει όμως κλειστή. Ύστερα από μια στάση στον περίβολό της, κατηφορίστε με μια παράκαμψη δεξιά, για να βρείτε την εκκλησία του Αγίου Δημητρίου με την περίτεχνη ξυλόγλυπτη εικόνα. Από εδώ θα ξαναβγείτε στην έξοδο του χωριού και ακολουθώντας τον κεντρικό δρόμο, φτάνετε σε 4 χλμ. στην Ελάτα. Προσπερνάτε το χωριό και ατενίζετε ήδη στα δυτικά σας επιβλητικές τις μεσαιωνικές βίγλες.

Επόμενη στάση τα Μεστά, το ξακουστό καστροχώρι, που μοιάζει περισσότερο με φρούριο καθώς έχει τετράγωνη και γωνιακή δομή, ώστε να κρατά καλά κλεισμένους τους θησαυρούς του- τη μαστίχα δηλαδή -, έτσι όπως είναι χτισμένο σε μια μικρή και άδενδρη κοιλάδα μακριά από τη θάλασσα. Πάντα πεζοί, περιπλανηθείτε στα στενά σοκάκια με τα σπίτια σφιχτά δεμένα μεταξύ τους και θα οδηγηθείτε στην κεντρική πλατεία του χωριού. Από εκεί, κατευθυνθείτε προς την εκκλησία του Παλαιού Ταξιάρχη, μια θολωτή βασιλική των βυζαντινών χρόνων με υπέροχο ξύλινο ανάγλυφο εικονοστάσι, σύμφωνα με τα χιώτικά πρότυπα. Θα το θαυμάσετε εφόσον βρείτε τον νεωκόρο να σας ανοίξει (για πληροφορίες απευθυνθείτε στο γραφείο εναλλακτικού τουρισμού «Μasticulture», τηλ. 22710 76084). Αν συνεχίσετε το κάθετο στην εκκλησία καλντερίμι, θα βρεθείτε στη συνοικία Κάτω Πόρτα, όπου σώζεται και η μοναδική πύλη του χωριού.

Οι λάτρεις του αυθεντικού δεν θα αρκεστούν βέβαια στη σαγήνη των τουριστικών Μεστών, αλλά θα συνεχίσουν προς Ολύμπους ακολουθώντας τις πινακίδες. Έπειτα από 4,5 χλμ. θα αντικρύσουν μια μικρογραφία του προηγούμενου χωριού ακόμα πιο καλοδιατηρημένη, με τον αμυντικό πύργο να δεσπόζει ανέπαφος στην κεντρική πλατεία, σε αντίθεση με εκείνον των Μεστών, που μετά βίας διακρίνεται.